Necdet Doğruç
| KVK | MADDE 6/3- 9 |
|---|---|
| TTK | MADDE 376 |
| TTK TEBLİĞ | MADDE-9 |
| ÖZELGE | 62030549-125-894824 07. 07. 2026 TARİHLİ |
(7394 sayılı kanunun 23. maddesiyle eklenen fıkra; Yürürlük 15. 04. 2022) (3) 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 376 ncı maddesi uyarınca sermayenin tamamlanmasına karar verilen şirketin ortakları tarafından zarar sebebiyle karşılıksız kalan kısmı kapatacak miktarda aktarılan tutarlar kurum kazancının tespitinde dikkate alınmaz.
(1) Son yıllık bilançodan, sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının yarısının zarar sebebiyle karşılıksız kaldığı anlaşılırsa, yönetim kurulu, genel kurulu hemen toplantıya çağırır ve bu genel kurula uygun gördüğü iyileştirici önlemleri sunar.
(2) Son yıllık bilançoya göre, sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının üçte ikisinin zarar sebebiyle karşılıksız kaldığı anlaşıldığı takdirde, derhâl toplantıya çağrılan genel kurul, sermayenin üçte biri ile yetinme veya sermayenin tamamlanmasına karar vermediği takdirde şirket kendiliğinden sona erer.
MADDE 9 – (1) Sermayenin tamamlanması, bilânço açıklarının ortakların tamamı veya bazı ortaklar tarafından kapatılmasıdır. Kanuni yedek akçelerin yitirilen kısımlarının tamamlanmasına gerek yoktur. Sermayenin tamamlanmasına karar verilmesi halinde her ortak zarar sebebiyle karşılıksız kalan tutarı kapatacak miktarda parayı vermekle yükümlüdür. Her ortak, payı oranında tamamlamaya katılabilir ve verdiğini geri alamaz. Bu yükümlülük, sermaye konulması veya borç verilmesi niteliğinde olmayıp karşılıksızdır. Ayrıca yapılan ödemeler, gelecekte yapılacak sermaye artırımına mahsuben bir avans olarak nitelendirilmez.
(2) Sermayenin tamamlanmasında, anonim ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketler bakımından Kanunun 421 inci maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi, limited şirketler bakımından ise 603 ve devamı maddeleri uygulanır. Sermayenin tamamlanamaması, bazı ortakların kendi istekleriyle tamamlama yapmasına engel oluşturmaz.
(3) Bilanço zararlarının kapatılması için getirilen yükümlülükler uyarınca yapılan ödemeler öz kaynaklar içerisinde sermaye tamamlama fonu hesabında toplanır ve takip edilir.
Şirketlerin faaliyetleri sonucunda oluşan zararlar nedeniyle öz kaynaklarının azalması, Türk Ticaret Kanunu'nun 376'ncı maddesinde düzenlenen sermayenin kaybı ve borca batıklık hükümlerini gündeme getirmektedir.
Bu kapsamda şirket ortakları tarafından şirket zararlarının karşılanması amacıyla çeşitli şekillerde şirkete para aktarılabilmektedir.
Uygulamada bu ödemelerin “sermaye tamamlama fonu”, “zarar karşılama fonu” veya benzeri ifadelerle muhasebeleştirildiği görülmektedir.
Ancak burada önemli olan husus, ortaklar tarafından şirkete bir tutarın aktarılmış olması veya bu tutarın muhasebede 529 Diğer Sermaye Yedekleri hesabında izlenmesi değildir.
Asıl önemli husus, yapılan ödemenin TTK 376 kapsamında alınmış bir sermayenin tamamlanması kararına dayanıp dayanmadığıdır.
Çünkü Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 6/3'üncü maddesinde, TTK'nın 376'ncı maddesi uyarınca sermayenin tamamlanmasına karar verilen şirketlerde ortaklar tarafından zarar sebebiyle karşılıksız kalan kısmı kapatacak miktarda aktarılan tutarların kurum kazancının tespitinde dikkate alınmayacağı açıkça düzenlenmiştir.
Bu nedenle çalışmamızda;
durumlarının kurumlar vergisi açısından sonuçları değerlendirilecektir.
Y. AŞ’nin öz varlık durumu aşağıdaki gibidir.
| SERMAYE | 600. 000 TL |
|---|---|
| ZARAR | 400. 000 TL |
| ÖZ VARLIK | 200. 000 TL |
(Y) A. Ş’nin ortakları tarafından öncelikle sermaye tamamlama fonu adı altında şirkete 400. 000, 00 TL nakit aktarılmış söz konusu tutar 529 DİĞER SERMAYE YEDEKLERİ HESABINDA izlenmiş daha sonra bu fonda biriken geçmiş yıl zararların kapatılmasında kullanılmıştır.
| Hesap Kodu | Hesap Adı | Borç | Alacak |
|---|---|---|---|
| 102 | BANKALAR | 400. 000. 00 TL | |
| 529 | DİĞER SERMAYE YEDEKLERİ
529. 01 sermaye tamamlama fonu |
400. 000. 00 TL | |
| Zararın ortaklar tarafından bankaya yatırılması | |||
| Hesap Kodu | Hesap Adı | Borç | Alacak |
|---|---|---|---|
| 580 | GEÇMİŞ YIL ZARARLARI | 400. 000, 00 TL | |
| 529 | DİĞER SERMAYE YEDEKLERİ
529. 01 sermaye tamamlama fonu |
400. 000. 00 TL | |
| zararın sermaye tamamlama fonu tarafından karşılanması | |||
Muhasebe açısından zararın kapatılması başka, bu işlemin KVK 6/3 kapsamında vergiden istisna edilmesi başkadır.
Yukarıdaki örneğe devam edelim
| Hesap Kodu | Hesap Adı | Borç | Alacak |
|---|---|---|---|
| 580 | GEÇMİŞ YIL ZARARLARI | 400. 000, 00 TL | |
| 529 | DİĞER SERMAYE YEDEKLERİ
529. 01 sermaye tamamlama fonu |
400. 000. 00 TL | |
| zararın sermaye tamamlama fonu tarafından karşılanması | |||
| Şirket Dönem Karı | 200. 000, 00 TL |
|---|---|
| KKEG | 100. 000, 00 TL |
| Kurum Beyanında İndirilecek Zarar | 350. 000, 00 TL |
| Şirket geçmiş yıl zararları | 400. 000, 00 TL |
| TTK 376 kararı olmadan ortalar tarafından sermaye tamamlama fonu olarak yatırılan tutar | 400. 000, 00 TL |
Muhasebe açısından zararın kapatılması başka, bu işlemin KVK 6/3 kapsamında vergiden istisna edilmesi başkadır.
Şirketin TTK 376 kapsamında sermayenin tamamlanmasına ilişkin genel kurul kararı bulunmadığından, ortaklar tarafından aktarılan 400. 000 TL'nin KVK 6/3 kapsamında kurum kazancının tespitinde dikkate alınmaması mümkün değildir.
Dolayısıyla muhasebe kaydı ile zararın kapatılmış olması, tek başına söz konusu tutarın vergileme dışında bırakılması sonucunu doğurmaz
| TİCARİ BİLANÇO KARI | 200. 000, 00 TL |
|---|---|
| KKEG (+) | 100. 000, 00 TL |
| DİĞER İLAVE (+) | 400. 000 00 TL(TTK376KARAR OLMADAN ZARARIN KARŞILANMASI |
| KAR VE İLAVE TOPLAMI | 700. 000, 00 TL |
| GEÇMİŞ YIL ZARARLARI (-) | 350. 000, 00 TL |
| KURUM MATRAHI | 350. 000, 00 TL |
| KV %25 | 87. 500, 00 TL |
Y. AŞ’nin öz varlık durumu aşağıdaki gibidir.
| SERMAYE | 600. 000 TL |
|---|---|
| ZARAR | 400. 000 TL |
| ÖZ VARLIK | 200. 000 TL |
Şirket dönem karı TTK 376 karar bulunmaksızın Ortaklar tarafından ödenen zarar karşılığı sermaye tamamlama fonunun gelir hesabına alınmasıyla 200. 000 00TL kar +400. 000, 00TL gelir kaydı ile 600. 000, 00 TL çıklmıştır.
| Şirket Dönem Karı | 600. 000, 00 TL(200. 000+400. 000) |
|---|---|
| KKEG | 100. 000, 00 TL |
| Kurum Beyanında İdirilecek Zarar | 350. 000, 00 TL |
| Şirket geçmiş yıl zararları | 400. 000, 00 TL |
| TTK 376 kararı olmadan ortalar tarafından sermaye tamamlama fonu olarak yatırılan tutar | 400. 00, 00 TL |
| Özelge No | 62030549-125-894824 |
|---|---|
| Özelge Tarihi | 07. 07. 2026 Tarihli özelgede |
‘ Buna göre, şirketinizin geçmiş yıl zararları nedeniyle 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 376 ncı maddesi uyarınca sermayenin tamamlanmasına karar verilmesi halinde, ortaklarınız tarafından zarar sebebiyle karşılıksız kalan kısmı kapatacak miktarda şirketinize aktarılan tutarların kurum kazancının tespitinde dikkate alınmaması gerekmektedir.
Diğer taraftan, 6102 sayılı Kanunun 376 ncı maddesi uyarınca sermayenin tamamlanmasına karar verilmemiş olması halinde ise ortaklar tarafından karşılanan söz konusu tutarların kurum kazancının tespitinde dikkate alınması gerektiği tabiidir. ’ denmekte
GİB 07. 07. 2026 Tarihli Özelgeye göre aşağıda gösterilen muhasebe kaydı ile gelir olarak muhasebeleştirilmesi ve kurum kazancının tespitinde dikkate alınması gerekir. ”
| Hesap Kodu | Hesap Adı | Borç | Alacak |
|---|---|---|---|
| 102 | BANKALAR | 400. 000. 00 TL | |
| 529 | DİĞER SERMAYE YEDEKLERİ
529. 01 sermaye tamamlama fonu |
400. 000. 00 TL | |
| Zararın ortaklar tarafından bankaya yatırılması | |||
Yapılan bu muhasebe kaydı ile zarar kapatılmamış ortaklardan tarafından yatırılan tutar DİĞER SERMAYE YEDEKLER hesabında SERMAYE TAMAMLAMA FONU olarak izlenmiştir.
Yapılan muhasebe kaydı ile ortaklar tarafından yatırılan 400. 000, 00 TL gelir tablosuna intikal etmiş olacaktır. Aynı tutarın ayrıca Kurumlar Vergisi Beyannamesinde diğer ilaveler kısmanda dikkate alınması söz konusu olmayacaktir.
Şirketin Dönem Karı sermaye tamamlama fonunun gelir yazılması ile(200. 000+400. 000) 600. 000, 00 TL olmuştur. KKEG toplamı 100. 000, 00 TL dır. Geçmiş yıl zararları 400. 000, 00 TL, kurum beyanında indirilecek zarar tutarı ise 350. 000, 00 TL dir
| TİCARİ BİLANÇO KARI | 600. 000, 00 Tl (200. 000+400. 000) |
|---|---|
| KKEG (+) | 100. 000, 00 TL |
| KAR VE İLAVE TOPLAMI | 700. 000, 00 TL |
| GEÇMİŞ YIL ZARARLARI (-) | 350. 000, 00 TL |
| KURUM MATRAHI | 350. 000, 00 TL |
| KV %25 | 87. 500, 00 TL |
Sermaye tamamlama fonu uygulamasında, Ortaklar tarafından şirket zararlarının karşılanması amacıyla yapılan ödemelerde öncelikle TTK 376 kapsamında alınmış bir genel kurul kararına dayanıp dayanmadığının tespiti gerekir.
Dolayısıyla SERMAYE TAMAMLAMA FONU uygulamasında belirleyici unsur yalnızca yapılan ödemenin niteliği veya muhasebe kaydı değil ödemenin hukuki dayanağı ve TTK 376 kapsamında alınmış kararın bulunup bulunmadığı dır.
Sermaye tamamlama fonu ile ilgili https://www.muhasebetr.com/yazarlarimiz/necdetdogruc/028/ makalemi inceleyebilirsiniz
09.09.2026
Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Telif Uyarısı: Bu makalenin en fazla %20'si, kaynak gösterilip aktif link verilerek paylaşılabilir. Aksi takdirde yasal işlem başlatılacaktır.)
>> Duyurulardan haberdar olmak için E-Posta Listemize kayıt olun.
>> SGK Teşvikleri (150 Sayfa) Ücretsiz E-Kitap: hemen indir.
>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Apple Store 'dan hemen indir.
>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Google Play 'den hemen indir.
>> YILIN KAMPANYASI: Muhasebecilere Özel Web Sitesi 1.250 TL + KDV Ayrıntılar için tıklayın.