SMMM Yrd. Doç. Dr. Süleyman UYAR
Akdeniz Üniversitesi Alanya İşletme Fakültesi
Dekan Yardımcısı
suyar@akdeniz.edu.tr
www.suleymanuyar.com.tr
MESLEK YASASI DEĞİŞİYOR
Tarih: 02.05.2008
Muhasebe
mesleği 3568 sayılı Serbest Muhasebecilik, Serbest
Muhasebeci, Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik
Yasası’nda düzenlenmiştir. İlgili yasa 13.6.1989 gün ve
20194 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe
girmiştir. Bilindiği gibi 3568 sayılı yasanın amacı;
“işletmelerde faaliyetlerin ve işlemlerin sağlıklı ve
güvenilir bir şekilde işleyişini sağlamak, faaliyet
sonuçlarını ilgili mevzuat çerçevesinde denetlemeye,
değerlendirmeye tabi tutarak gerçek durumu ilgililerin
ve resmi mercilerin istifadesine tarafsız bir şekilde
sunmak ve yüksek mesleki standartları gerçekleştirmek"
olarak açıklanmıştır.
3568 sayılı
yasada çeşitli değişiklikler yapılmaktadır. İlgili kanun
tasarısı Türkiye Büyük Millet Meclisi Plan ve Bütçe
komisyonunda kabul edilmiştir. Tasarıya göre kanun adı
“Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali
Müşavirlik Kanunu” olarak değiştirilmektedir. Tasarı ile
getirilmesi düşünülen en önemli yenilik serbest
muhasebecilik unvanının kaldırılmasıdır. Serbest
muhasebecilik unvanı kaldırıldığına göre tasarıda yasa
adının “Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli
Mali Müşavirlik Kanunu” yerine “Mali Müşavirlik ve
Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu” olarak değiştirilmesi
daha uygun olabilir.
Tasarı bu
haliyle kanunlaşırsa serbest muhasebecilik tarihe
karışacaktır. Halen serbest muhasebeci olanlar 3 yıllık
bir süreçte kendilerine tanınacak sınav hakkı ile
serbest muhasebeci mali müşavir olabileceklerdir.
Tasarı ile
halen 2 yıl olan serbest muhasebeci mali müşavir olmak
için öngörülen staj süresinin 3 yıla çıkartılması
amaçlanmıştır. IFAC eğitim standartlarında da staj
süresinin 3 yıl olması öngörülmüştür. Ancak Türkiye’de
staj yapan meslek mensubu adaylarının staj sürecinde
çektikleri sıkıntılar göz önüne alındığında, 3 yıllık
staj süresinin mesleğe girişte caydırıcı bir etkisinin
olacağı açıktır. Staj, bağımsız çalışan serbest
muhasebeci mali müşavir ve yeminli mali müşavir yanında
veya şirketlerinde yapılabilecektir. Ayrıca tasarıda
staj ve staj süresinden sayılan hizmetler yeniden
düzenlenmiştir.
Kanunları
uyarınca vergi inceleme yetkisini almış ve mesleki
yeterlilik sınavını vermiş olanlar ile üniversitede
profesör olanlar sınavsız yeminli mali müşavir
olabilmekteydiler. Yeni düzenleme ile yeminli mali
müşavirlik genel hükümlerine göre sınava katılmak
gerekecektir.
İlgili kanun
tasarısında yapılan bu düzenlemelerin TÜRMOB ve meslek
odaları başta olmak üzere meslek örgütünde tedirginlik
yarattığı bilinmektedir. TÜRMOB tarafından bu
tedirginliğin temel nedenlerini aşağıdaki şekilde
açıklanmıştır: (TÜRMOB tarafından açıklanan bu rapora
meslek örgütünün internet erişim sayfasından
ulaşılabilir.)
-
İlgili
tasarının meslek odaları ve üst örgütleri TÜRMOB'un
katkısı alınmadan hazırlandığı,
-
Mesleği
sürdürenlerin katkısına başvurulmadan hazırlanması
nedeniyle mesleğin gerektirdiği ruhtan yoksun
olduğu,
-
Tasarının özellikle tahsilat ve haksız rekabet gibi
sorunları çözme konusunda meslek mensuplarının
beklentilerini karşılamaktan uzak olduğu
düşünülmektedir.
-
Ayrıca
yönetime seçilme hakkını kısıtlamakta, nispi temsil
sistemi getirilmesi hedeflenmektedir.