BASINDAN YAZILAR
İşte, Kesinleşen Rekor Kısa Çalışma Bilançosu... - MuhasebeTR

İşte, Kesinleşen Rekor Kısa Çalışma Bilançosu...

Genel olarak ekonomik, sektörel veya bölgesel kriz ile zorlayıcı sebeplerle iş yerindeki haftalık çalışma sürelerinin geçici olarak en az üçte bir oranında azaltılması veya süreklilik şartı aranmaksızın iş yerinde faaliyetin tamamen veya kısmen en az 4 hafta süreyle durdurulması hâllerinde, kısa çalışma yapılabilmektedir. Kısa çalışma uygulanan bu dönemde, sigortalılara çalışmadıkları dönem için kısa çalışma ödeneği ödenmektedir.

Koronavirüs salgınının ekonomik ve sosyal hayata etkilerinin azaltılması için yapılan düzenlemelerle Covid-19 zorlayıcı sebep kabul edilmiştir. Ayrıca kısa çalışmadan faydalanma şartları işçiler açısından kolaylaştırılmıştır. Böylece 2020 yılında pandeminin etkisiyle kısa çalışma ödenen kişi sayısı ve miktarı tüm zamanların en yüksek sayısına ulaşarak rekora ulaşmıştır.

2020 YILINDA ESNETİLEN YENİ ŞARTLAR

26.03.2020 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Kanun değişikliği ile COVID 19 nedeniyle yapılan kısa çalışma ödeneği başvurularında esnekliğe gidilmiştir. Düzenleme ile; 

  • İşçinin ödeneğe hak kazanabilmesi için son 3 yılda gereken 600 günlük prim ödeme şartının 450 güne, son 120 gün hizmet akdine tabi olmak şartının ise 60 güne düşürülmesi,
  • 30.06.2020 tarihine kadar kısa çalışma başvurusu yapılabileceği,
  • Başvuruların, başvuru tarihinden itibaren 60 gün içinde sonuçlandırılacağı,
  • Kısa çalışma yapılabilmesi için, iş yerinde kısa çalışma uygulanan dönemde (Ahlak ve iyi niyet kurallarına ilişkin sebepler hariç) işveren tarafından işçi çıkarılamayacağı,
  • Başvuru tarihini uzatmaya ve çalışma gün sayıları ile prim gün sayılarını değiştirmeye Cumhurbaşkanının yetkili olacağı,

Hususları öngörülmüştür. Diğer yandan 17.04.2020 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan “Yeni Koronavirüs salgınının Ekonomik ve Sosyal Hayata Etkilerinin Azaltılması Hakkında Kanun” ile Kovid-19 sebebiyle işverenlerin yaptıkları zorlayıcı sebep gerekçeli kısa çalışma başvuruları için müfettişlerin uygunluk tespitinin tamamlanması beklenmeksizin, işverenlerin beyanı doğrultusunda kısa çalışma ödemesinin gerçekleştirilmesi sağlanmıştır.

Kısa çalışma uygulaması hâlen devam etmektedir.

30 MİLYONA YAKIN ÖDEME YAPILDI

2021/Ocak işsizlik sigortası bültenine göre 2019 yılında toplamda sadece 181.809 TL kısa çalışma ödeneği ödemesi yapılmıştır.

2020 yılında ise aşağıdaki tabloda da görüleceği üzere tüm zamanların rekoru kırılarak 3.743.473 kişiye 29.515.374.990 TL ödemede bulunulmuştur. Kısa çalışma ödeneği başvurusu ilk defa 2005/Eylül ayında başlatılmıştı.

2020 YILINDA GEÇERLİ OLAN ÖDENEK TUTARLARI

Günlük kısa çalışma ödeneği; son 12 aylık prime esas kazançlardan hesaplanan günlük ortalama brüt kazancın %60’ı olup, hesaplanan ödenek miktarı, asgari ücretin brüt tutarının %150’sini geçememektedir. Hesaplanan kısa çalışma ödeneğinden yasa gereği damga vergisi kesintisi yapılmaktadır. 

2020 yılında geçerli olan brüt asgari ücret üzerinden hesaplanan kısa çalışma ödeneğinin alt sınırı 1.752,40 TL, üst sınırı 4.380,99TL’dir.

İŞSİZLİK ÖDENEĞİNDEN DÜŞÜLMEYECEK

Kısa çalışma ödeneğinin işsizlik ödeneğinden mahsup edilip edilemeyeceğini belirlemeye Cumhurbaşkanı yetkilidir. Süreç içerisinde yapılan iyileştirmeyle Covid-19 nedeniyle dışsal etkilerden kaynaklanan dönemsel durumlar kapsamındaki zorlayıcı sebep gerekçesiyle yapılan kısa çalışma ödemelerinin başlangıçta belirlenen işsizlik ödeneği süresinden düşmeyeceği yönünde istisna getirilmiştir. 

        ***

“Kalbi düşmanlıklarla meşgul olan kişi, faydalı işler yapamaz. Çünkü kalp, iki zıt meşguliyeti bir arada bulunduracak kadar geniş değildir.” Hazreti Ali

(Kaynak: İsa Karakaş / Türkiye Gazetesi | 01.03.2021)

GÜNDEM