BASINDAN YAZILAR
Yurtdışında Bulunan Ev Kadınlarının Borçlanma Sürelerinin Değerlendirilmesi Yöntemi Değişti / Şevket Tezel - MuhasebeTR

Yurtdışında Bulunan Ev Kadınlarının Borçlanma Sürelerinin Değerlendirilmesi Yöntemi Değişti / Şevket Tezel

Yurtdışı hizmet borçlanmasına ait sürelerin hangi sigortalılık haline göre geçmiş sayılacağının belirlenmesinde yeni dönemde de eski yöntem uygulanacak. Yani borçlanılacak süre, taleplinin Türkiye’de sigortalılığı varsa borçlanma talep tarihindeki en son sigortalılık hali kapsamında, sigortalılığı yoksa 4/b sigortalılığı (Bağ-Kur) kapsamında geçmiş sigortalılık süresi olarak kabul edilmeye devam edecek.

 

Yurtdışında ev kadını olarak geçen süreler, medeni hallerine bakılmaksızın kadınların, sigortalılık süreleri dışında yurtdışında bulundukları süreleri ifade ediyor. Bu süreler işsizlik süresi veya boşta geçen süreler kapsamında değerlendirilmeyip, borçlanma talebinde bulunanların yurtdışında ev kadını olarak geçen sürelerinin diledikleri kadarını borçlandırılmaları sağlanıyor.

 

Önceki yöntem

Yurtdışında çalışmayıp da ev kadını olarak geçirilen sürelerin borçlanılması bu kişilerin Bağ-Kur’a yazılı başvuruları ile yapıldığından yurtdışında ev kadını olarak yaşayanların yeni Yasadan önce borçlanmaları Bağ-Kur hizmeti olarak sayılıyordu.

 

Yeni yöntem

Oysa yeni düzenlemede, borçlandırılan sürenin niteliğinden söz edilmeden hangi sigortalılık kapsamında değerlendirileceği Türkiye’de çalışmanın bulunması ya da bulunmamasına bağlanmış bulunmakta. Bu durumda da yeni dönemde yurtdışında ev kadını olarak geçirdiği süresi bulunan kadınların bu süreleri borçlanmak istemeleri halinde ortada artık Bağ-Kur diye bir kurum bulunmadığından motamot Bağ-Kur’lu yani yeni adıyla 4/b sigortalısı sayılmayacaklar.

 

Bunlar hakkında da aynı yöntem uygulanacak ve Türkiye’de çalışması bulunuyorsa talep tarihindeki en son sigortalılık haline göre borçlanma talebi yapacak. Ev kadını olarak geçirilen yurtdışı sürelerinin sigortalılık süresi olarak değerlendirilmesinde bu kişi talep tarihinde en son 4/a sigortalısıysa (Ya da SSK veya Tarım SSK) yurtdışı borçlanma süreleri 4/a sigortalılığı, talep tarihinde en son 4/b sigortalısıysa (Ya da Bağ-Kur veya Tarım Bağ-Kur)  yurtdışı borçlanma süreleri 4/b sigortalılığı, talep tarihinde en son 4/c sigortalısıysa (Ya da Emekli Sandığı iştirakçisi) yurtdışı borçlanma süreleri 4/c sigortalılığı kapsamında sayılacak.

 

Şayet Türkiye’de sigortalılığı yoksa bu defa 4/b sigortalılığı kapsamında değerlendirilecek.

 

Başvuru merkezleri

4/a sigortalılarının (SSK), 4/b sigortalılarının (Bağ-Kur), Türkiye’de sigortalı hizmeti bulunmayanların yurtdışında ev kadını olarak geçen süreleri, ilgili sosyal güvenlik il müdürlüğünce/sosyal güvenlik merkezince borçlandırılacak.

 

5434 sayılı Emekli Sandığı Kanuna tabi ya da yeni Kanuna göre 4/c sigortalılığı kapsamında geçen hizmeti bulunanların 2008 yılı Ekim ayı başından önce veya sonra yurtdışında ev kadını olarak geçen süreleri, Kamu Görevlileri Tahsis İşlemleri Daire Başkanlığınca borçlandırılacak.

 

4/b’li sayılacaklar

İlk defa 2008 yılı Ekim ayı başından sonra 4/c sigortalılığı kapsamında çalışmaya başlayanların bu tarihten önce yurtdışında ev kadını olarak geçen süreleri, Kamu Görevlileri Tahsis İşlemleri Daire Başkanlığınca borçlandırılacak fakat bu süreler 4/b sigortalılığı kapsamında değerlendirilecek.

 

Son defa özel banka sandıklarına tabi (506 sayılı Kanunun geçici 20 nci maddesi) çalışmaları bulunanların yurt dışı süreleri anılan bu kapsamdaki sandıklarca borçlandırılacak.

 

Okur Sorularına Kısa Cevaplar

Fadime ÖZCAN – 12.12.1967 doğumlu, dört aylık boşluk hariç 18.02.1999’dan beri Bağ-Kur’lu olan bir sigortalı olarak 18.10.2013’e kadar isteğe bağlı sigortalılığınızı sürdürürseniz 56 yaşınızı dolduracağınız 12.12.2023 tarihinde emekli olabilirsiniz. Şayet prim ödemenizi beş yıl fazlasıyla 18.10.2018’e kadar devam ettirirseniz 55 yaşında da emekli olabilirsiniz. Ama bir yıl erken emekli olmak için beş yıllık fazla prim ödeme konusunda karar sizin.

(Sözcü Gazetesi | 20.01.2009)

GÜNDEM