Gözetimli İthalat Uygulamasında İndirilemeyen KDV Beyanı Ve Bildirimi…

Thomas More'un Ütopya'sı, Yıl 1516. Avrupa, keşiflerin sarhoşluğunda. Coğrafyacılar her gün "yeni bir dünya bulundu" diyor. İngiltere'de VIII. Henry tahtta, topraklar çitlerle çevriliyor, köylü toprağından atılıyor, hırsızlık arttığı için idamlar çoğalıyor.

Londra'da bir avukat, bir hümanist, Kralın gözdesi Thomas More bir gün dostu Erasmus'a bir mektup yazar gibi bir ada uydurur.

Kitap iki bölüm: Birinci bölümde İngiltere'nin bu adaletsiz düzenini eleştirir. İkinci bölümde ise hayali gemici Raphael Hythloday'a, o mükemmel adayı anlattırır.

Bir gemici döner uzak denizlerden, Raphael Hythloday.

Adı "saçma sapan konuşan" demektir, ama anlattığı en akıllı düş.

Der ki: Uzakta bir ada var. Adı Ütopya. Yani "Hiçbir Yer".

Hiçbir yerde olduğu için, her yerde olması mümkün...

Bu girişten sonra bugünkü yazı konumuza dönelim isterseniz.

Biliyorsunuz 31 Ocak 2026 tarihli ve 33154 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 57 Seri No.lu Tebliğle KDV Genel Uygulama Tebliğinde değişiklikler yapılmış ve aşağıdaki uygulama değişikliğine gidilmiştir.

1. Konu Nedir?

Devlet yerli üreticiyi korumak için bazı ithal ürünlere ek vergiler koyuyor. Buna İGU (İthalatta Gözetim Uygulaması) diyoruz.

Bu ek vergiler yüzünden ithalatın KDV matrahı artıyor. İşte bu artıştan doğan KDV'yi gider olarak indiremezsiniz.

2. Hangi KDV İndirilemez?

Gümrük beyannamenizde şu kodları görüyorsanız, onlara ait KDV indirilmez:

Kod 20 - Dampinge Karşı Vergi

Kod 21 - Sübvansiyona Karşı Vergi

Kod 33, 38 - Ek Yükümlülüğün KDV'si

Kod 34, 39 - Ek Mali Yükümlülük

Kod 61 - Telafi Edici Vergi

Bu vergilerin kendisi de KDV matrahına eklenir ve bu KDV de indirilmez.

3. Kim, Ne Yapacak?   [57 Nolu KDV Tebliği]

Hesap, 6 aylık dönemin toplam ithalat bedeline göre yapılır.

A) İthalatı 2.600.000 TL'yi AŞMAYANLAR:

YMM raporu gerekmez. Sadece vergi dairesine bir Bildirim Dilekçesi vereceksiniz.

"Bu KDV'yi indirmedim" diye beyan edeceksiniz.

- Ocak-Haziran 2026 dönemi için son tarih: 31 Temmuz 2026

- Temmuz-Aralık 2026 dönemi için son tarih: 31 Ocak 2027

B) İthalatı 2.600.000 TL'yi AŞANLAR:

Vergi dairesine Özel Amaçlı YMM Raporu ibraz etmek zorundasınız. Tarihler aynıydı.

Ancak GİB'den YMM Raporu için 1 Ay Uzatma geldi…

71 No.lu KDV Sirküleri / 29.07.2026 Duyurusu ile:

Ocak-Haziran 2026 döneminde ithalat bedeli 2.600.000 TL'yi AŞANLAR için normalde 31 Temmuz 2026'da bitmesi gereken Özel Amaçlı YMM Raporu süresi 31 Ağustos 2026'ya uzatıldı.

Önemli ayrıntı:

Bu uzatma SADECE YMM Raporu için. İthalatı 2.600.000 TL'yi aşmayanların vermesi gereken Bildirim Dilekçesi için uzatma YOK. Onun son günü 31 Temmuz 2026 olarak kaldı.

Önemli Kolaylık:

Eğer şirketinizin zaten süresi içinde yapılmış bir YMM Tam Tasdik Sözleşmesi varsa ve YMM'niz Tam Tasdik Raporu'nda "Bu İGU KDV'si indirilmedi" diye açıkça yazacaksa, ayrıca Özel Amaçlı Rapor yaptırmanıza gerek yok.

Ama bu durumda vergi dairesine yazılı bilgi vermenizde fayda var: "Tam tasdik sözleşmem var, konu tam tasdik raporunda açıklanacak" diye.

Ütopya’nın içinden konuşalım isterseniz birazda;

O adada toprak kimsenin değil, herkesin.

Kapıların kilidi yok, çünkü hırsızlık yok.

Altın var ama çocukların oyuncağı, mahkumların zinciri yapılmış.

Değerli olan şey ışıltısı değil, işe yaraması.

O adada kimse aç değil, çünkü herkes altı saat çalışır.

Kimse kibirle parlamaz, çünkü herkes aynı keten kumaşı giyer.

Savaş, övünülecek bir şey değil, utanılacak bir aptallık.

Ve din, kavga sebebi değil, vicdanın sessiz bahçesi.

More, aslında İngiltere'ye bir ayna tutar.

Der ki: Sizde her şey ters.

Siz koyunlarınız için insan asıyorsunuz, onlar insanları için koyun besliyor.

Sizde bir avuç zengin ziyafet çekerken, binler aç yatıyor.

Benim olmayan adam, sizin olanı yargılıyor.

Ütopya, bir hayal değil, bir sorudur:

Eğer her şey böyle de olabiliyorsa, neden böyle yaşıyoruz?

İş bu yazımızın daha teknik detaylarına girmek istiyorum bu aşamada.

Ticaret Bakanlığı, gözetim kapsamındaki malların ithalatında “Kayıt Belgesi” düzenlenmesini şart koşuyor. Gümrük beyannamesinde “Yurt Dışı Gider” satırına yazılan tutar, işte bu Kayıt Belgesi’ndeki gözetim kıymeti ile sizin gerçek CIF bedeliniz arasındaki farktır.

İndirilemeyecek kısım  işte  Kayıt Belgesi’nden doğan farka isabet eden her şey;

Yani beyannamede gördüğün Kayıt Belgesi kaynaklı gözetim farkı:

-  Bu farka isabet eden Gümrük Vergisi

-  Bu farka isabet eden İlave Gümrük Vergisi

-Bu 3’ünün toplamı üzerinden hesaplanan KDV. Bu 4 kalemin KDV’si indirilemez. KKEG veya maliyete atacaksın.

Tebliğ “ayrıştırma zorunluluğu” getirdi. Götürü %20’sini indirmemek kurtarmaz. GİB incelemede BİLGE’den Kayıt Belgesi farkını çekip kuruşu kuruşuna bakıyor.

Beyannamede Gümrük vergisi, ilave gümrük vergisi, depolama gideri, kkdf, damga vergisi de var, kdv matrahına dahil aynı zamanda bunlara isabet eden kdv'yi de indiriyor? O zaman 10-40-59 kodlu beyaannamelerde sadece yurtdışı kayıt belg gibi aykırı tutarlara isabet eden gv+iGV ve KDV'nin kdv'si indirelemeyecek.

Yurtdışı Gider Olarak Eşyanın Kıymetini İlgilendiren Diğer Giderlere Tekabül Eden KDV İndirilebilir Mi?

Karar kapsamında bulunan ithalatta gözetim uygulaması çerçevesinde gözetim farkı gümrük beyannamesinin “Yurtdışı Diğer Gider” kaleminde beyan edilmekte ve gümrük beyannamesinin 44 nolu hanesine de gerekli açıklamalar yapılmaktadır.

Bununla birlikte, gümrük kıymetini ilgilendiren diğer kalemler de beyannamenin yurtdışı gider hanesinde beyan edilmektedir. Gümrük idaresi tarafından herhangi bir düzenleme yapılana kadar, gözetim farkı ile diğer yurtdışı giderin ayrıştırılmasına dikkat edilmesi ve gerekli açıklamanın da beyannamenin 44 nolu hanesine yapılması suretiyle gözetim farkı dışındaki diğer giderlere tekabül eden Katma Değer Vergisi’nin indirilmesi mümkün olabilecektir.

Evet, indirilebilir. Ama sadece “gözetim farkı” dışındaki kısım için.

Kural şu şekilde işliyor:

1. Gümrük Kıymeti = KDV Matrahı

KDV Kanunu Md. 21’e göre ithalatta KDV matrahı gümrük kıymetine + gümrük vergisi + diğer vergiler + fon + harçlardan oluşur. Gümrük kıymetine dahil olan her unsur KDV matrahına girer.

Gümrük Kanunu Md. 27 gereği; navlun, sigorta, yükleme-boşaltma giderleri, komisyon, royalty gibi “eşyanın kıymetini ilgilendiren diğer giderler” gümrük kıymetine dahil edilir. Bu giderler gümrük beyannamesinde “Yurtdışı Gider” veya “Yurtdışı Diğer Gider” kaleminde beyan edilir.

2. Gözetim Farkı İstisnası

İthalatta gözetim uygulaması nedeniyle hesaplanan “gözetim farkı” da aynı kalemde, yani “Yurtdışı Diğer Gider” satırında gösteriliyor. Fakat Gelir İdaresi ve Gümrük İdaresi görüşüne göre gözetim farkı fiilen ödenen bir gider değil, hesaplanmış bir kıymet unsurudur.

Bu nedenle gözetim farkı üzerinden hesaplanan KDV indirim konusu yapılamıyor.

3. Ayrıştırma Şartı

Uygulama şu şekilde;

Şart: Gümrük beyannamesinde bu iki kalemi net şekilde ayrıştırman lazım.

Nasıl yapılır:

1.  Gözetim farkı tutarını ve diğer gerçek yurtdışı giderleri “Yurtdışı Diğer Gider” kutusunda ayrı satırlarda göster.

2.  Beyannamenin 44 nolu hanesine “... TL tutarındaki gözetim farkı, ... TL tutarındaki navlun/sigorta/komisyon gideri” şeklinde açıklama yaz.

3.  Gümrük idaresi fiilen ödenen gider ile gözetim farkını ayırabilsin.

Bu ayrıştırmayı yaparsan, gözetim farkı hariç diğer yurtdışı giderlere isabet eden KDV’yi 1 nolu KDV beyannamesinde indirim konusu yapabilirsin. KDV Kanunu Md. 29/1 uyarınca ithalde ödenen KDV, indirim hakkı doğuran işlemlerle ilgili olduğu sürece indirilir.

Dikkat Edilecek Noktalar…

1.  Belgelendirme: Navlun, sigorta vb. giderlerin faturası, proforma, sözleşmesi mutlaka olsun. Gümrük incelemesinde sorulur.

2.  44 No’lu Hane: Açıklama yazılmazsa gümrük memuru tüm kalemi gözetim farkı zannedip KDV indirimini reddedebilir.

3.  YMM Raporu: Yüksek tutarlı ithalatlarda YMM KDV iadesi raporunda bu ayrımı özellikle kontrol ediyor.

4.  GİB Özelgesi: 2018/19 sayılı GİB sirküleri ve çeşitli özelgelerde bu görüş teyit edildi.

Özet: Gözetim farkı = indirilemez. Onun dışında gümrük kıymetine giren ve fiilen ödediğin navlun, sigorta, komisyon gibi giderlere ait KDV = indirilebilir. Yeter ki beyanname üstünde net ayır ve 44’e yaz.

Örnek: B Ltd. Şti. ithalatta gözetim uygulaması kapsamında CIF bedeli 8.000.000 TL, gözetim bedeli ise 20.000.000 TL olan (Z) ürününü ithal etmektedir. %10 GV, %15 İGV ve %20 KDV ödenmiştir.

Gümrük Vergisi Matrahı: 20.000.000 TL

Gümrük Vergisi (%10): 2.000.000 TL

İlave Gümrük Vergisi (%15): 3.000.000 TL

KDV Matrahı: 25.000.000 TL

KDV (%20): 5.000.000 TL

Yurt Dışı Gider (Tevsik Edilemeyen) : 12.000.000 TL (20.000.000 - 8.000.000)

Yurt Dışı Gidere İsabet Eden GV: 1.200.000 TL (12.000.000 _ %10)

Yurt Dışı Gidere İsabet Eden İGV: 1.800.000 TL (12.000.000 _ %15)

İndirilemeyecek KDV Matrahı: 15.000.000 TL (12.000.000 + 1.200.000 + 1.800.000)

İndirilemeyecek KDV: 3.000.000 TL (15.000.000 _ %20)

CIF Bedeli: 8.000.000 TL

CIF Üzerinden GV: 800.000 TL (8.000.000 _ %10)

CIF Üzerinden İGV: 1.200.000 TL (8.000.000 _ %15)

İndirilecek KDV Matrahı: 10.000.000 TL (8.000.000 + 800.000 + 1.200.000)

İndirilecek KDV: 2.000.000 TL (10.000.000 _ %20)

Özet Yorum: Toplam KDV matrahı 25.000.000 TL, KDV 5.000.000 TL. Bunun 2.000.000 TL'si CIF grubuna isabet eder ve indirilir. 12.000.000 TL'lik Yurt Dışı Diğer Gider grubuna ait 3.000.000 TL'lik KDV ise indirilmez.

Son sözü yine Ütopya ‘ya bırakalım isterim;

Siz koyunlarınız için insan asıyorsunuz, onlar insanları için koyun besliyor.

Siz duvarlarınızı yükselttikçe kalabalıklaşıyorsunuz, onlar duvarlarını yıktıkça özgürleşiyor.

Sizde altın, insanın boynuna zincir oluyor, onlarda zincir, altından yapıldığı için değersiz oluyor.

Siz ekmeği çoğaltmak için aç bırakıyorsunuz, onlar paylaşmak için ekmeği çoğaltıyor.

Sizde kanun çok, adalet yok; onlarda kanun az, adalet her yerde.

Siz hasta olmadan ilaca koşuyorsunuz, onlar hasta olmamak için yaşamayı öğreniyor.

Siz çalışmamak için servet biriktiriyorsunuz, onlar çalışmak ayıp olmasın diye serveti yasaklıyor.

Sizde bilge olan susuyor, konuşan alkışlanıyor; onlarda susan dinleniyor, konuşan düşünüyor.

Siz savaşı kazanmak için barışı öldürüyorsunuz, onlar barışı yaşatmak için savaşı unutuyor.

Sizde şöhret, en yüksek sese veriliyor; onlarda şöhret, en sessiz faydaya.

Siz herkese ait olanı bir kişiye verip mülk diyorsunuz, onlar bir kişiye ait olanı herkese verip insanlık diyor…

(Kaynak: YMM Abbas Coşar / www.bodrumgundem.com | 24.08.2026)

>> Duyurulardan haberdar olmak için E-Posta Listemize kayıt olun.

>> SGK Teşvikleri (150 Sayfa) Ücretsiz E-Kitap: hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Apple Store 'dan hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Google Play 'den hemen indir.

>> YILIN KAMPANYASI: Muhasebecilere Özel Web Sitesi 1.666 TL + KDV  Ayrıntılar için tıklayın.