YAZARLARIMIZ
Yusuf Özer
Yeminli Mali Müşavir
Bağımsız Denetçi
Bilim Uzmanı
yusuf@ozerymm.com



Ar-Ge İndirim Müessesesinde Yapılan Son Düzenlemelere İlişkin Değerlendirme

A-Giriş

Küresel ticarette, özel sektörün rekabet gücünü artıracak, yeni teknolojinin üretimi ve geliştirilmesini sübvanse etmek amacıyla Ar-ge harcamalarına ilişkin olarak vergi mevzuatımızda, 6728 sayılı Torba Yasa[1] ile bir takım değişiklikler yapılmıştır. Yapılan değişiklikle söz konusu indirim uygulamasına ilişkin, Gelir ve Kurumlar Vergisi Kanunu’nda yer alan mevcut madde düzenlemeleri, Ar-ge indirim uygulamasında standart sağlanmak amacıyla 5746 Sayılı Ar-ge Kanuna eklen 3/A maddesinde birleştirilmiştir.

6728 sayılı Torba Yasa öncesi ve sonrası dönemde uygulanan Ar-ge indirim müessesesinin yasal dayanaklarının düzenlendiği maddeler aşağıda gösterilmiştir.

AR-GE İNDİRİMLERİNİN YASAL DAYANAKLARI

  1.  sayılı Torba Yasa Öncesi

 

6728 sayılı Yasa Sonrası

 

Yasal Dayanaklar;

  • 193 sayılı GVK Mad. 89/1(9)
  • 5520 sayılı KVK Mad.10/1(a)

 

İndirim Oranı;

- 01.01.2006-01.04.2008 arası %40,

- 01.04.2008-09.08.2016 arası %100

 

 

Yasal Dayanak;

5746 sayılı Ar-ge Kanunu Mad.3/(1)

 

İndirim Oranı;

%100

 

 

      Yasal Dayanak;

 

  • 5746 sayılı Ar-ge Kanunu Mad.3/(1)
  • 5746 sayılı Ar-ge Kanunu Mad.3/(A)

 

      İndirim Oranı;  %100

 

       

Buna göre mükelleflerinin gerek dışarıdan fon desteği aldığı Ar-ge projeleri ve gerekse de herhangi bir fon desteği almadan, kendi işletmeleri bünyesinde gerçekleştirdikleri Ar-ge faaliyetlerine ilişkin 2016 ve sonrası dönemde hesaplanacak indirim tutarları, 5746 Sayılı Ar-Ge Kanunu(Ar-ge Kanunu) çerçevesinde belirlenecektir.

B-Ar-ge Kanunu Kapsamında Sağlanan İndirim, İstisna Destek ve Teşvik Uygulamalarının Genel Çerçevesi  

Ar-ge Kanunu ile ar-ge Uygulama ve Denetim Yönetmeliğinde yer alan söz konusu indirim, istisna, destek ve teşvikleri

-Ar-ge ve tasarım indirimi,

-Damga vergisi istisnası,

-Gelir vergisi stopaj teşviki,

-Gümrük vergisi istisnası

-Sigorta prim desteği,

-Hibe destekleri

şeklinde özetlenebilir.

Bu yazımızda konunun önemine istinaden yalnızca ar-ge ve tasarım indiriminden bahsedilecektir.

Ar-ge Kanunu’nun Md. 3/(1) Kapsamında Desteklenen Ar-ge Projeleri: Teknoloji Merkezi İşletmelerinde ve Ar-ge Merkezlerinde yürütülen ve Kanunda sayılan kamu kurum ve kuruluşları ile uluslararası fonlarca desteklenen; Ar-ge ve yenilik projelerinde, Rekabet öncesi işbirliği projelerinde, Teknogirişim sermaye desteklerinden yararlananlarca, gerçekleştirilen Ar-ge ve yenilik harcamalarının tamamı ile desteklenen tasarım projelerinde ve tasarım merkezlerinde gerçekleştirilen münhasıran tasarım harcamalarının tamamı (%100’ü) mükelleflerin vergi matrahlarının tespitinde 2’nci kez indirim konusu yapılmaktadır.

Ar-ge Kanun Md. 3/(A) Kapsamında, İşletmelerin Kendi Bünyelerinde Yürüttükleri Ar-ge Projeleri: Herhangi bir kamu kurumundan destek alınmadan, özel sektörde faaliyette bulunan işletmelerin kendi bünyelerinde ve kendi kaynakları ile gerçekleştirdikleri münhasıran yeni teknoloji ve bilgi arayışına yönelik araştırma ve geliştirme harcamaları tutarının %100'ü, bu kapsamdaki projelerin Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından Ar-ge ve yenilik projesi olarak değerlendirilmesi şartıyla, GVK’nın 89/1(9) ve KVK’nın 10/1(a) maddeleri uyarınca kazancın tespitinde indirim konusu yapılacaktır.

Kazancın yetersiz olması nedeniyle ilgili vergilendirme döneminde indirim konusu yapılamayan tutar, sonraki vergilendirme dönemlerine devredilir. Devredilen tutar, takip eden yıllarda 213 sayılı Kanuna göre her yıl belirlenen yeniden değerleme oranında artırılarak dikkate alınır.

Ar-ge indirimi hesaplamasında Ar-ge faaliyetleri ile doğrudan ilişkili olmayan giderler dikkate alınmayacak, şirket bünyesinde mevcut makine ve teçhizatların hem Ar-ge faaliyetlerinde ve hem de başka faaliyetlerde kullanılması durumunda başka faaliyetlerde de kullanılan makine ve teçhizat için hesaplanan amortismanların bu kıymetlerin araştırma ve geliştirme faaliyetlerinde kullanıldıkları gün sayısına isabet eden kısmı dikkate alınacaktır.

C-5746 Saylı Kanun Çerçevesinde Yararlanılacak Ar-ge İndirimi Uygulamasında, Yeminli Mali Müşavirlerin Görev Ve Sorumlulukları

Ar-ge indiriminden yararlanmak isteyen ancak tam tasdik yaptırmayan mükellefler tarafından alınması gereken, “Yeminli Mali Müşavirlik Ar-Ge İndirimi Tasdik Raporu” yeminli mali müşavirler tarafından düzenlenecek raporlar arasına alınmıştır.

Ar-ge projesine, 6728 sayılı Torba Yasa öncesinde başvurulmuş ise proje kapsamında yapılan, ar-ge harcamaları üzerinden hesaplanacak ve yararlanacak Ar-ge indirimleri için YMM Ar-ge İndirimi Tasdik Raporlarının, beyanname verme süresinin bitimini takip eden iki ay içerisinde ilgili vergi dairelerine teslim edilmesi gerekecektir. 

6728 sayılı Torba Yasanın yürürlüğe girdiği, 09.08.2016 tarihinden sonra başvurulan ar-ge projeleri kapsamında yapılan harcamalar üzerinden 5746 sayılı Ar-ge Kanunu uyarınca hesaplanacak ve yararlanacak ar-ge indirimleri için;

  • Yürütülen proje Kanunun 3/(1) Maddesinde düzenlenmiş olan, münhasıran dışarıdan destek gören proje kapsamında ise YMM Ar-ge İndirimi Tasdik Raporlarının ibraz edilmesi istenecektir.
  • Yürütülen proje Kanunun 3/(A) Maddesinde düzenlenmiş olan, işletmelerin kendi bünyesinde ve kendi kaynakları ile finanse edilen proje niteliğinde ise YMM Ar-ge İndirimi Tasdik Raporları düzenlenmeyecek ve ibraz edilmesi istenmeyecektir.

Bu yönüyle, ar-ge harcamalarına sağlanan,  2’nci kez indirim hakkından faydalanırken, yürütülen projenin, Ar-ge Kanunu’nun hangi madde düzenlemesi altında takip edileceği, YMM Ar-ge İndirimi Tasdik Raporunun düzenlenip düzenlenmeyeceği açısından önem arz etmektedir.


[1] 09.08.2016 tarih ve 29796 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

12.01.2018

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM