Dönem Sonu İşlemlerinde Uygulamalı Açıklaması (Koray Ateş, SMMM-Bilim Uzmanı-E.Öğretim Görevlisi)

1) Dönem sonlarında küsürat bakiyeleri nasıl kapatılır ve terse dönen hesaplar hangi hesaba virmanlanır? Uzun vadeli gider ve krediler hesapları nasıl kapatılır?

Dönem sonunda öncelikle küsürat bakiyesi veren hesaplar 689 (KKEG) ve 679 hesap ile kapatılır. Ayrıca terse düşen bakiyelerde kapatılır;

Örneğin alacak bakiyesi veren 120 hesaplar 340 hesaba be borç bakiyesi veren 320 hesaplar ise 159 nolu hesaba virmanlanır ve ertesi yıl açılış fişinden sonra tekrar eski hesaplarına kaydedilir.

----------------------------------31.12.XXX----------------------------------

120 XXX

340 XXX

Terse dönen hesabın ilgili hesaba virmanı

-----------------------------------------------------------------------------------

-------------------------------------31.12.XXX---------------------------------

159 XXX

320 XXX

Terse dönen 320 lerin 159 hesaba virmanı

------------------------------------------------------------------------------------

Ayrıca 280 nolu hesapta izlenen tutarlar yılın bitmesiyle beraber 180 nolu hesaba virmanlanır. Şöyleki;

31.12.2009 sonunda 280 nolu hesapta 50.000 TL bakiye bulunsun ve bunun 30.000 TL’si 2010 yılına ve geri kalan 20.000 TL ise 2011 ve sonraki yıllara ait olsun. Virmanlama şöyle yapılır;

------------------------------------------31.12-------------------------------------------

180 30.000

280 30.000

Uzun vadeli giderlerin kısa vadeli giderlere aktarılması

---------------------------------------------------------------------------------------------

Aynı şekilde yukarıdaki mantığın aynısıyla uzun vadeli krediler hesabı da kısa vadeli krediler hesabına aktarılır

------------------------------------------------31.12-----------------------------------------

400 XXX

300 XXX

Uzun vadeli kredilerin kısa vadeli kredilere aktarılması

-------------------------------------------------------------------------------------------------

2) Dönem sonlarında satışların maliyeti nasıl bulunur ve muhasebe kaydı nasıldır?

Cevap) 150 nolu ilk madde ev malzeme hesabının stokta kalan kısmı hariç geri kalan kısmı tamamı 710 nolu hesaba virmanlanır

------------------------------------31.12------------------------------------------

710 XXX

150 XXX

Satışı yapılan stokların direkt ilk madde giderine virmanlanması

------------------------------------------------------------------------------------

3) 710-720 ve 730 nolu hesaplar dönem sonunda nasıl kapatılır?,

Cevap) Bu hesaplar yansıtma hesapları yardımıyla 151 yarı mamuller – üretim hesabına alınır

------------------------------------------------31.12------------------------------------------

151 XXX

711 XXX

721 XXX

731 XXX,

Giderlerin yarı mamullere aktarılması

-------------------------------------------------------------------------------------------------

------------------------------------------------31.12------------------------------------------

711 XXX

721 XXX

731 XXX

710 XXX

720 XXX

730 XXX,

Gider ve yansıtma hesaplarının kapatılması

-------------------------------------------------------------------------------------------------

4) Dönem sonunda 151 yarı mamuller hesabını nasıl kapatacağım?

Cevap) Yıl sonunda yarı mamuller hesabında kalan yani şirketin yarı mamul stoklarında görünen tutar hariç kalan tutar 152 mamuller hesabına aktarılır. Şöyle ki;

----------------------------------------31.12-----------------------------------------------

152 XXX

151 XXX

Yarı mamullerin giderlere aktarılması

------------------------------------------------------------------------------------------------

5) Dönem sonlarında 152 mamuller hesabını nasıl kapatacağım,

Cevap) Yıl sonunda stok sayımı yapılır ve mamullerde stokta kalan tutar hariç geri kalan 152 deki tutarın tamamı satılan mamul maliyeti hesabına atılır

------------------------------------------------31.12-----------------------------------------------

620 XXX

152 XXX

Mamullerin satılan mamul maliyeti hesabına aktarılması

-------------------------------------------------------------------------------------------------------

6) Dönem sonunda 700’li hesaplarda izlediğimiz gider hesaplarını nasıl kapatacağım?

Cevap) Dönem sonlarında 700 lü hesaplarda hesaplarda izlenen gider hesaplarını yansıtma hesapları yardımıyla gelir tablosu hesaplarına aktarırız

---------------------------------------------------31.12----------------------------------------

630 XXX

631 XXX

632 XXX

660 XXX

751 XXX

761 XXX

771 XXX

781 XXX

Gider hesaplarının gelir tablosu hesaplarına aktarılması

--------------------------------------------------------------------------------------------------

7) Dönem sonlarında 700’lü yansıtma ve gider hesaplarını nasıl kapatacağım,

Cevap) Dönem sonlarında hem yansıtma hemde gider hesapları karşılıklı olarak kapatılacaktır.

------------------------------------------31.12-----------------------------------------

751 XXX

761 XXX

771 XXX

781 XXX

750 XXX

760 XXX

770 XXX

780 XXX

Gider ve yansıtma hesaplarının kapatılması

------------------------------------------------------------------------------------------

8) Dönem sonunda dönem karı ve yasal yükümlülükler karşılığı nasıl hesaplanır?

Cevap) Tüm yansıtma hesapları yapılıp ilgili hesaplara aktarıldıktan sonra ve satınla mamul hesabı belirlendikten sonra 600 lü hesapların mizanı alınır ve gelir ile gider hesapları arasındaki fark gelir hesaplarının lehine ise yani ticari kar çıkmışsa buna kanunen kabul edilmeyen giderleri de ekleriz ve çıkan rakamı yüzde 20 ile çarpıp aşağıdaki kaydı yaparız

-------------------------------------31.12-------------------------------------------

691 XXX

370 XXX

Kurumlar vergisi karşılığı ayrılması

----------------------------------------------------------------------------------------

Bu işlemi yaptıktan sonra 600 lü hesapların mizanı bir daha alınır ve gelir tablosu tanzim edilir.

9) Dönem sonunda şirketin Dönem Kar/Zararı hesabı nasıl oluşturulur.

Cevap) Gelir tablosu kalemlerini karşılıklı olarak kapatmak gerekir. Aşağıdaki kaydın yapılması lazım,

-------------------------------------------------31.12----------------------------------------------

600 XXX

601 XXX

602 XXX

640 XXX

642 XXX

643 XXX

644 XXX

645 XXX

646 XXX

647 XXX

671 XXX

679 XXX

690 XXX

Gelir hesaplarının dönem kar/zararına aktarılması

-------------------------------------------------------------------------------------------------------

Daha sonra gider hesaplarını dönem kar zararına aktarırız,

---------------------------------------------------31.12---------------------------------------------

690 XXX

610 XXX

611 XXX

612 XXX

620 XXX

621 XXX

622 XXX

623 XXX

630 XXX

631 XXX

632 XXX

653 XXX

654 XXX

655 XXX

656 XXX

657 XXX

658 XXX

680 XXX

681 XXX

689 XXX

Gider hesaplarının dönem kar/zararına devri

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

Yukarıdaki işlem sonucu dönem karı hesabımız (690 hs) alacak bakiyesi veriyorsa bunu ters kayıtla dönem net karına aktarırız. Şöyle ki;

-----------------------------------------------31.12-----------------------------------------

690 XXX

691 XXX

692 XXX (Dön net kar/zarar hesabı)

-----------------------------------------------------------------------------------------------

Daha sonra bu hesabı bilanço hesabı olan dönem net karına aktarırız

-----------------------------------------------31.12-----------------------------------------

692 XXX

570 XXX

-----------------------------------------------------------------------------------------------

Bu işlemin ardından 193 nolu hesaptaki tutar 371 hesaba devredilir. Ancak bunu yaparken 371 hesap 370 hesabı geçmemeli.

---------------------------------------------31.12---------------------------------------

371 XXX

193 XXX

------------------------------------------------------------------------------------------

Ertesi yıl nisan ayında kurumlar vergisinin ödenmesiyle birlikte 370 ve 371 hesap karşılıklı kapatılır.

---------------------------------------26.04-----------------------------------------

370 XXX

371 XXX

--------------------------------------------------------------------------------------

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale yazılı veya elektronik ortamda kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak göstermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır .)