YAZARLARIMIZ
Dr. Mustafa Alpaslan
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
Bağımsız Denetçi
m.alpaslan@windowslive.com



7194 Sayılı Yasaya Göre “İstinaftan Vazgeçme” ve “Uzlaşılan Vergilerde” Erken Ödeme İndirim Olanakları Nelerdir?

I-GİRİŞ

Bilindiği üzere, 7.12.2019 tarihinde yürürlüğe giren 7194 sayılı yasa kapsamında  gerçek ve tüzel  kişilere indirimli vergi ödeme olanağı  getirilmiştir.[1]   Yine aynı  yasa ile bazı  özel durumlarda mahkeme kararlarının  istinaf edilmemesi  halinde indirimli vergi ve ceza ödeme olanağı mevcuttur. Buna göre, vergi  ziyaı cezası ve kesilebilecek  ceza konularında VUK’nun 341 maddesine göre kesilecek cezalarda  213 sayılı  VUK’nun ilgili  maddelerine göre  indirim tatbik edilmektedir.

II-7194 SAYILI YASA İLE GETİRİLEN İNDİRİM OLANAKLARI  NELERDİR?

Vergi ziyaı olduğunun vergi idaresince tespit edilmesi halinde Kanun’un 344. maddesinde belirlenen vergi ziyaı cezası uygulanacaktır. Ayrıca Vergi Usul Kanunu’nun defter tutma ve belge düzenine ilişkin hükümlerine uyulmaması halinde, Kanun’un 352-357. maddelerinde belirlenen usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezaları da kesilecektir.

İdarece kesilen cezaların ödenecek miktarı konusunda idare ile uzlaşma yoluna gidilmesi, cezalarda Kanun’un tanıdığı indirim imkanından yararlanılması veya yargı yoluna baş vurulması vergi mükelleflerinin baş vurabileceği yollardır.

7194 Sayılı Kanun’un 27. maddesi ile Vergi Usul Kanunu’nun 379. maddesi yeniden düzenlenerek yargı yoluna baş vurulmuş olması halinde de kanun yolundan vaz geçme durumunda davanın seyrine göre vergi ve cezalarda yeni indirim olanakları sağlanmıştır.

III-VERGİ ZİYAI CEZASI, USULSÜZLÜK VE ÖZEL USULSÜZLÜK CEZALARINDA İNDİRİM OLANAĞI (VUK MD.376)

Bilindiği üzere, 7194 Sayılı Kanun’la yapılan değişiklikle vergi cezalarında indirimle ilgili Kanun’un 376. maddesi yeniden düzenlenmiş vergi cezalarının %50’sinin maddede belirtilen şartlara uyulması şartıyla indirimine olanak getirilmiştir.  İndirim için cezanın ilk defe kesilmesi ile 2. veya 3. defa kesilmesinin önemi kalmamıştır. Uzlaşılan vergi ve cezanın kanuni süresinde ödenmesi şartıyla üzerinde uzlaşılan cezanın da %25’nin indirilmesi hükmü getirilmiştir.

Madde hükmüne göre, mükellef veya vergi sorumlusu;

  1. İkmalen, re'sen veya idarece tarh edilen vergi veya vergi farkını ve vergi ziyaı, usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarının  %50’sini  ihbarnamelerin tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde ilgili vergi dairesine başvurarak vadesinde veya 6183 sayılı AATUHK’na göre belirtilen türden teminat göstererek vadenin bitiminden itibaren 3 ay içinde ödeyeceğini bildirirse kesilen cezanın yarısı uygulanır.
  2. Uzlaşmanın vaki olması durumunda, üzerinde uzlaşılan vergiyi veya vergi farkını ve vergi ziyaı cezasının %75’ini bu kanunun ek 8. maddesinin 1/1 bendinde yer alan ödeme süreleri içinde öderse üzerinde uzlaşılan cezanın %25’i indirilir.

Mükellef veya vergi sorumlusu ödeyeceğini bildirdiği vergi ve vergi cezasını yukarıda yazılı süre içinde ödemez veya dava konusu yaparsa bu madde hükmünden faydalandırılmaz.

Yukarıdaki hükümler vergi aslına tabi olmaksızın kesilen usulsüzlük cezaları hakkında da uygulanır.

Uzlaşmalarda, tarh edilecek vergi ve kesilecek cezada indirim yapılması mümkündür. Uzlaşılan vergi ve vergi ziyaı cezasının kanuni sürelerde ödenmesi halinde Kanun’un 376. maddesine göre vergi ziyaı cezasının %25’i ayrıca indirilir.

IV-KANUN YOLUNDAN CAYMA HALİNDE VERGİ VE CEZALARDA İNDİRİMLİ ÖDEME OLANAKLARI

Bilindiği gibi, 213 sayılı VUK’nun 379. maddesi 7194 Sayılı Kanun’un 26. maddesiyle yeniden düzenlenerek ihtilaf konusu yapılarak yargıya başvurulan vergi ve ceza tarhiyatları için vergi mükelleflerine davalardan vaz geçmeleri halinde, maddede belirtilen şartlarla önemli indirim olanağı getirilmiştir.

Vergi ve ceza ihbarnamesine karşı süresinde açılan davalarda, vergi mahkemesince verilen istinaf yolu açık kararlar ile bölge idare mahkemesince verilen temyiz yolu açık kararlarda (Danıştay’ın bozma kararı üzerine verilen kararlar hariç);

  1. Kaldırılan vergi tutarının %60'ı, tasdik edilen vergi tutarının tamamı ile tasdik edilen vergi tutarına ilişkin vergi ziyaı cezasının %75'i,
  2. Bağlı olduğu vergi aslı dava konusu yapılmayan veya 359. maddede yazılı fiillere iştirak nedeniyle kesilen vergi ziyaı cezaları ile usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarının kaldırılan tutarının %25'i ve tasdik edilen tutarının %75'i,tahakkuk ettirilir. Geriye kalan tutarın tahakkuk ve tahsilinden vazgeçilir.

V- VERGİ DAİRESİNE CAYMA DİLEKÇESİ VERİLMESİ VE MÜDDETİ İÇİNDE ÖDEME GEREĞİ VE EK %20 İNDİRİM OLANAĞI

Vergi mükellefleri için geçerli olan kanun yoluna başvuru süresi içerisinde, dava konusu vergi ve/veya vergi cezalarının tümü için kanun yolundan vazgeçildiğine ilişkin dilekçenin ilgili vergi dairesine verilmesi şartıyla kanun yolundan vazgeçme dilekçesinin verildiği tarih itibarıyla başkaca bir işleme gerek kalmaksızın söz konusu  vergi ve ceza tutarları tahakkuk edecektir. (Söz konusu dilekçe örneği yazımızın ekinde verilmiştir)

Bu şekilde tahakkuk eden tutarlar tahakkuk tarihinden itibaren 1 ay içinde ödenir. Bu maddeye göre tahakkuk eden vergi ve/veya vergi cezalarının %80'inin, hesaplanacak gecikme faizi ile birlikte bu sürede tamamen ödenmesi şartıyla, vergi ve ceza tutarından %20 oranında indirim yapılır. Şu kadar ki, tasdik edilerek tahakkuk eden vergi tutarında indirim yapılmaz. İndirim hükmünden yararlanılabilmesi için dava konusu yapılan ve bu maddeye göre tahakkuk eden vergi ve/veya vergi cezaları ile gecikme faizlerinin birlikte bu fıkra kapsamında ödenmesi zorunludur.

VI-KANUN YOLUNDAN CAYMADA ESAS ALINACAK BAZ TARİH VE VERGİ DAİRELERİ TARAFINDAN YAPILACAK İŞLEMLER NELERDİR?

Bilindiği gibi, kanun yolundan vazgeçme dilekçesi vergi dairesince ilgili yargı merciine gönderilecektir. Bu dilekçenin vergi dairesine verildiği tarih kanun yolundan vazgeçme tarihi olarak esas alınır.  Kanun yolundan vazgeçilmesi hâlinde idarece de ihtilaf sürdürülmeyecektir. Kanun yolundan vazgeçildiği hâlde istinaf veya temyiz yoluna başvurulması durumunda ise bu başvurular yargı organları tarafından incelenmeyecektir.

Kanun yolundan vazgeçilen vergi ve vergi ziyaı cezası için bu maddeye göre yapılan tahakkuktan önce ödenen gecikme faizi ve gecikme zammı da dâhil tutarlar, bu madde hükmüne göre ödenecek tutarlara mahsup edilir.

Bu madde uyarınca istinaf ve temyiz yolundan vazgeçilen davaya ilişkin kararlarda hükmedilen yargılama giderleri, avukatlık ücretleri ve fer'i masraflar karşılıklı olarak talep edilmeyecek ve bu alacaklar için icra-i takibat yapılmayacaktır.  Böylece, bütün ihtilaflar kısa yoldan karşılıklı mükellef-vergi dairesi ile sulh yoluyla halledilmiş ve ihtilaf sonlandırılmış olacaktır. 

KAYNAKLAR:

  1. 7194 sayılı yasa
  2. 517 Nolu VUK  Genel Tebliğ
  3. ALPASLAN Mustafa, Vergi Uyuşmazlıklarında Kanun Yolundan Cayma Dilekçesi, Muhasebetr, 20.02.2020
  4. AKARCA Akif-ŞAFAK Mehmet, Vergi Cezaları ve İndirimli Ödeme İmkanları-Yeni Düzenlemeler, Dünya Gazetesi, 2.1.2020.

DİLEKÇE ÖRNEĞİ

………… Vergi Dairesi Müdürlüğüne

…..……

………….. hesap noda kayıtlı mükellefinizim.

Dairenizce tarafıma tebliğ edilen vergi ve cezalara karşı süresinde açmış olduğum davaya konu vergi ve cezaların tümü için 213 sayılı VUK’nun 379.maddesi kapsamında kanun  yolundan  vazgeçtiğimi beyan eder, bu  kapsamda aşağıda bildirdiğim ve bir örneğini dilekçeme eklediğim vergi mahkemesi/bölge idare mahkemesi kararı esas alınarak madde hükmüne göre vergi ve cezaların  tahakkuk  ettirilmesini arz ederim.

                                                                                                                     …../…../20….

Adı ve Soyadı/Unvanı

Kanun Yolundan  Cayan Mükellefin

Vergi/TC Kimlik No:

Ad Soyad/Unvanı:

Kanuni Temsilci Adı ve Soyadı/TC Kimlik No:

Adres:

Telefon:

E-Posta:

Kanun Yolundan  Cayma Kapsamındaki Karar

Mahkeme Adı:

Karar Tarihi:

Esas-Karar No:

Kararın Tebliğ Tarihi:

NOT: Bu dilekçe ekinde kanun yolunun  kullanılmasından cayılan karar örneği ve ayrıca mahkeme kararının  mükellefe tebliğ edildiği  tarihi gösteren belge eklenmelidir. 


[1] 7194 Sayılı Yasa Resmi Gazetenin 7.12.2019 gün ve 30971 sayılı  nüshasında yayınlanmıştır.

08.04.2021

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM