YAZARIN TÜM MAKALELERİ Lehman Brothers ve Küresel Finansal Krizin Ardından Kurumsal Yönetim ve denetim Çıkış Yolu Olabilir Mi? (13.10.2008) Yeni Meslek Yasası'nın Getirdikleri (29.08.2008) Basel II Ertelendi... (30.06.2008) Meslek Yasası Değişiyor (02.05.2008) Muhasebeciler ve Bilgi Teknolojileri (13.02.2008) Türkiye Muhasebe Standartları XI Sempozyumunun Ardından (15.12.2007) İşletmeler Döviz Kurundaki Dalgalanmalardan Nasıl Korunmalıdır? Türev Piyasalar Önerisi (02.11.2007) İşletme Yönetimi Tarafından Yapılabilecek Hileler ve Korunma Yöntemleri (18.09.2007) Kobi'ler ve Kurumsal Yönetim (30.07.2007) KOBİ'ler İçin Muhasebe Standartları (06.06.2007) Kredi Kartı İşlemleri Nasıl Muhasebeleştirilmelidir? (06.02.2007) İşletmeler Basel II İlkelerine Nasıl Hazırlanmalılar? (10.01.2007) Risk Odaklı Denetim (26.09.2006) Türkiye'nin Finansal Raporlamada Uluslararası Standartlara Uyumu (28.10.2005) Finansal Tabloların Yüksek Enflasyon Ortamında 5024 Sayılı Kanuna Göre Düzeltilmesi ve Mükellefler Açısından Özellik Arzeden Durumlar (20.07.2005) Muhasebe Mesleğinde Etikle İlgili Düzenlemeler (12.07.2005)

İŞLETMELER BASEL II İLKELERİNE NASIL HAZIRLANMALILAR?   

1.GİRİŞ
 

Basel Komitesi tarafından bankacılık sektörünü yeniden yapılandırma amacıyla oluşturulan Basel II ilkeleri, bankaların kredi verme süreçlerini değiştirmektedir. 2008 yılında uygulamaya geçecek bu değişiklere işletmelerin hazır olması gerekmektedir. Basel II ilkelerinden bankalardan kredi kullanan işletmeler başta olmak üzere tüm işletmeleri doğrudan ya da dolaylı olarak etkilemesi beklenmektedir.
 

Bilindiği gibi daha önceleri Basel I ilkeleri uygulamada idi. Ancak finansal piyasalarda ve bankacılık sektöründe krizlerin yaşanması nedeniyle Basel Komitesi yeni çalışmalar yapmıştır. Bu çalışmalar 2004 yılında Basel II ilkeleri olarak açıklamıştır. Basel II ilkelerinde sermaye yeterliliği hesaplanırken kredi riski yanında piyasa riski ve operasyonel riskler de dikkate alınmıştır. İlkelerine göre 1 milyon Avro’dan düşük kredi perakende portföy, yüksek kredi de kurumsal portföy grubuna girmektedir.
 

Günümüzde işletmelerin en büyük sorunları arasında; şeffaflık, kurumsal yönetim, kamuyu aydınlatma yer almaktadır. Basel II sürecinde işletmeler derecelendirme şirketleri tarafından değerlendirilecektir. Değerlendirme konuları finansal tablolar, şeffaflık, kurumsal yönetim, muhasebe standartları, denetim ve iç kontrol sistemi olacaktır. Elde edilen sonuca göre işletmelere not verilecektir. Bu notun yüksekliği işletmelerin bankalardan daha uygun şartlarda finansman sağlamalarını kolaylaştıracaktır.
 

2. İŞLETMELER BU SÜRECE NASIL HAZIRLANMALI
 

Basel II sürecine işletmelerin aşağıdaki gelişmeleri takip ederek hazırlanmaları yerinde olabilir:
 

• İşletmelerin kullanacakları kredinin maliyeti derecelendirme notuna bağlı olarak değişecektir. Bu süreçte yetersiz özsermaye yapısına sahip işletmeler zor durumda kalabilecektir.
• Kredi sürecinde klasik ipotekler önemini yitirecektir. Bunun yerini kurumsal yönetim, finansal raporlama sürecinde şeffaflık ve finansal yapının güçlü olması alacaktır. Yani işletmeler artık kendilerini kurumsallaştırmak zorunda kalacaklardır.

• Mali tablolarda açıklanan bilgiler işletmenin gerçek durumunu yansıtmalıdır. Türkiye’de muhasebe kayıtlarının yasal zorunluluk ve vergi kaygısı ile tutulması finansal raporlama sürecinin şeffaflığını olumsuz yönde etkilemektedir. Bu bağlamda artık işletmelerin finansal tablolarını kamuya güvenilir bilgi üretmek amacıyla hazırlamalıdırlar. Güvenilir finansal tablolar için diğer bir unsur Uluslararası Finansal Raporlama Standartları’na (UFRS) uygun raporlama standartlarının kullanılmasıdır. Bunun için muhasebe sürecinde Türkiye Muhasebe Standartları Kurulu (TMSK) tarafından oluşturulan Türkiye Muhasebe Standartları (TMS) ve Türkiye Finansal Raporlama Standartları (TFRS) kullanılmalıdır. Bu konuda yasal bir düzenleme yapılması yerinde olacaktır.
• Finansal tabloların güvenirliğini arttıran bir diğer unsur bağımsız denetimdir. Günümüzde sadece SPK’ya tabi işletmeler için geçerli olan bağımsız denetim Türk Ticaret Kanunu kapsamına alınarak diğer işletmeler için de zorunlu hale getirilebilir. Ayrıca işletmelerde faaliyetlerin verimliliğini arttırmak, varlıkları korumak, hata ve hileleri en aza indirmek amacıyla uygun bir iç kontrol, iç denetim ve risk yönetim mekanizması oluşturulmalıdır.
• Tüm işletmelerde kurumsal yönetim ilkeleri hayata geçirilmelidir. Bu ilkeler; eşitlik, şeffaflık, hesap verebilirlik ve sorumluluktur.

KONUYA İLİŞKİN DETAYLI BİLGİ İÇİN İSTANBUL SMMM ODASI ÇÖZÜM DERGİSİNDE MAKALEYE ULAŞMAK İÇİN TIKLAYIN