BASINDAN YAZILAR
Ücretsiz İzin ve Kısa Çalışma Emekliliği Öteler Mi? - MuhasebeTR

Ücretsiz İzin ve Kısa Çalışma Emekliliği Öteler Mi?

Bilindiği üzere, koronavirüs salgını nedeniyle alınan tedbirlerin istihdam üzerindeki olumsuz etkilerinin azaltılmasına yönelik olarak kısa çalışma ödeneğine erişim şartları esnetildi, işveren tarafından ücretsiz izne çıkarılan ve kısa çalışma ödeneğinden yararlanamayan çalışanlara nakdi ücret desteği verilmesine ilişkin yasal düzenleme yapıldı.

Kısa çalışma uygulamasına genel olarak 1 Nisan'dan, ücretsiz izin kullandırılması da 17 Nisan'dan itibaren başlandı. Nisan ayında kısa çalışma yapanlar ile ücretsiz izin kullandırılanların, kısa çalışma ödenekleri ve nakdi ücret destekleri mayıs ayı başında ödendi.

Başlangıçta “Kısa çalışma ya da ücret desteği alabilecek miyim?” merakında olan çalışanlar, hizmet dökümlerinde nisan ayına ilişkin prim günü bildirilmediğini ya da 30 günden eksik bildirildiğini görünce, bu defa eksik prim günü şoku yaşadı.

Özellikle emekliliği için prim günü eksiği olup, prim gününü tamamladığında emekliliğe hak kazanacak olanlar, kısa çalışma ve ücretsiz izin nedeniyle sigorta primi ödenip ödenmeyeceğini, buna göre de emeklilik tarihlerinin ötelenip ötelenmeyeceğini, eksik bildirilen prim günlerini borçlanıp borçlanamayacaklarını merak ediyor.

KISA ÇALIŞMA

Kısa çalışma uygulanan işyerinde, çalışma süresi azaltılmış ise işveren sadece çalışılan süre için prim günü bildiriminde bulunuyor ve sigorta primi ödüyor. Çalışılmayan, diğer bir deyişle kısa çalışma ödeneği verilen günler için işveren emeklilik için gerekli olan ve uzun vadeli sigorta kolları olarak adlandırılan malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları da dahil olmak üzere hiçbir sigortalılık kolu için prim ödemiyor. İşyeri tamamen kapatılmış ise çalışılmayan ay için işveren prim günü bildiriminde bulunmuyor ve hiç prim ödemiyor.

Çalışmayan süreye ilişkin İŞKUR tarafından sadece genel sağlık sigortası primi ödeniyor. Emeklilik için gerekli olan uzun vadeli sigorta kolları için prim ödenmiyor.

ÜCRETSİZ İZİN

Salgın döneminde 4857 sayılı İş Kanunu'nun geçici 10. maddesi uyarınca işveren tarafından ücretsiz izne çıkarılıp, nakdi ücret desteğinden yararlananlardan genel sağlık sigortalısı veya genel sağlık sigortalısının bakmakla yükümlü olduğu kişi kapsamına girmeyenler, 5510 Sayılı Kanun'un 60/g maddesi kapsamında genel sağlık sigortalısı sayılıyorlar ve genel sağlık sigortası primleri İşsizlik Sigortası Fonu'ndan karşılanıyor.

Ancak kullandırılan ücretsiz izin dönemi için ne işveren ne de İŞKUR tarafından, emeklilik için gerekli olan uzun vadeli sigorta kollarına prim ödenmiyor.

BORÇLANMA

Sigortalıların borçlanabileceği süreler 5510 sayılı SS ve GSS Kanunu'nun 41. maddesinde sayılmış olup, kısa çalışma uygulaması nedeniyle eksik bildirilen prim günlerini borçlanma hakkı verilmemiş.

Ücretsiz izin sürelerine ilişkin ise sadece ücretsiz doğum ya da analık izin sürelerinin borçlanılması öngörülmüş olup, bunlar dışında salgın nedeniyle de olsa ücretsiz izin süreleri borçlanılamıyor.

EMEKLİLİK ÖTELENİYOR

Kısa çalışma ödeneği alınan günler ile ücretsiz izin günleri için uzun vadeli sigorta kollarına prim ödenmediğinden, SGK'ya prim günü de eksik bildiriliyor. Bu da sigortalının prim günü kaybına neden oluyor.

Söz konusu eksik günler için borçlanma hakkı da verilmediğinden, emekliliği için prim günü eksik olanların emeklilik tarihleri, kısa çalışma ve ücretsiz izin nedeniyle eksik bildirilen gün sayısı kadar ötelenmiş oluyor. Kısa çalışma ve ücretsiz izin nedeniyle eksik bildirilen prim günleri için borçlanma hakkı verilmesiyle mağduriyetin telafisi mümkün olacaktır.

(Kaynak: Sezgin Özcan / Sözcü Gazetesi | 02.06.2020)

GÜNDEM