Mehmet Ali Uğurluay
Sosyal Güvenlik Denetmeni
mehmetaliugurluay@gmail.com

KDV İade Alacaklarının SGK Prim Borçlarına Mahsubu ve 2026 Yılı İçin 24 Günlük İlave Süre Uygulaması

1. GİRİŞ

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca, 4/1-a kapsamında sigortalı çalıştıran işverenler, bir ay içinde çalıştırdıkları sigortalılara ait prime esas kazançlar üzerinden hesaplanan sigorta primlerini, ait olduğu ayı takip eden ayın sonuna kadar ödemekle yükümlüdür.

Bu yükümlülük kural olarak nakden veya banka aracılığıyla yerine getirilmekle birlikte, mevzuat işverenlere alternatif bir ödeme yöntemi olarak Katma Değer Vergisi (KDV) iade alacaklarından mahsup imkânı da tanımaktadır.

Bu çalışmada, KDV iade alacaklarının SGK prim borçlarına mahsubu uygulaması, 2026 yılına özgü olarak getirilen 24 günlük ilave süre düzenlemesi ve bu düzenlemenin mali sonuçları ele alınmaktadır.

2. KDV İADE ALACAĞINDAN MAHSUP SURETİYLE PRİM ÖDEME USULÜ

KDV iade alacağından mahsup yöntemi, yalnızca 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 4/1-a bendi kapsamında sigortalı çalıştıran işverenler bakımından öngörülmüş özel bir ödeme mekanizmasıdır.

Mahsup talebinin geçerli sayılabilmesi için işverenlerin; Sosyal Güvenlik Kurumundan temin edilecek ve mahsup edilecek prim borçlarını gösteren belgeyi, mahsup dilekçesini ve KDV iade talebine ilişkin diğer gerekli belgeleri ilgili vergi dairesine ibraz etmeleri gerekmektedir.

Nitekim KDV iade alacaklarının mahsubuna ilişkin usul ve esaslar, KDV Genel Uygulama Tebliği’nde ayrıntılı olarak düzenlenmiş olup, söz konusu Tebliğ uyarınca mahsup taleplerinin, iade hakkı doğuran işlemin beyan edildiği döneme ilişkin KDV beyannamesinin verildiği ayın sonuna kadar gerçekleştirilmesi yasal bir zorunluluktur.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca sigorta primlerinin ödeme süresi, kural olarak ait olduğu ayı takip eden ayın sonudur. Bununla birlikte, KDV iade alacağından mahsup yönteminin tercih edilmesi halinde işverenlere, önceki uygulamada yasal sürenin bitimini izleyen 20 günlük ilave bir süre tanınmaktaydı.

Ancak, Hazine ve Maliye Bakanlığı taşra teşkilatında gerçekleştirilen yeniden yapılanma süreci ve bu süreçte yaşanabilecek sistemsel gecikmeler nedeniyle mükelleflerin mağduriyet yaşamalarının önüne geçilmesi amacıyla, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yayımlanan 15.01.2026 tarihli Genel Yazı ile söz konusu ilave süre 2026 yılına özgü olmak üzere 24 güne çıkarılmıştır.

Bu düzenleme kapsamında; 2026/Ocak – 2026/Aralık dönemlerine ait prim borçları için, KDV iade alacağından mahsup talebinde bulunulması halinde, ödeme süresi, yasal vade tarihini izleyen 24’üncü gün olarak uygulanacaktır.

Öte yandan, belirlenen sürenin son gününün ulusal bayram, genel tatil veya hafta sonuna rastlaması halinde, süre ilk iş günü sonuna kadar uzamaktadır.

Bununla birlikte, 2026 yılı için getirilen 24 günlük ilave süre yalnızca cari aya ilişkin prim borçları bakımından geçerli olup, geçmiş dönemlere ait prim borçları yönünden ilave süre uygulaması bakımından önceki düzenleme (20 gün) geçerliliğini sürdürmektedir.

KDV iade alacağının SGK prim borçlarına mahsup edilebilmesi bakımından, işveren tarafından ilgili idarelere başvuruda bulunulması tek başına yeterli değildir. Bu kapsamda, mahsup talebine konu tutarın vergi dairesi tarafından süresi içinde Sosyal Güvenlik Kurumu hesaplarına aktarılması da gerekmektedir. Aksi halde, prim borçları yasal süresinde ödenmiş sayılmayacak ve işveren hakkında gecikme cezası ile gecikme zammı uygulanacaktır.

Bununla birlikte, mükellefin mahsup dilekçesini ve iade talebine ilişkin gerekli belgeleri eksiksiz ve süresi içinde ilgili vergi dairesine intikal ettirmiş olması durumunda, mahsuba konu tutarın vergi idaresi tarafından geç aktarılmasından kaynaklanan gecikmeden dolayı mükellefin sorumlu tutulmaması gerektiği yönünde yargı kararları bulunmaktadır.

Nitekim yargı mercileri, mükellefin kendi yükümlülüklerini süresinde ve usulüne uygun şekilde yerine getirmesi halinde, idarenin işleyişinden kaynaklanan gecikmelerin sonuçlarının mükellefe yüklenemeyeceğini, aksi yaklaşımın hukuki güvenlik ve hakkaniyet ilkeleriyle bağdaşmayacağını vurgulamaktadır.

Bu çerçevede, uygulamada her ne kadar teknik olarak aktarım süresine bağlı sonuçlar doğmakta ise de uyuşmazlık halinde yargı kararlarının mükellef lehine bir koruma sağladığı görülmektedir.

KDV Genel Uygulama Tebliği doğrultusunda, KDV iade alacağından mahsup edilebilecek borçlar şunlardır:

• Sosyal sigorta primleri
• İşsizlik sigortası primleri
• İdari para cezaları
• Damga vergisi borçları
• Bu borçlara ilişkin fer’iler

Öte yandan, işverenlerin ilave süre içerisinde kamu ihalelerine katılabilmeleri bakımından Sosyal Güvenlik Kurumundan “borcu yoktur” yazısı talep etmeleri mümkündür. Bu durumda işverenlerin; iadeyi gerçekleştirecek vergi dairesinden alınacak mahsup yazısı ile birlikte, mahsup işleminin belirlenen süre içerisinde tamamlanmaması halinde doğabilecek sorumluluğu kabul ettiklerine dair taahhütnameyi ibraz ederek ilgili SGK birimine başvurmaları yeterli olmaktadır.

3. DEĞERLENDİRME VE SONUÇ

KDV iade alacağından mahsup uygulaması, işverenlere likidite yönetimi açısından önemli bir kolaylık sağlamaktadır.

2026 yılına özgü olarak getirilen 24 günlük ilave süre ise, özellikle idari yeniden yapılanma sürecinde yaşanan gecikmelerin telafisi bakımından yerinde bir düzenleme niteliği taşımaktadır.

Bununla birlikte uygulamada dikkat edilmesi gereken en önemli husus; mahsup talebinin süresinde yapılmasının yanı sıra, vergi dairesi tarafından aktarımın da süresi içinde gerçekleştirilmesidir.

Aksi halde işverenlerin hem gecikme yaptırımlarıyla karşılaşmaları hem de istihdam teşviklerinden mahrum kalmaları söz konusu olabilecektir.

Dolayısıyla, işverenlerin bu süreci yalnızca başvuru aşamasıyla sınırlı görmeyip, mahsup işleminin sonuçlanmasını da yakından takip etmeleri büyük önem arz etmektedir.

30.03.2026

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

>> Duyurulardan haberdar olmak için E-Posta Listemize kayıt olun.

>> SGK Teşvikleri (150 Sayfa) Ücretsiz E-Kitap: hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Apple Store 'dan hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Google Play 'den hemen indir.

>> YILIN KAMPANYASI: Muhasebecilere Özel Web Sitesi 1.666 TL + KDV  Ayrıntılar için tıklayın.