Ahmet Halis Başli
Bu makalede, Türkiye’den yurt dışı mukimi kişi ve kurumlara verilen belirli hizmetlerden elde edilen kazançların gelir ve kurumlar vergisi matrahından indirilmesine ilişkin düzenleme ele alınmaktadır. Konu, 29/04/2026 tarihli ve 11257 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile artık çok daha önemli hale gelmiştir. Zira daha önce Gelir Vergisi Kanunu’nun 89/13 maddesi ile Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 10/1-ğ maddesi kapsamında %80 olarak uygulanan indirim oranı, 1/1/2026 tarihinden itibaren başlayan vergilendirme dönemlerine ilişkin gelir ve kazançlara uygulanmak üzere %100’e çıkarılmıştır. Bu değişiklik, özellikle yazılım, mühendislik, mimarlık, tasarım, veri analizi, çağrı merkezi, ürün testi, sertifikasyon, sağlık ve eğitim hizmetleri gibi nitelikli hizmetleri yurt dışına sunan mükellefler bakımından ciddi bir vergisel avantaj doğurmaktadır.
Gelir Vergisi Kanunu’nun 89/13 maddesi ile Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 10/1-ğ maddesi, Türkiye’de verilen ancak yurt dışında yararlanılan bazı hizmetlerden elde edilen kazançların beyanname üzerinden indirilmesine imkan tanımaktadır. Bu düzenlemenin temel amacı, Türkiye’deki hizmet işletmelerinin uluslararası pazarlara açılmasını, döviz kazandırıcı nitelikte hizmet ihracatının teşvik edilmesini ve yüksek katma değerli hizmet üretiminin desteklenmesini sağlamaktır. Ancak bu indirim, her yurt dışı faturası düzenleyen mükellefin kendiliğinden yararlanabileceği sınırsız bir avantaj değildir. Kanunda ve tebliğde belirtilen şartların birlikte sağlanması, kazancın doğru şekilde tespit edilmesi, kayıtların ayrıştırılması ve gerektiğinde YMM tasdik raporu ile desteklenmesi gerekir.
İndirim kapsamına giren hizmetler kanunda sınırlı olarak sayılmıştır. Buna göre mimarlık, mühendislik, tasarım, yazılım, tıbbi raporlama, muhasebe kaydı tutma, çağrı merkezi, ürün testi, sertifikasyon, veri saklama, veri işleme, veri analizi ve ilgili bakanlıkların görüşü alınmak suretiyle Hazine ve Maliye Bakanlığınca belirlenen mesleki eğitim hizmetleri bu kapsamda değerlendirilmektedir. Ayrıca ilgili bakanlığın izin ve denetimine tabi olarak eğitim ve sağlık alanında faaliyet gösteren ve Türkiye’de yerleşmiş olmayan kişilere hizmet veren işletmelerin bu faaliyetlerinden elde ettikleri kazançlar da indirim kapsamında yer almaktadır.
Burada dikkat edilmesi gereken en önemli hususlardan biri, hizmetin gerçekten kanunda sayılan hizmetlerden biri olmasıdır. Örneğin yurt dışındaki bir müşteriye verilen yazılım geliştirme hizmeti, veri analizi hizmeti, teknik mühendislik çizimi, mimari proje, tasarım çalışması veya ürün test hizmeti kapsam dahilinde değerlendirilebilir. Buna karşılık, sadece aracılık, genel danışmanlık, temsilcilik, müşteri bulma veya asistanlık mahiyetindeki hizmetler bu düzenleme kapsamında kabul edilmeyebilir. Dolayısıyla hizmet sözleşmesinin, fatura açıklamasının, teslim belgelerinin ve müşteri teyitlerinin hizmetin gerçek mahiyetini açıkça ortaya koyacak şekilde hazırlanması önem arz eder.
İndirimden yararlanılabilmesi için hizmetin Türkiye’de yerleşmiş olmayan kişilere veya işyeri, kanuni ve iş merkezi yurt dışında bulunan kurumlara verilmesi gerekir. Başka bir ifadeyle hizmet alıcısının yurt dışı mukimi olması şarttır. Ancak yalnızca müşterinin yurt dışında bulunması yeterli değildir. Aynı zamanda hizmetten münhasıran yurt dışında yararlanılması gerekir. Bu şart, uygulamada en çok tartışma doğuran alanlardan biridir. Hizmetin ekonomik faydasının, kullanım yerinin ve sonucunun Türkiye dışında ortaya çıkması gerekir. Eğer yurt dışındaki bir kuruma verilen hizmet, esasen bu kurumun Türkiye’deki şubesi, Türkiye’deki faaliyeti, Türkiye’deki müşterileri veya Türkiye’deki operasyonları için kullanılıyorsa, indirim şartı bakımından risk oluşabilir.
İndirim tutarı, brüt fatura bedeli üzerinden değil, bu faaliyetlerden elde edilen net kazanç üzerinden hesaplanır. Yani önce kapsam dahilindeki hizmetlerden elde edilen hasılat tespit edilir; daha sonra bu hasılatla doğrudan ilişkili gider ve maliyet unsurları düşülür. Kalan net kazanç, şartların sağlanması halinde indirim konusu yapılır. 11257 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı sonrasında bu oran %100 olduğundan, kapsam dahilindeki net kazancın tamamı gelir veya kurumlar vergisi beyannamesinde indirim olarak dikkate alınabilecektir. Ancak zarar doğması halinde indirim uygulanamayacağı gibi, diğer indirim ve istisnalar veya geçmiş yıl zararları nedeniyle ilgili yılda indirilemeyen tutarın sonraki yıllara devri de mümkün değildir.
Kazancın doğru tespit edilebilmesi için muhasebe kayıtlarının da buna uygun kurgulanması gerekir. Kapsam dahilindeki hizmetlere ilişkin hasılat, maliyet ve gider unsurları ayrı ayrı izlenmelidir. Mükellef hem kapsam dahilindeki yurt dışı hizmetleri hem de kapsam dışı faaliyetleri birlikte yürütüyorsa, indirim uygulanacak kazanca ilişkin gelir ve giderlerin ayrıştırılması zorunludur. Ortak genel giderler, hasılat oranı dikkate alınarak dağıtılmalı; müştereken kullanılan tesis, makine, ekipman veya benzeri kıymetlerin amortismanları da kullanım esasına göre ayrılmalıdır. Bu ayrıştırma yapılmadığında, indirim tutarının doğruluğu tartışmalı hale gelebilir.
Düzenlemede en önemli şartlardan biri de kazancın Türkiye’ye transferidir. GVK m. 89/13 ve KVK m. 10/1-ğ kapsamında indirimden yararlanılabilmesi için, söz konusu kazancın tamamının ilgili yıllık gelir veya kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesi gereken tarihe kadar Türkiye’ye transfer edilmesi gerekir. Kazancın yalnızca bir kısmının Türkiye’ye getirilmesi halinde, transfer edilen kısım dahil indirimden yararlanılamaması riski bulunmaktadır. Bu nedenle ödeme takvimi, beyanname süresi ve banka transfer kayıtları baştan takip edilmelidir.
2025 yılı ve izleyen dönemler bakımından ayrıca YMM tasdik raporu hususu son derece önemlidir. 49 Sıra No.lu SMMM ve YMM Kanunu Genel Tebliği uyarınca, gelir ve kurumlar vergisi beyannamelerinde belirli istisna ve indirimlerden yararlanılması halinde, belirlenen hadlerin aşılması durumunda YMM tasdik raporu aranacaktır. GVK m. 89/13 ve KVK m. 10/1ğ kapsamındaki yurt dışına verilen yazılım, mühendislik, eğitim, sağlık ve benzeri hizmet kazancı indirimleri de bu kapsamda değerlendirilmelidir. Özellikle yararlanılan indirim tutarının münferiden 500.000 TL’yi aşması halinde YMM tasdik raporu düzenlenmesi gerekecektir.
Bu noktada YMM tasdiki yalnızca şekli bir raporlama işlemi olarak görülmemelidir. Aksine, indirimden yararlanılmasına ilişkin hizmetin kapsamı, müşteri niteliği, fatura düzeni, yurt dışında yararlanma şartı, kazancın Türkiye’ye transferi, zorunlu banka kesintileri, döviz/TL transfer durumu, KDV iadesi belgeleri ve muhasebe ayrıştırması gibi tüm unsurların birlikte değerlendirildiği bir vergisel güvence mekanizmasıdır. Özellikle %100 indirim gibi yüksek tutarlı avantajlarda, YMM tasdik raporunun 49 No.lu Tebliğ ve eki tasdik dispozisyonuna uygun şekilde hazırlanması gerekir. Aksi halde, maddi şartları taşıyan bir indirim dahi usulî tasdik eksikliği nedeniyle ihtilaf konusu yapılabilir.
Sonuç olarak, 11257 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile GVK m. 89/13 ve KVK m. 10/1ğ kapsamındaki indirim oranının %100’e çıkarılması, yurt dışına nitelikli hizmet sunan mükellefler için son derece önemli bir vergisel teşvik mahiyetindedir. Ancak bu teşvikten güvenli şekilde yararlanabilmek için yalnızca yurt dışına fatura düzenlemek yeterli değildir. Hizmetin kanuni kapsamda olması, yurt dışı mukimi kişi veya kuruma verilmesi, hizmetten münhasıran yurt dışında yararlanılması, faturanın doğru kişi adına düzenlenmesi, kazancın beyanname süresine kadar Türkiye’ye transfer edilmesi, muhasebe kayıtlarında gerekli ayrıştırmanın yapılması ve hadlerin aşılması halinde YMM tasdik raporunun temin edilmesi gerekir.
16.06.2026
Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)
>> Duyurulardan haberdar olmak için E-Posta Listemize kayıt olun.
>> SGK Teşvikleri (150 Sayfa) Ücretsiz E-Kitap: hemen indir.
>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Apple Store 'dan hemen indir.
>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Google Play 'den hemen indir.
>> YILIN KAMPANYASI: Muhasebecilere Özel Web Sitesi 1.666 TL + KDV Ayrıntılar için tıklayın.