Vedat Erdem
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
Bilim Uzmanı
vedaterdem1@gmail.com

Satıştan İade Durumunda Satışın Maliyet Kaydı Oluşturulmuşsa Düzeltmeyi Unutmayın

Ticari işletmelerde satış işlemi gerçekleştiğinde yalnızca gelir kaydı yapılmaz; aynı zamanda satılan malın stoklardan çıkışı nedeniyle satılan malın maliyeti kaydı da yapılır. Ancak satışın daha sonra tamamen veya kısmen iade edilmesi, daha önce yapılan bu muhasebe kayıtlarının düzeltilmesini zorunlu kılar. Özellikle maliyet kaydının gözden kaçırılması, işletmenin stok, kâr ve vergi hesaplarında ciddi hatalara yol açabilir.

Bu çalışmada, satıştan iade durumunda önceden satışın maliyet kaydı oluşturulmuşsa nasıl hareket edilmesi gerektiği muhasebe uygulamaları çerçevesinde ele alınmıştır. Özellikle e-defter açısından (maliyet kaydı oluşturulmuş, beratı verilmiş dönem) veya sürekli envanter yöntemi uygulayan işletmeler açısından maliyet kaydı oluşturulmuş ise durum gözden geçirilmelidir.

Örnek: ADA … A.Ş. maliyeti 8.000.000 TL olan ticari malı Mart 2025 döneminde 10.000.000 TL’ye vadeli satmış, konu ticari mal ise Nisan 2025’te tamamen iade edilmiş olsun. (Geçici vergi, KDV ve diğer gelir/gider unsurları ihmal edilmiştir.)

Bu durumda satış ve maliyet kayıtları aşağıdaki gibi olacaktır.

-------------------------------------------------------------------------------

120.Alıcılar                                          10.000.000

                  600.Yurtiçi Satışlar                                10.000.000

------------------------------------------------------------------------------

621.Satılan Ticari Malın Maliyeti             8.000.000

                 153.Ticari Mallar                                   8.000.000

-----------------------------------------------------------------------------

Sonraki dönem iade edildiğinde;

-------------------------------------------------------------------------------

610.Satıştan İadeler      10.000.000

                      120.Alıcılar                               10.000.000

------------------------------------------------------------------------------

Bu işlemler sonrasında satış maliyet kaydının düzeltilmesi öncesinde durumu (her iki vergilendirme dönemi dahil) gelir tablosunda görelim.

Maliyet kaydını düzeltilmediği için gelir tablosu 8.000.000 TL zarar ile kapanacaktır. Halbuki iade işlemi ile sadece hasılat kaydı düzeltilmiş oldu. Stoklar hesabı ise eksik gözükecektir.

Unutulmaması gereken kayıt;

----------------------------------------------------------------------------

153.Ticari Mallar                                   8.000.000

                    621.Satılan Ticari Malın Maliyeti             8.000.000

-----------------------------------------------------------------------------

Bu durumda 2025/2.dönem olması gereken tablo aşağıdaki oluşacaktır.

Özetle;

Satıştan iade olduğunda (maliyet kaydı atılmış olsun) maliyet kaydının da düzeltilmesi önem arz etmektedir. Aksi halde stoklar eksik gözükür, kar ise olduğundan düşük çıkabilir veya dönem zararla sonuçlanır. Bu işlem bir tercih değil, doğru muhasebe uygulamasının zorunlu bir parçasıdır. İşletmelerin hem finansal tablolarının güvenilirliği hem de vergisel risklerden kaçınmak için satış iadelerinde maliyet düzeltmesini ihmal etmemeleri gerekir.

06.01.2026

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

>> Duyurulardan haberdar olmak için E-Posta Listemize kayıt olun.

>> SGK Teşvikleri (150 Sayfa) Ücretsiz E-Kitap: hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Apple Store 'dan hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Google Play 'den hemen indir.

>> YILIN KAMPANYASI: Muhasebecilere Özel Web Sitesi 1.279 TL + KDV  Ayrıntılar için tıklayın.