YAZARLARIMIZ
Selçuk Turgay Azak
Vergi Müfettişi
selcukturgayazak@hotmail.com



KDV İndirim Mekanizması ve Dönemsellik İlkesi

06/04/2018 tarihli ve 30383 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7104 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu ve Bazı Kanunlar ile 178 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’da KDV (Katma Değer Vergisi) Kanununun ‘Vergi İndirimi’ başlıklı 29’uncu maddenin 3’üncü fıkrasında  önemli bir değişiklik yapılmıştır. Söz konusu değişiklik ise ‘İndirim hakkı vergiyi doğuran olayın vuku bulduğu takvim yılını takip eden takvim yılı aşılmamak şartıyla, ilgili vesikaların kanuni defterlere kaydedildiği vergilendirme döneminde kullanılabilir.’ şeklinde olmuştur. İlgili  düzenleme 01.01.2019 tarihinden itibaren yürürlüğe girecektir.

Söz konusu düzenlemeye göre mükellefler alış vesikalarında gösterilen KDV tutarını yasal defterlerine kaydetmek şartıyla vergiyi doğuran olayın meydana geldiği takvim yılını takip eden takvim yılının sonuna kadar indirebileceklerdir. Örneğin bir işletmenin faaliyetiyle alakalı 12.08.2018 tarihli alış faturasında yer alan KDV tutarını ilgili işletme 31.12.2019 tarihine kadar yasal defterlere kaydetmek şartıyla indirebilecektir. Bu düzenleme yapılmadan önce ‘İndirim hakkı vergiyi doğuran olayın vuku bulduğu takvim yılı aşılmamak kaydıyla, ilgili vesikaların kanuni defterlere kaydedildiği vergilendirme döneminde kullanılabilir.’ şeklindeydi. Yukarıda yer alan örneğimiz üzerinden değişmeden önceki düzenlemeyi ifade edersek 12.08.2018 tarihli alış vesikasında yer alan KDV’yi işletme 31.12.2018 tarihine kadar yasal defterlere kaydetmek kaydıyla indirebilme hakkını sahipti. Eski ve yeni düzenleme karşılaştırmasında da anlaşılacağı üzere mevzuatta yapılan değişikliğin KDV açısından mükelleflerin lehine olduğu izahtan varestedir.

Ancak KDV indirim mekanizmasına getirilen bu esnekliğin faturada yer alan matrahın (tutarın) işletme tarafından gider olarak dikkate alınma noktasında dönemsellik ilkesine ters düşeceği gayet açıktır. Dönemsellik ilkesi, işletmenin yaşam süresinin sonsuz kabul edilmesi nedeniyle, faaliyetin belli dönemlere bölünmesi ve her dönemin faaliyet sonuçlarının diğer dönemlerden bağımsız olarak saptanmasını ifade etmektedir. Bu minvalde yapılan düzenlemenin sadece KDV’ye ait olduğu dikkatten kaçmamalıdır. Yani bir önceki vergilendirme dönemine ait olan bir alış faturasında yer alan KDV matrahı dönemsellik ilkesi gereği asla gider yazılamayacaktır.  Bu durumda karşımıza KDV Kanununun 30’uncu maddesinin d bendi çıkmaktadır. Söz konusu bende göre Gelir Vergisi Kanunu (GVK) ve Kurumlar Vergisi Kanununa (KVK) göre kazancın tespitinde indirimi kabul edilmeyen giderler dolayısıyla ödenen katma değer vergisinin indirimi kabul edilmeyecektir. Binaenaleyh yukarıda yer alan örneğimizde ilgili faturada yer alan matrah dönemsellik ilkesine aykırı olduğu için kanunen kabul edilmeyen gidere dönüşeceğinden bu bende göre söz konusu gidere ilişkin KDV tutarının indirilmesi söz konusu değildir.

Ancak Vergi Usul Kanunu’nun 3’üncü maddesine göre ‘Vergi kanunları lafzı ve ruhu ile hüküm ifade eder. Lafzın açık olmadığı hallerde vergi kanunlarının hükümleri, konuluşundaki maksat, hükümlerin kanunun yapısındaki yeri ve diğer maddelerle olan bağlantısı göz önünde tutularak uygulanır.’ Bu sebeple KDV Kanununun 30’uncu maddesinde yer alan Gelir ve Kurumlar Vergisi kanunlarına göre kazancın tespitinde indirimi kabul edilmeyen giderler ifadesi GVK’nın 41’inci ve KVK’nın 11’inci maddesine yapılan atıftır. Yani bu ifade işletmenin faaliyet konusu ile alakalı olmayan ve kazancın elde edilmesiyle illiyet bağı kurulamayan giderleri kastetmektedir. Oysaki örneğimizde söz konusu tutar kazancın elde edilmesiyle bir bağı olmadığı için değil dönemsellik ilkesine aykırı olduğu için kanunen kabul edilmeyen gider haline gelmiştir. Bu sebeple ve de yapılan açık yasal düzenlemeyi dikkate aldığımızda giderin kabul edilmeyen gider olması faturada yer alan KDV’nin vergiyi doğuran olayın meydana geldiği takvim yılını takip eden yılda indirilmesine engel olmayacaktır.

03.10.2018

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM