SMMM Yüksel Altun İş Kazasında İş Sağlığı Ve Güvenliği Uzmanının Tutuklanması (04.08.2026)

E-bültenimize kayıt olun, yeni yazılar e-posta adresinize gelsin! Üye olmak için tıklayın.

EDİTÖRÜN SEÇTİKLERİ

YAZARLARIMIZ

Necdet Doğruç
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
Bağımsız Denetçi
necdetdogruc@gmail.com

Kurumlarda Eş Zamanlı Sermaye Azaltımı Ve Artırımında Nakdi Sermaye Faiz İndirimi

KVK MADDE 10/I

KVG TEBLİĞ 1 0.6. Sermaye artırımında indirim (Ek: RG-4/3/2016-29643)134

KVK MADDE 10/I

(Ek: 27/3/2015-6637/8 md.) (8)Finans, bankacılık ve sigortacılık sektörlerinde faaliyet gösteren kurumlar ile kamu iktisadi teşebbüsleri hariç olmak üzere sermaye şirketlerinin ilgili hesap dönemi içinde, ticaret siciline tescil edilmiş olan ödenmiş veya çıkarılmış sermaye tutarlarındaki nakdi sermaye artışları veya yeni kurulan sermaye şirketlerinde ödenmiş sermayenin nakit olarak karşılanan kısmı üzerinden Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından indirimden yararlanılan yıl için en son açıklanan "Bankalarca açılan TL cinsinden ticari kredilere uygulanan ağırlıklı yıllık ortalama faiz oranı" dikkate alınarak, ilgili hesap döneminin sonuna kadar hesaplanan tutarın %50'si.

(7338 sayılı kanunun 59 uncu maddesiyle eklenen paragraf; Yürürlük: bu Kanunun yayımı tarihinden itibaren madde kapsamında yapılacak nakdi sermaye artışlarına uygulanmak üzere 26.10.2021)Nakdi sermaye artışlarının, yurt dışından getirilen nakitle karşılanan kısmı için bu oran %75 olarak uygulanır.

(7417 sayılı kanunun 49 uncu maddesiyle değişen fıkra; Yürürlük: 05.07.2022)Bu indirimden, sermaye artırımına ilişkin kararın veya ilk kuruluş aşamasında ana sözleşmenin tescil edildiği hesap dönemi ile bu dönemi izleyen dört hesap dönemi için ayrı ayrı yararlanılır. Bu dönemlerde sermaye azaltımı yapılması hâlinde azaltılan sermaye tutarı indirim hesaplamasında dikkate alınmaz. (9)

Bu bent hükümlerine göre hesaplanacak indirim tutarı, nakdi sermayenin ödendiği ay kesri tam ay sayılmak suretiyle hesap döneminin kalan ay süresi kadar hesaplanır. Matrahın yetersiz olması nedeniyle ilgili dönemde indirim konusu yapılamayan tutarlar, sonraki hesap dönemlerine devreder. Bu bendin uygulanmasında sermaye şirketlerine nakit dışındaki varlık devirlerinden kaynaklananlar dâhil olmak üzere, sermaye şirketlerinin birleşme, devir ve bölünme işlemlerine taraf olmalarından veya bilançoda yer alan öz sermaye kalemlerinin sermayeye eklenmesinden kaynaklanan ya da ortaklar veya bu Kanunun 12 nci maddesi kapsamında ortaklarla ilişkili olan kişilerce kredi kullanılmak veya borç alınmak suretiyle gerçekleştirilen sermaye artırımları, indirim hesaplamasında dikkate alınmaz.

Bu bentte yer alan oranı, şirketlerin aktif büyüklükleri, ortaklarının hukuki niteliği, çalışan personel sayıları ve yıllık net satış hasılatlarına göre veya sermayenin kullanıldığı yatırımdan elde edilen gelirlerin kurumun esas faaliyeti kapsamında olmayan faiz, kâr payı, kira, lisans ücreti, menkul kıymet satış geliri gibi pasif nitelikli gelirlerden oluşmasına göre ya da sermayenin kullanıldığı yatırımların teşvik belgeli olup olmadığına veyahut makine ve teçhizat veya arsa ve arazi yatırımları için sermayenin kullanıldığı alanlar itibarıyla ya da bölgeler, sektörler ve iş kolları itibarıyla ayrı ayrı sıfıra kadar indirmeye veya %100'e kadar artırmaya; halka açık sermaye şirketleri için halka açıklık oranına göre %150'ye kadar farklı uygulatmaya Cumhurbaşkanı yetkilidir. (1)

KVGTEBLİĞ

10.6. Sermaye artırımında indirim (Ek: RG-4/3/2016-29643)134

27/3/2015 tarihli ve 6637 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 8 inci maddesiyle Kurumlar Vergisi Kanununun 10 uncu maddesinin birinci fıkrasına eklenen (ı) bendinde, finans, bankacılık ve sigortacılık sektörlerinde faaliyet gösteren kurumlar ile kamu iktisadi teşebbüsleri hariç olmak üzere sermaye şirketlerinin ilgili hesap dönemi içinde, ticaret siciline tescil edilmiş olan ödenmiş veya çıkarılmış sermaye tutarlarındaki nakdi sermaye artışları veya yeni kurulan sermaye şirketlerinde ödenmiş sermayenin nakit olarak karşılanan kısmı üzerinden Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından indirimden yararlanılan yıl için en son açıklanan bankalarca açılan TL cinsinden ticari kredilere uygulanan ağırlıklı yıllık ortalama faiz oranı dikkate alınarak, ilgili hesap döneminin sonuna kadar hesaplanan tutarın %50’sinin, kurumlar vergisi matrahının tespitinde kurumlar vergisi beyannamesi üzerinde ayrıca gösterilmek şartıyla, kurum kazancından indirim konusu yapılabileceği hüküm altına alınmıştır. Diğer taraftan, nakdi sermaye artışlarının yurt dışından getirilen nakitle karşılanan kısmı için söz konusu indirim oranı %75 olarak uygulanacaktır. .135

10.6.3. İndirim uygulaması

Nakdi sermaye artışı üzerinden, indirimden yararlanılan yıl için TCMB tarafından en son açıklanan ticari krediler faiz oranı dikkate alınarak, ilgili hesap döneminin sonuna kadar hesaplanan tutarın Bakanlar Kurulunca belirlenen orana isabet eden kısmı ilgili dönem kurum kazancından indirilebilecektir.

Kurum kazancından indirilebilecek tutar aşağıdaki şekilde hesaplanacaktır

Kurum kazancından Ticari krediler indirim

indirilecek tutar = faiz indirimi X oranı x süre

İndirim uygulamasında, artırılan sermayenin hesap dönemi içerisinde ortaklarca nakit olarak ödendiği (Nakden taahhüt edilen sermayenin, sermaye artırımına ilişkin kararın ticaret siciline tescil edildiği tarihten önce şirketin banka hesabına yatırılan kısmı için tescil tarihinin içinde bulunduğu) ay kesri tam ay sayılmak suretiyle, yılın kalan süresi için kıst dönem esasına göre indirim tutarı hesaplanacaktır.

Konumuzu örnek vererek açıklamak istiyorum.

ÖRNEK

ND A.Ş 30.06.2026 tarihinde 31.12.2025 yılı zararı mahsup edilmek suretiyle eş zamanlı50.000 TL sermaye azaltmış ve 200.000 TL sermaye artırımı yapılmış artırılan sermaye tutarı ortaklar tarafından 30.06.2026 tarihinde 200.000 TL şirket banka hesabına nakden ve peşin ödenmiştir Şirket sermayesi 250.000 TLçıkarılmıştır. şirket sermayesi 10.07.2026 tescil olmuştur.

Kuruluş sermaye :100.000 TL

Şirketin 2025 yılı zararı : 50.000 TL

Sermaye azaltımı : 50.000 TL

Sermaye artırımı :200.000 TL

KVKGTEBLİĞ

10.6.3.1.1. Sermaye avanslarının durumu

İleride gerçekleştirilecek sermaye artırımından kaynaklanan sermaye taahhüdünün yerine getirilmesinde kullanılmak amacıyla, sermaye artırımına ilişkin karardan önce ortaklar tarafından sermaye avansı olarak şirketin banka hesabına yatırılan tutarların; a) Banka hesabına yatırıldığı tarihten itibaren şirketin bilançosunda öz sermaye kalemleri arasında yer alan “Diğer Sermaye Yedekleri” hesabında izlenmesi ve b) Banka hesabına yatırıldığı tarihin içinde bulunduğu hesap döneminin sonuna kadar bu tutarlarla ilgili sermaye artırımına ilişkin kararın ticaret siciline tescil ettirilmesi şartıyla, söz konusu kararın ticaret siciline tescil ettirildiği tarih esas alınarak indirim uygulamasında dikkate alınması mümkündür

Dolayısıyla, şirketin banka hesabına yatırıldığı tarihin içinde bulunduğu hesap döneminde sermaye artırımına konu edilmeyen sermaye avansı niteliğindeki tutarların, indirim uygulamasında dikkate alınması mümkün değildir. Ayrıca, şirketin banka hesabına yatırıldığı tarihten itibaren bilançoda öz sermaye kalemleri arasında yer alan “Diğer Sermaye Yedekleri” hesabında izlenmeyen tutarlar için, ilgili hesap döneminde bu tutarlara ilişkin sermaye artırımı gerçekleştirilse dahi indirim uygulamasından faydalanılması mümkün bulunmamaktadır.

ÖRNEĞİMİZE DEVAM EDELİM

—--------------------------------30.06.2026—--------------------------------

102 BANKALAR 200.000 TL

529 DİĞER SERMAYE YEDEKLERİ 200.000 TL

Sermaye taahhüdünün yerine getirilmesinde kullanılmak üzerine yatan

—--------------------------------10.07.2026—--------------------------------

529 DİĞER SERMAYE YEDEKLERİ 200.000 TL

500 SERMAYE 200.000 TL

Sermaye artışı gereği

—--------------------------------------/—------------------------------------------

500 SERMAYE 50.000 TL

580 GEÇMİŞ YIL ZARARLARI 50.000 TL

Geçmiş yıl zararların sermayeden mahsubu

—--------------------------------------/—------------------------------------------

Bu yevmiye kayıtlarımızdan sonra

500 SERMAYE HESABI

—-------------------------------------------------------------

50.000 TL 100.000 TL

200.000 TL

50.000 TL 300.000 TL ( 300.000-50.000= 250.000 TL (A))

BENİM YORUMUMA GÖRE

ARTIRILAN 200.000 TL TUTARDAN SERMAYE AZALTIM TUTARI OLAN(GEÇMİŞ YIL ZARARLARI MAHSUBU) 50.000 TL DÜŞÜLMEMESİ VE ARTIRILAN SERMAYE TUTARINDAN NAKDİ SERMAYE İNDİRİMİ UYGULANMASI YÖNÜNDE OLMASI

Nakit olarak artırılan 200.000 TL tutar için sermayenin tescil edildiği tarihten itibaren tescil edildiği hesap dönemi dahil beş hesap dönemi için ayrı ayrı indirim uygulamasından yararlanması gerekir.

SEBEBİNE GELİRSEK.

1-Sermaye azaltımı yalnızca zarar mahsubu amacı taşımaktadır.

2-Nakit sermaye artışı olmuştur.

3-şirketten fon çıkmamıştır.(ortaklara ödeme yapılmamıştır.)

4- şirkete gerçek anlamda nakit giriş olmuştur.

5- Şirketin özkaynak yapısı güçlenmiştir.

FORMÜL

Kurum kazancından Ticari krediler indirim

indirilecek tutar = faiz indirimi X oranı x süre

10.6.3.3. Kazanç yetersizliği nedeniyle indirim konusu edilemeyen tutarın

sonraki dönemlere devri Sermaye şirketleri tarafından nakdi sermaye artışına ilişkin hesaplanan indirim tutarının kazanç yetersizliği nedeniyle ilgili olduğu hesap dönemine ait matrahın tespitinde indirim konusu yapılamaması halinde bu indirim tutarları, herhangi bir endekslemeye tabi tutulmaksızın izleyen hesap dönemlerine ilişkin matrahın tespitinde indirim konusu yapılabilecektir.

10.6.3.4. Sermaye azaltımı

Bu indirimden yararlanan sermaye şirketlerinin daha sonra sermaye azaltımı yapmaları halinde, nakdi sermaye artışının azaltılan sermaye tutarı kadarlık kısmı için sermaye azaltımına ilişkin kararın ticaret siciline tescil edildiği ayı izleyen aydan itibaren bu indirimden yararlanmaları mümkün bulunmamaktadır. Öte yandan, nakdi sermaye artışı yapılmadan önce sermaye şirketlerinin sermaye azaltımına gitmiş olmaları halinde, bu indirimin hesaplanmasında azaltılan sermaye tutarı kadarlık kısım dikkate alınmayacaktır.

SERMAYE AZALTIMINDA NAKDİ SERMAYE ARTIŞ İNİRİMİNE ÖRNEK

Verilen örneğimiz de sermaye azaltımı yapılmış ve azaltılan sermaye ortaklara ödenmiştir.

1- 10.07.2026 tarihinde 200.000 TL nakit sermaye artışı tescil edilmiş olsun

2- 01.03.2027 tarihinde 50.000 TL sermaye azaltım kararı tescil edilmiş olsun ve ortaklara ödeme yapılsın.

MUHASEBE KAYITLARI

—--------------------------------10.07.2026—--------------------------------

501 ÖDENMEMİŞ SERMAYE 200.000 TL

500.SERMAYE 200.000 TL

—--------------------------------10.07.2026——--------------------------------

102 BANKALAR 200.000 TL

501 ÖDENMEMİŞ SERMAYE 200.000 TL

—--------------------------------01.03..2027—--------------------------------

500 SERMAYE 50.000 TL

331 ORTAKLARA BORÇLAR 50.000 TL

Zarar mahsubu

—--------------------------------01.03.2027—--------------------------------

331 ORTAKLARA BORÇLAR 50.000 TL

102 BANKALAR 50.000 TL

ortaklara ödeme

—--------------------------------------/—------------------------------------------

Temmuz-Aralık /2026 dönemi için 200.000 TL üzerinden

Ocak-şubat 2027 dönemi için 200.000 TL üzerinden

Mart-aralık 2027 dönemi için 200.000 TL-50.000 TL =150.000 TL sermaye üzerinden indirim tutarı hesaplanması gerekir.

Sermaye azaltımında vergileme konusuna dikkat edilmelidir.

Sermaye Azaltımında Vergileme makalemi inceleyebilirsiniz:
https://www.muhasebetr.com/yazarlarimiz/necdetdogruc/020/

04.08.2026

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)