Hüseyin Bodur
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
huseyin_bodur@hotmail.com

7582 Sayılı Kanuna İstinaden Transit Ticaretin Türk Vergi Hukuku Açısından Değerlendirilmesi

1.Giriş

04.06.2026 Tarih ve 33270 sayılı resmi gazetede yayımlanan 7582 Sayılı Kanununun 7 nci maddesi ile 5520 Sayılı Kurumlar Vergi Kanunu’nun 10-1/i bendinde transit ticaretten elde edilen kazançlara ilişkin değişiklik yapılmış ve yeni bir bent eklenmiştir. Buna göre 01.07.2026 tarihinden sonra Transit Ticaretten ve Yurtdışında gerçekleşen ticarete aracılık faaliyetlerinden elde edilen kazançların % 95’i vergiden indirilecek, İstanbul Finans Merkezinde faaliyet gösteren mükelleflerin indirim oranı ise % 100 olacaktır.

2. Kavramsal Çerçeve

2.1. Transit Ticaret Kavramı

Transit ticaret 4458 Sayılı Gümrük Kanunun 84 ncü maddesinde hüküm altına alınmış olup ve Gümrük Yönetmeliğinin 204 üncü ve sonraki maddelerde açıklanmıştır.

Buna göre Transit ticaret, Serbest dolaşıma girmemiş başka bir ifade ile millileştirilmemiş eşyanın üçüncü bir ülkeye ihraç edilmesidir.

3. Mevzuatı Açısından Değerlendirme

 3.1. Kambiyo Mevzuatı Açısından

Transit ticaret kapsamında elde edilen bedellerin Türkiye’ye getirilmesi zorunlu değildir. 2018 yılında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından yayımlanan İhracat Genelgesi’nin 22. maddesine göre, transit ticaret bedelleri üzerindeki tasarruflar serbest bırakılmıştır. Bu genelge, transit ticaret yapan firmaların elde ettikleri gelirlerin Türkiye’ye getirilme zorunluluğunu ortadan kaldırmaktadır. Ancak bankada herhangi bir taahhüt oluşmuş ise bedelin geldiğine dair dekontunu talep edebilirler.

Bedelin getirme zorunluluğu olmadığından % 3 İBKB teşviğine tabi değildir.

Ancak 7582 Sayılı Kanunda Vergi indirimden yararlanılabilmesi için Kurumlar vergisi beyannamesinin verilme süresine kadar Türkiye’ye getirilme şartı hüküm altına alınmıştır.

3.2.Vergi Usul Kanunu Açısından

a-Kanunun 215 inci maddesine istinaden fatura yabancı para birimine göre düzenlenebilir

b-Kanunun 230 ncu maddesine istinaden aşağıdaki bilgiler faturada gösterilmek zorundadır.

1. Faturanın düzenlenme tarihi, seri ve sıra numarası 

 2. Faturayı düzenleyenin adı, varsa ticaret unvanı, iş adresi, bağlı olduğu vergi dairesi ve hesap numarası 

 3. Müşterinin adı, ticaret unvanı, adresi, varsa vergi dairesi ve hesap numarası 

  4. Malın veya işin nevi, miktarı, fiyatı ve tutarı 

  5. Satılan malların teslim tarihi ve irsaliye numarası

c-VUK Mükerrer 227 nci maddesine istinaden kanuni defterlere kaydedilmiş olması gerekmektedir.

d-253 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinin ilgili bölümlerimdeki açıklamalara istinaden E-Arşiv fatura düzenlenmesi gerekir.

3.3.Katma Değer Vergisi Kanunu Açısından

Transit ticaret Türkiye’de gerçekleşmediğinden 3065 Sayılı Kdv. Kanununun 6/a maddesi, tebliğ ve özelgelere istinaden Kdv konusuna girmediğinden faturalarada Kdv. hesaplanmayacak olup Kdv. Beyannamesinde beyan edilmesine de gerek yoktur. Ancak Gib tarafından yapılan Kdv-Kurumlar-E-Defter matrah karşılaştırmalarında izah istenme işlemine maruz kalmamak için Kısmi istisna bölümünde 235 Nolu kod ile beyan etmek faydalı olacaktır

3.4.KurumlarVergisi Kanunu Açısından

5520 Sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 10 ncu maddesi diğer indirimler ile ilgili hükümleri içermekte olup bu madde kapsamına giren tutarlar ayrıca beyanname de gösterilmek üzere matrahtan düşülmektedir.

04.06.2026 tarih ve 33270 Sayılı resmi gazetede yayımlanan 7582 sayılı kanunun 7 inci maddesi ile Kanunun 10-1/i Maddesinde değişiklik yapılmış ve yeni bir bent eklenmiştir.

Buna göre İhracat bedelinin Kurumlar vergisi beyannamesinin verilme süresine kadar Türkiye’ye getirilme şartı ile 01.07.2026 tarihinden itibaren yapılan Transit ihracatlardan ve Yurtdışında gerçekleşen ticarete aracılık faaliyetlerinden kaynaklanan kazançlara uygulanmak üzere; Tüm Kurumlar Vergisi mükellefleri % 95, İstanbul Finans Merkezinde faaliyet gösteren katılım belgesini haiz Kurumlar Vergisi mükellefleri ise % 100 olarak hesaplayacakları indirim tutarlarını Beyanname üzerinde ayrıca göstermesi halinde matrahtan indirebileceklerdir.

Kaynakça

1. 3065 Sayılı Kdv Kanunu
2. 213 Sayılı Vergi Usul Kanunu
3. 5520 Sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu
4. 1 Seri Nolu Kdv.Genel Uygulama Tebliği
5. 7582 Sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun
6. T.C.GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI Bursa Vergi Dairesi Başkanlığı Gelir Kanunları Grup Müdürlüğünün 01.01.2024tarih ve 45404237-130[I-19-22]-9300 sayılı özelgesi
7. 4458 Sayılı Gümrük Kanunu ile Gümrük Yönetmeliği

08.06.2026

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

>> Duyurulardan haberdar olmak için E-Posta Listemize kayıt olun.

>> SGK Teşvikleri (150 Sayfa) Ücretsiz E-Kitap: hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Apple Store 'dan hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Google Play 'den hemen indir.

>> YILIN KAMPANYASI: Muhasebecilere Özel Web Sitesi 1.666 TL + KDV  Ayrıntılar için tıklayın.