Vergide Dünya Halleri - 2026 / 1

Büyük Umutlar, Charles Dickens’in toplumsal eleştiriyi bireysel gelişimle harmanladığı, insan ruhunun kırılganlığını ve büyüme sancılarını derinlemesine işlediği bir romandır. Romanın merkezinde Pip adında bir genç vardır; 

Fakir bir çocuk vardı, adı Pip,

Hayatın rüzgârında savrulan bir yaprak gibi,

Büyük umutlar kurdu yüreğinde,

Parlayan bir gelecek, uzak ve gizemli…

Yeni bir yıla girdik hem de çok büyük umutlarla. Ancak dünya arenasında ki savaşlar ekonomik çalkantılarla beraber ahlaki çöküşün zirvesine tırmanış maalesef bu umutları yerle bir ediyor. 

Bir yanda toplumların altın çağı yaşadığı romantik yıllar; köy enstitüleri, halk evleri, Finlandiya modeli eğitim yapıları Vietnam, G. Kore, Rusya başta Doğu Avrupa toplumsal örgüt modelleri öteki yanda dünyayı kasıp kavuran en üst düzeyde ki ahlaki utanç zafiyetleri…

Vergi dünyasındaki gelişmelerle en çok neleri konuştuk onları hatırlayalım istedim bu yazımızda da…

1. Tapuda Güvenli Ödeme Sistemi 1 Mayıs 2026’da Zorunlu Hale Geliyor…

Gayrimenkul sektöründe uzun süredir beklenen önemli bir düzenleme hayata geçiyor. Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan tebliğ taslağına göre, ikinci el araç satışlarında kullanılan Güvenli Ödeme Sistemi, artık konut, arsa ve iş yeri satışlarında da zorunlu olacak. Yeni uygulamanın 1 Mayıs 2026 itibarıyla tüm taşınmaz satışlarında devreye alınması planlanıyor.

Bugüne kadar uygulanan;

Elden veya doğrudan yapılan para transferleri,

Tapu devri öncesi ödeme kaynaklı mağduriyetler,

Satış bedelinin tapuda düşük gösterilmesi

Kayıt dışı işlemler ve vergi kaybı,

Bu durumlar, hem alıcıyı hem de satıcıyı ciddi hukuki sorunlarla karşı karşıya bırakabiliyordu.

Yeni Sistemde, 

Güvenli Ödeme Sistemi ile birlikte süreç şu şekilde ilerleyecek:

Yediemin Hesabı: Satış bedeli, alıcı tarafından satıcının hesabına değil, banka bünyesinde açılan yediemin hesabına yatırılacak.

Bloke Süreci: Yatırılan tutar, tapu devri resmi olarak tamamlanana kadar bloke edilecek.

Otomatik Ödeme: Tapu müdürlüğünden satışın gerçekleştiğine dair onay geldiği anda, tutar otomatik olarak satıcının hesabına aktarılacak.

Bu yapı sayesinde, “parayı verdim ama tapuyu alamadım” veya “tapuyu verdim ama ödeme yapılmadı” gibi ihtilaflar ortadan kalkacak

Tapuda gerçek değere geçiş için yeni düzenlemeler devreye sokulmaya başlandı. Maliye ve Tapu İdaresi koordinasyonu başarıyı getirecek gibi görünüyor. 

Meslektaşımız Abdullah Tolu’da yazdı bu hususları. Bu konuda atılan adımları şu şekilde sıralayabiliriz:

- Taşınmaz değerleme sistemi uygulamaya alındı.

- Düşük beyan edilen tapu harcı için vergi ziyaı cezası yüzde 25 oranından 1 (bir) kata çıkarıldı.

- MEVA sistemi (Mekansal Veri Analiz Sistemi) uygulamaya konuldu.

- SPK ile BDDK tarafından yetkilendirilen değerleme kuruluşlarınca, konut finansmanı ve sermaye piyasası mevzuatı gereğince düzenlenen değerleme raporlarının düzenlettiren kamu kurum ve kuruluşları, bankalar ve diğer finans kuruluşları tarafından raporun düzenlendiği tarihte Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğüne elektronik ortamda ve bedelsiz gönderilmesi zorunluluğu getiriliyor.

Fakir bir aileden gelen Pip, bir gün beklenmedik bir servet mirası sayesinde “yüksek bir sınıfa” adım atar. Ancak romanın gerçek felsefi gücü, bu zenginliğin ona ne getirdiği değil, ruhunu nasıl etkilediğinde yatar. 

Bir gün kapısı çalındı servetin,

Düşler kadar parlak, ama ruh kadar boş.

Statü, şöhret, göz kamaştıran altın,

Ama kalpte bir sızı, sessiz bir çığlık…

2. Geçmiş Yıl Zararlarını Asgari Kurumlar Vergisi Hesabında Düşebilir miyiz?

DANIŞTAY YD KARARI VERDİ!

Danıştay 3. Dairesi, Maliye’nin geçmiş yıl zararlarının asgari kurumlar vergisi matrahından düşülemeyeceği hususunda yaptığı düzenlemenin yetki aşımı kapsamında KVK’nın 32/C ve Anayasanın 73. Maddelerine aykırı olduğu gerekçesiyle 1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği’ne 23 No.lu Tebliğ ile eklenen Asgari Kurumlar Vergisi Hesabında geçmiş yıl zararların indirimini engelleyen hükümlerin yürütmesinin durdurulmasına karar verdi. Danıştay VDDK Maliye ‘nin itirazını reddetti. Danıştay en son ilgili düzenlemenin iptaline karar verdi.  (Danıştay 3. Dairesi’nin 25.11.2025 tarihli ve E.2024/5700, K.2025/4831 sayılı Kararı).

Gerekçeli kararın özeti; Düzenlemenin amacının, çeşitli indirim ve istisnalar nedeniyle düşük vergilemenin önlenmesi olduğu belirtilmesine karşın, bu mahiyette olmayan gider fazlalığından kaynaklanan geçmiş zararlarının asgari vergi matrahından düşülmesine izin verilmemesi, ticari bilanço zararı üzerinden %10 oranında vergi alınmasına yol açacağından, kurumlar vergisinin konusunun, kanunun birinci maddesinde sayılan kurumların kazançları olduğu dikkate alındığında, geçmiş yıl zararlarından dolayı vergiye tabi kazancı olmayan bir mükellefin dava konusu düzenleme nedeniyle vergi ödemek zorunda kalacağı da açıktır. Bu nedenle, dava konusu, 1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Tebliği’nin “32.5 Yurtiçi asgari kurumlar vergisi” bölümünün (32.5.4) ve (32.5.6) alt bölümlerinin yedinci paragrafları ile (32.5.6) alt bölümünde yer alan üçüncü ve beşinci örneklerin geçmiş yıl zararlarını ilgilendiren kısımlarının iptaline karar verilmiştir.”

Dickens, insanın umut ve arzularının, ahlaki değerler ve içsel tatminle çatışabileceğini gösterir. Pip’in hayatındaki en önemli dönemeç, sadece toplumsal statü kazanması değil, kendi hataları ve gururu ile yüzleşmesidir. Burada, bireysel olgunlaşmanın, dışsal başarıdan çok içsel farkındalıkla gerçekleştiği felsefesi öne çıkar.

Dickens bize fısıldar:

“Gerçek büyüme, dışarda değil, içeridedir.

Gururla dolu yollar geçici,

Ama vicdan ve empati kalıcıdır.”

3. Sahte Fatura İle Mücadelede Yeni Bir Sistem KAŞİF Nedir?

KAŞİF, Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) ile TÜBİTAK Yapay Zekâ Enstitüsü iş birliğiyle geliştirilen, yapay zekâ (AI) ve makine öğrenmesi teknolojileri kullanan bir risk analiz sistemidir. Sistemin amacı, sahte fatura düzenleyen veya haksız vergi iadesi taleplerinde bulunan mükellefleri günlük ve otomatik olarak tespit etmek ve erken aşamada yakalamaktır. 

Sistem günde yaklaşık 4 milyon mükellefin verilerini tarar.   Fatura, beyanname, ithalat‑ihracat, tahsilat, tahakkuk gibi onlarca farklı başlıktaki veri günlük olarak analiz edilir. Riskli faaliyetler anında ortaya çıkarılır.  

KAŞİF Neden Önemli?

Denetim kapasitesini otomatik ve ölçeklenebilir hâle getirir. Sahtecilik yapma niyeti taşıyan işlemleri erken tespit eder. Kayıt dışı ekonomiyle mücadelede bürokrasi ve manuel kontrollerin ötesine geçer. Vergi kayıplarının önüne geçilmesini sağlar. Bu nedenle medya ve uzmanlar, KAŞİF’i “sahte faturaya dijital fren” olarak nitelendiriyor.  

4. 7846 Sayılı Cumhurbaşkanı Kararı Kapsamında İndirimi Kabul Edilmeyen KDV’nin İndirim Konusu Yapılıp Yapılmadığının Tespitine ilişkin Değişiklikler Nelerdir?

Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliği’nde değişiklik yapan Seri No: 57 sayılı Tebliğ yayımlanmış olup, söz konusu Tebliğ ile ithalat işlemlerinde KDV indirimi rejimini kökten etkileyen önemli bir düzenleme hayata geçirilmiştir. 

7846 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında;

- İthalatta gözetim uygulanması hakkında ilgili mevzuat uyarınca, gözetim uygulamasına tabi tutulan mallara ilişkin gümrük beyannamelerinde beyan olunan ve tevsik edilemeyen tutarlar,

- İthalatta korunma önlemleri uygulanması hakkında ilgili mevzuat uyarınca korunma önlemi olarak uygulanan gümrük vergisi ve/veya ek mali mükellefiyetler,

- İthalatta haksız rekabetin önlenmesi hakkında ilgili mevzuat kapsamında uygulanan dampinge karşı vergi ve telafi edici vergiler,

ile bu tutarlar nedeniyle doğan ve KDV matrahına dâhil olan her türlü vergi, resim, harç ve paylar dolayısıyla ödenen KDV'nin indirimi mümkün değildir.

Bu kapsamda ithalat yapan mükellefler;

- Takvim yılının altışar aylık dönemleri itibarıyla ithalat bedeli 46 Sıra No.lu Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu Genel Tebliğinin 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde belirlenen tutarı aşmayan ithalatlara ilişkin KDV’nin, işlemin yapıldığı döneme ait KDV beyannamesinde mezkur Karar kapsamında doğru bir şekilde indirim konusu yapılıp yapılmadığını altışar aylık dönemleri izleyen ayın sonuna kadar bağlı oldukları vergi dairesine bildirirler.

- Takvim yılının altışar aylık dönemleri itibarıyla ithalat bedelinin belirlenen tutarı aşması halinde, söz konusu uygulamalar nedeniyle ödenen KDV’nin, mezkur Karar kapsamında doğru bir şekilde indirim konusu yapılıp yapılmadığı altışar aylık dönemleri izleyen ayın sonuna kadar ibraz edilecek Özel Amaçlı YMM Raporu ile tevsik edilir. Şu kadar ki, mükellefin ithalatın yapıldığı yıl için süresinde düzenlenmiş tam tasdik sözleşmesinin bulunması ve düzenlenecek raporda 7846 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında gerçekleştirilen ithalata ilişkin ödenen KDV’nin indirim konusu yapılıp yapılmadığına yönelik açıklama bulunması halinde Özel Amaçlı YMM Raporu ibrazına gerek bulunmamaktadır.”

 46 Sıra No.lu SMMM YMM Tebliği: MADDE 3- (1) Yeminli mali müşavir ile yıllık gelir veya kurumlar vergisi beyannameleri ve eklerinin tasdikine ilişkin (tam tasdik) süresinde düzenlenmiş tasdik sözleşmesi bulunmayan mükelleflerin, Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliği uyarınca yeminli mali müşavir tasdik raporuna istinaden alabilecekleri katma değer vergisi iadelerine ilişkin azami hadler;

a) İndirimli orana tabi teslim ve hizmetlerle ilgili katma değer vergisi iadesi işlemlerinde 2.600.000-TL,

5. 57 Seri No.lu Tebliğ ile KDV Genel Uygulama Tebliğinde yapılan diğer değişiklikler nelerdir?

-Yem Teslimlerinde KDV İstisnası Uygulaması…

Yem katkı maddelerinin karışımı ya da bir veya birden fazla yem katkı maddesinin taşıyıcısı olarak kullanılan ve hayvanlara doğrudan yedirilmesi amaçlanmayan premiksler ile tahılların buhar ile yüksek basınç altında pişirilmesi ve ardından ezme makinasından geçirilerek kurutulması prensibine dayanan bir ürün olan flakeler tek başına karma yem kapsamında değerlendirilmediğinden, premiks ve flakelerin tesliminin istisna kapsamına girmediği belirtilmiştir. Bu düzenleme 1 Şubat 2026 tarihinde yürürlüğe girecektir.

-İSMEP İstanbul Sismik Riskin Azaltılması ve Acil Durum Hazırlık Projesi Kapsamında Yapılacak Teslim ve Hizmetlerde KDV İstisnası Süresi 31/12/2035’ne kadar uzatıldı.

-UEFA Organizasyonlara Yönelik KDV İstisnası.

-YİKOB’ların Taşınmaz Teslimlerinde KDV İstisnası Uygulaması

KDV Kanununun 17/4. maddesinin (p) bendine 7566 sayılı Kanunun 14. maddesiyle eklenen hükümle, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıkları (YİKOB) mülkiyetindeki taşınmazların satışı suretiyle gerçekleşen devir ve teslimler KDV’den müstesna tutulmuştur.

-Hakkında Olumsuz Rapor veya Olumsuz Tespit Bulunanlardan Mal veya Hizmet Alanların KDV İadelerine ilişkin düzenlemeler.

Vergi incelemesine sevk edilen kısımla ilgili olarak;

a) İadenin mahsuben talep edilmiş olması halinde, vergi inceleme raporu dışında diğer belgelerin tamamlanmış olması şartıyla standart iade talep dilekçesinin vergi dairesine verildiği tarih itibarıyla mahsup işlemi yapılır. Vergi inceleme raporunda iadeye engel bir durumun tespit edilmesi halinde haksız iade edilen tutar, gecikme faizi ve vergi ziyaı cezası ile birlikte mükelleften aranacaktır.

b) Nakden jade taleplerjnde jse,

Sahte belge düzenleme raporu veya tespiti bulunan mükelleflerden yaptıkları alışlara isabet eden kısma üç kat,

Diğer olumsuzluklar bulunan mükelleflerden yaptıkları alışlara isabet eden kısma iki kat,

teminat verilmesi halinde iade yerine getirilecek, verilen teminat vergi inceleme raporu ile çözülecektir.

Bu düzenleme 31 Ocak 2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

-HİS Sertifikası Sahibi Mükelleflerin İade Hesabına ATİK’lerden Pay Verilmesi.

Tebliğin bu bölümüne, Hızlandırılmış İade Sertifikası (HİS) sahibi mükelleflerin aktiflerinde yer alan ATİK’ler için iade hesabına ATİK’lerden verilecek pay tutarının hesabında, her bir ATİK için ayrı ayrı hesaplama yapılmasına gerek olmayıp bütün ATİK’ler için tek bir hesaplama yapılmasının mümkün olduğuna dair paragraf eklenmiştir. Bu düzenleme 1 Şubat 2026 tarihinde yürürlüğe girecektir.

-İTUS Sertifikası İptal Edilenlerin Vergi Borçlarının Ödenmesi.

KDV Genel Uygulama Tebliğinin (IV-B/3) bölümünde, vergi borçlarını vadesinde ödemediği anlaşılan mükelleflere, vade tarihinden itibaren 7 gün içinde 6183 sayılı Kanunun 55. maddesinde öngörülen ödeme emri veya alacağın teminata bağlanmış olması halinde 56. maddesinde öngörülen yazının tebliğ edileceği, Tebliğ tarihinden itibaren 7 gün içinde vergi borcunu ödemeyen mükelleflerin İndirimli Teminat Uygulaması (İTUS) sertifikasının iptal edileceği, takip edilen vergi borcunun yargı kararı veya düzeltme işlemiyle tamamen kaldırılması halinde; yargı kararının idareye tebliğ edildiği veya düzeltme işleminin yapıldığı tarihi içine alan dönem ve izleyen dönemlerdeki iadeler ile bu tarihe kadar henüz sonuçlandırılmamış iadelerde İTUS uygulaması kapsamında işlem yapılacağı belirtilmektedir.

Tebliğin (IV-B/3) ve (IV-C/3) bölümünde yer bu açıklamalardaki 7 günlük süreler 15 gün olarak değiştirilmiştir. Değişiklik 31 Ocak 2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

6. 4. Geçici Vergi Beyanı 

Gib Duyurusu(Sirküler)

213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesinin (B) fıkrasına istinaden 2025 yılı dördüncü geçici vergi döneminde uygulanacak yeniden değerleme oranı % 25,49 (yüzde yirmi beş virgül kırk dokuz ) olarak tespit edilmiştir.

Öte yandan, bu oran 213 sayılı Kanunun mükerrer 298 inci maddesinin (Ç) fıkrası kapsamında 2025 yılı dördüncü geçici vergi döneminde yapılabilecek yeniden değerleme işlemlerinde de kullanılabilecektir.

Haliyle bu sirküler ile 2025/4. geçici vergi döneminde VUK mükerrer 298/Ç kapsamında yeniden değerleme yapılıp yapılamayacağına ilişkin tereddütler ortadan kaldırılmıştır.

Roman, ayrıca kader, adalet ve insan doğasının kırılganlığı gibi temaları işler. Pip’in beklentileri, çoğu zaman kendi yanılgılarından ve önyargılarından kaynaklanır. Dickens, insanı hem sosyal bağlamda hem de kendi içsel dünyasında sorgular. Bu sorgulama, günümüz dünyasında da geçerlidir; modern toplumda “başarı” genellikle maddi kazanç ve statü ile ölçülürken, bireysel tatmin ve etik değerler ikinci planda kalmaktadır. Pip’in deneyimleri, çağdaş okuyucuya, dışsal başarıların geçici olabileceğini ve insanın gerçek mutluluğunun, başkalarına duyduğu empati ve kendi içsel olgunluğunda saklı olduğunu hatırlatır.

Pip’in yolculuğu, kendi hatalarını görmesiyle başlar,

Kendi eksiklerini tanımasıyla olgunlaşır.

Dış dünyadaki parıltılar aldatıcıdır,

Asıl zenginlik, yüreğin derinliklerinde gizlidir...

7. Son Davos 2026 Zirvesi’nde yapay zekâ (YZ/AI) ile ilgili öne çıkan gelişmeler ve sunumlar, küresel ekonomi, teknoloji ve politika açısından önemli mesajlar içeriyordu. 

1.- AI’nin ekonomik büyümeye katkısı ve küresel üretkenlik…

Zirvede AI’nin 2030’a kadar küresel GDP’ye ciddi katkı yapacağı, ticaret maliyetlerini düşürdüğü ve çeşitli sektörlerde verimliliği artırdığı vurgulandı. Ancak eşit benimseme olmadan eşitsizliklerin artabileceği uyarısı yapıldı.  

2.- Kurumsal AI benimseme ve pratik uygulamalar…

C3 AI gibi üretici firmalar “Enterprise AI” uygulamalarını, yani şirket içinde gerçek ekonomik değer yaratan YZ sistemlerini nasıl hayata geçirdiklerini örneklerle anlattı.  

3.- AI’nin sorumlu ve ölçeklenebilir şekilde yaygınlaştırılması…

Panel ve sunumlarda YZ’nin yalnızca teknoloji olarak değil, sorumlu, etik ve sürdürülebilir şekilde kullanılmasının önemi vurgulandı; teknoloji, insanların yaşamını iyileştirecek ve güvenli hale getirilecek şekilde benimsenmeli diye altı çizildi.  

4.- “Token” olarak AI çıktıları ve iş gücü dönüşümü…

Microsoft’un üst yöneticisi Satya Nadella gibi liderler, YZ çıktılarını yeni bir ekonomik meta (“token”) olarak nitelendirerek, iş tasarımının yeniden düşünülmesi ve beceri kazanımının kritik olduğunu belirtti.  

5.- Enerji, altyapı ve insan‑makine iş birliği..

Zirvede YZ’nin enerji verimliliği, altyapı gereksinimleri ve insan odaklı kullanımı da konuşuldu; AI’nin sadece otomasyon aracı değil, insan yeteneklerini güçlendiren bir “kognitif çoğaltıcı” olması gerektiği anlatıldı.  

Bugün, sosyal medya, hızlı yükselme ve maddi odaklı yaşam tarzları, Pip’in yaşadığı “yüksek beklentiler” ile çarpıcı bir paralellik gösterir. İnsanlar çoğu zaman, görünüşte büyük umutlarla hareket eder; ancak yüzeydeki parlaklık, ruhsal boşluğu ve ahlaki çatışmayı gizleyebilir. Dickens, roman boyunca bu çelişkiyi incelikle işler ve okuru, umut ve arzuların gerçek doğası üzerine düşünmeye davet eder. Büyük Umutlar, yalnızca bir genç adamın büyüme hikayesi değil, aynı zamanda insanın kendi değerleri, hataları ve beklentileri ile yüzleşme felsefesidir.

Bugünün dünyasında da aynıdır bu masal:

Sosyal medya, hızlı yükseliş, sahte ışıklar…

İnsan çoğu zaman unutuyor,

Mutluluk, bir sayı ya da takipçi sayısı değil.

Son söz;

Büyük umutlar, ruhu büyütür mü, yoksa incitir mi?

Dickens sorar, biz yanıtları bulmaya çalışırız.

Ve her zaman hatırlamalıyız:

Gerçek altın, içsel olgunlukta ve başkalarına duyulan şefkatte saklıdır

(Kaynak: Abbas Coşar / Bodrum Gündem | 04.02.2026)

>> Duyurulardan haberdar olmak için E-Posta Listemize kayıt olun.

>> SGK Teşvikleri (150 Sayfa) Ücretsiz E-Kitap: hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Apple Store 'dan hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Google Play 'den hemen indir.

>> YILIN KAMPANYASI: Muhasebecilere Özel Web Sitesi 1.666 TL + KDV  Ayrıntılar için tıklayın.