YAZARLARIMIZ
Sadettin Ural
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
Bağımsız Denetçi
sadettinural@gmail.com



Emeklilik İşlemlerinde Labirentli Yollar

Hizmet akdi ile kamu ve özel sektörde veya kendi nam ve hesabına çalışmalar karşılığı primlerinizi ödediniz ve yıllarca çalıştınız. Devlete ücret ve gelirlerinizden primler ödeyerek en doğal hakkınız olan emeklilik için ben ne zaman emekli olacağım? Diye sormaya başladınız ve labirentli sokaklarda yürümeye başladınız. Çıkış yolunu bir an önce bulmanız ümidi ile bu gün ki yazımda önemli yerleri özetlemeye çalışacağım.

Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı’nın 22/07/2011 tarih 2011/58 sayılı genelgede sigortalılara ilişkin tahsis işlemleri ve emeklilik işlemlerinin nasıl yapılacağı ile ilgili açıklamalar mevcuttur.

Kanuna göre sigortalı sayılanlar;

4/1-(a) bendi kapsamında olanlar hizmet akdi ile çalışanları (mülga 506 ve 2925 sayılı kanunlara tabi olanlar),

4/1-(b) bendi kapsamında olanlar köy ve mahalle muhtarları ile hizmet akdine bağlı olmaksızın kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanları (mülga 1479 ve 2926 sayılı kanunlara tabi olanlar),

4/1-(c) bendi kapsamında olanlar ise kamu görevlilerini (5434 sayılı Kanuna tabi olanlar), ifade etmektedir.

Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce;

-506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu ile 2925 sayılı Tarım İşçileri Sosyal Sigortalar Kanununa tabi olanlar Kanunun 4/1-(a) bendi,

-1479 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu ve bu Kanunla mülga 2926 sayılı Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanununa tabi olanlar, Kanunun 4/1-(b) bendi,

-5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununa tabi olanlar Kanunun 4/1-(c) bendi,

- 6111 sayılı Kanunla değiştirilen Kanunun 5 inci maddesinin (g) bendi kapsamındaki isteğe bağlı sigortalılık statüsü 1/10/2008 tarihinden itibaren 4/1-(a) bendi,

-Kanunun 51 nci maddesi gereğince ay içinde 30 günden az çalışmaları nedeniyle kalan sürelerini isteğe bağlı sigortaya prim ödeyerek 30 güne tamamlayan sigortalıların isteğe bağlı hizmet sürelerinden, 1/10/2008-24/2/2011 tarihleri arası 4/1-(b), 25/2/2011 tarihi ve sonrası 4/1- (a) bendi,

Kapsamında sigortalılık süresi olarak değerlendirilecek olup, gerek hizmet bildirimlerinde gerekse aylık bağlanacak statünün belirlenmesinde bu hususlar ve tarihlere dikkat edilecektir.

Malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına prim ödeyenlerin, sigorta kollarından yapılması gereken yardımlara hak kazanıp kazanmadıklarının tespitinde, sigortalılık süresi, prim ödeme gün sayısı ve yaş faktörlerine bakılmaktadır.

Sigortalılık süresi, sigortalının malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına bağlı olarak ilk defa çalışmaya başladığı tarih ile tahsis yapılması için yazılı istekte bulunduğu tarih, ölen sigortalılar için de ölüm tarihi arasında geçen süre olarak dikkate alınmaktadır.

Yaşlılık sigortasında 4/1-(a) sigortalılarının aylığa hak kazanmasının genel koşulları üç kısma ayrılmıştır.

8/9/1999 (hariç) tarihinden önce sigortalı olanlar,

8/9/1999 tarihi itibariyle 506 sayılı Kanunun 4447 sayılı Kanunla değiştirilmeden önceki (A) bendindeki seçeneklere göre yaşlılık aylığına hak kazananlar ile bu tarih itibariyle kadın sigortalılardan 18, erkek sigortalılardan 23 yıllık sigortalılık sürelerini dolduranlardan;

- Kadın ise 50, erkek ise 55 yaşını doldurmuş olması ve en az 5000 gün veya,

- Kadın ise 50, erkek ise 55 yaşını doldurmuş olması,

-15 yıldan beri sigortalı bulunması ve en az 3600 gün yahut, Kadın ise 50, erkek ise 55 yaşını doldurmamış olmakla beraber, kadın ise 20, erkek ise 25 yıldan beri sigortalı bulunması ve en az 5000 gün malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödemiş olmak seçeneklerinden birinin yerine getirilmesi öngörülmüştür.

8/9/1999 (dahil) ila 30/04/2008 (dahil) tarihleri arasında,

8/9/1999 (dahil) tarihinden sonra ilk defa sigortalı olarak çalışmaya başlayanların yaşlılık aylığından yararlanabilmesi için;

- Kadın ise 58, erkek ise 60 yaşını doldurmuş olması ve en az 7000 gün veya,

- Kadın ise 58, erkek ise 60 yaşını doldurmuş olması,25 yıldan beri sigortalı bulunması ve en az 4500 gün malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödemiş olmak seçeneklerinden birinin yerine getirilmesi öngörülmüştür.

30/4/2008 (hariç) sonrasında,

İlk defa 1/5/2008 tarihi itibariyle sigortalı olanlardan; 4/1-(a) sigortalılarına,

Kadın ise 58, erkek ise 60 yaşını doldurmuş olması ve en az 7200 gün,

4/1-(b) sigortalılarına, kadın ise 58, erkek ise 60 yaşını doldurmuş olması ve en az 9000 gün, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi bildirilmiş olması şartıyla yaşlılık aylığı bağlanacaktır.

12.10.2018

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM