Erkan Kipik
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
malimusavirerkankipik@gmail.com

TUGS Kapsamında, Gemi Adamlarına Ödenen Ücretlerde Vergisel İstisna

Sektörel olarak Türk Denizcilik sisteminin gelişmesine devam edilmesi amacıyla ve uluslararası rekabet koşulları nedeniyle özel teşviklerle desteklenmektedir. Türk Bayraklı gemilerin teşvik edilmesi amacıyla, deniz ticaretinin büyütülmesi ve Türk bayraklı gemilerin uluslararası pazarda rekabet gücünün artırılması amacıyla çeşitli vergisel avantajlar sağlanmaktadır.

Bu önemli teşvik ve avantajlardan biri de Türk Uluslararası Gemi Sicili (TUGS) kapsamında çalışan gemi adamlarına ödenen ücret ve ücret sayılan ödemelerinde uygulanan gelir vergisi istisnasıdır. İlgili düzenleme, hem çalışanlar açısından daha yüksek gelir elde edilmesine hem de denizcilik işletmelerinin personel maliyet avantajı sağlamasına katkıda bulunmaktadır.

1- Gelir Vergisi İstisnası

Gemi adamı ücretlerine ilişkin gelir vergisi istisnasının temel dayanağı 4490 sayılı Türk Uluslararası Gemi Sicili Kanunu'nun 12'nci maddesidir. 4490 sayılı TUGSK 12’nci maddesinde TUGS’a kayıtlı gemilerde çalışan personele ödenen ücretlerin gelir vergisi ve fonlardan müstesna olduğu hüküm altına alınmıştır.

Kanunda açık şekilde;

"Türk Uluslararası Gemi Sicilinde kayıtlı gemilerde ve yatlarda çalışan personele ödenen ücretler gelir vergisi ve fonlardan müstesnadır." hükmüne yer verilmiştir. İlgili maddeden de anlaşılacağı üzere; çok açık bir şekilde gemi adamlarına ödenen ücretlerde istisna uygulamasının tek şartı görev yapılan geminin TUGS’a kayıtlı olmasıdır.

2- İstisnadan Yararlanmanın Şartları

Gelir vergisi istisnasının uygulanabilmesi için aşağıdaki şartların birlikte sağlanması gerekir:

• Geminin TUGS'a (Türk Uluslararası Gemi Sicili ) kayıtlı olması
• Personelin gemide fiilen çalışıyor olması,

3- Hangi Ücret Ödemeleri İstisna Kapsamındadır?

İstisna yalnızca aylık maaş ödemeleriyle sınırlı değildir. Ücret niteliği taşıyan çeşitli ödemeler de kapsam dahilinde değerlendirilebilmektedir.

Türk Vergi Sisteminde zaman zaman yer alan bazı özelgelerde; Aylık ücretler, Primler, İkramiyeler, Fazla çalışma ödemeleri, Ücret kapsamında değerlendirilen bazı tazminatlar için gelir vergisi istisnasının uygulanabileceği belirtilmiştir. Hatta gemide çalışan personele ödenen ihbar tazminatının da ücret niteliğinde olması nedeniyle gelir vergisinden istisna edilmesi gerektiği yönünde özelgeler bulunmaktadır.

4- Damga Vergisi Konusunda Dikkat Edilmesi Gereken Husus

Uygulamada en sık yapılan hatalardan biri, gelir vergisi istisnasının damga vergisini de kapsadığının düşünülmesidir. Ancak 4490 sayılı Kanunda ücretler yönünden damga vergisine ilişkin bir istisna düzenlemesi bulunmamaktadır. O yüzden gemi adamlarının ücretlerinde gelir vergisi istisnası vardır ancak damga vergisi istisnası uygulaması ve düzenlemesi yoktur.

Sonuç ve Özetle; Gemi adamlarına ödenen ücretlerde gelir vergisi istisnası, Türk denizcilik sektörüne sağlanan en önemli teşviklerden biridir. Bu avantajdan yararlanılabilmesi için geminin Türk Uluslararası Gemi Siciline kayıtlı olması ve personelin söz konusu gemide görev yapması gerekmektedir. İstisna uygulaması sadece gemi adamlarının ücret ve ücret sayılan ödemeleri için uygulanmaktadır.

KAYNAKÇA

• 4490 sayılı Türk Uluslararası Gemi Sicili Kanunu

• Türk Uluslararası Gemi Sicil Yönetmeliği

• Gelir Vergisi Kanunu

24.06.2026

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

>> Duyurulardan haberdar olmak için E-Posta Listemize kayıt olun.

>> SGK Teşvikleri (150 Sayfa) Ücretsiz E-Kitap: hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Apple Store 'dan hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Google Play 'den hemen indir.

>> YILIN KAMPANYASI: Muhasebecilere Özel Web Sitesi 1.666 TL + KDV  Ayrıntılar için tıklayın.