İsmail DÜLGER
Yeminli Mali Müşavir
ismaildulger63@mynet.com
BANKA TEMİNAT MEKTUPLARI
KOMİSYONLARI VE DAMGA VERGİSİ YANSITMA FATURALARINDA KDV UYGULAMASI
Tarih: 08.05.2009
İşletmeler ticari faaliyetlerini sürdürürken vadeli mal alımında bulundukları
firmalara verilmek üzere ; bankalardan teminat mektubu almakta ve bu mektuplar
karşılığında ilgili bankaya komisyon ve damga vergisi ödemektedirler.
Mükellefler ödedikleri bu masrafları aralarındaki anlaşma gereği mal
alımında bulundukları firmalara fatura ederken katma değer vergisi
hesaplayıp hesaplanmayacakları konusunda tereddüt etmektedirler.
3065 sayılı katma değer vergisi kanunun 1/1 .
maddesine göre Türkiye de yapılan ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest
meslek faaliyeti çerçevesinde yapılan teslimler vergiye tabi tutulmuştur.
Kanunun 4. maddesinin 1.bendinde hizmet , teslim ve
teslim sayılan haller ile mal ithalatı dışında kalan işlemler olarak tanımlanmış
ve bu işlemlerin bir şeyi yapmak, işlemek, meydana getirmek ,imal etmek ,onarmak
,temizlemek, muhafaza etmek ,hazırlamak, değerlendirmek , kiralamak, bir şeyi
yapmamayı taahhüt etmek şeklinde gerçekleşeceği belirtilmiştir.
Satıcıdan vadeli mal alımında bulunan müşterilerin kendi
adlarına aldıkları banka teminat mektubuna ilişkin komisyonları satıcı
firmaya yansıtmaları ticari faaliyet kapsamında tahsil edilen bir bedel
olmayıp, masraf aktarımı niteliğinde olduğundan katma değer vergisine tabi
tutulmaması gerekmektedir.
Bilindiği üzere, Katma değer
vergisi kanununun 17/4-e - 17/4-g maddesi uyarınca, banka ve sigorta
muameleleri vergisi kapsamına giren işlemlerin ve damga pulu … katma değer
vergisinden müstesna olduğu hüküm altına alınmıştır. Ayrıca; istisna kapsamında
bulunan hizmeti masraf aktarım faturasını düzenleyenin bizzat yapmamış olması
ise istisnanın uygulanmasına engel olan bir unsur değildir.
Bu durumda, banka ve sigorta muameleleri vergisi
kapsamına girmesi nedeniyle katma değer vergisinden müstesna tutulan teminat
mektubu komisyonlarının ve istisna kapsamındaki damga vergisinin alıcılar
tarafından fatura düzenlenerek satıcı firmaya birebir yansıtılması işlemi
katma değer vergisine tabi tutulmayacaktır.
Kira sözleşmelerine istinaden ödenen Damga vergisinin
kiracılara yansıtılmasında katma değer vergisi hesaplanıp hesaplanmayacağına
ilişkin olarak İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığınca verilen 25.02.2009
tarihli özelgede ise ; aslı katma değer vergisinin konusuna girmeyen veya
vergiden müstesna olan masrafların aktarılmasında katma değer vergisinin
hesaplanmayacağı , ancak masraf aktarımı yapılırken masraf tutarını aşan bir
bedelin tahsil edilmesi halinde bu aşan kısım üzerinden genel vergi oranında
(%18) katma değer vergisinin hesaplanması gerektiği konusunda görüş
bildirilmiştir.
Yukarıda
yapılan açıklamalar dikkate alındığında, masrafların karşı tarafa
yansıtılmasında KDV uygulanıp uygulanmayacağı konusunda karar verilirken
masrafı doğuran işlemin KDV’sine tabi olup olmadığının göz önünde bulundurulması
gerekmektedir.
Kaynak:
www.MuhasebeTR.com
(Bu makale yazılı veya
elektronik ortamda kaynak
göstermeden yayınlanamaz.
Kaynak göstermeden yayınlayanlar hakkında yasal
işlem yapılacaktır .)
SMMM Dr. Mustafa Alpaslan
