YAZARLARIMIZ
Vedat Nair
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
Bağımsız Denetçi
vedatnair@hotmail.com



KGK Sürekli Eğitimi Hakkında Bilinmesi Gerekenler

Bağımsız denetim yönetmeliğinin 25. maddesinde sürekli eğitim konusu düzenlenmiş, söz konusu yönetmeliğin uygulanmasına ilişkin esasları düzenleme yetkisi KGK.’ya verilmiştir. Bu itibarla 04.11.2017 tarih ve 30230 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Bağımsız Denetçiler İçin Sürekli Eğitim Tebliği ile konu hakkında detaylı açıklamalar yapılmıştır. KGK. tebliğin 17. maddesine dayanarak Bağımsız Denetçilere Yönelik Sürekli Eğitim Programları Düzenleme Usul ve Esaslarını yine bu başlık altında açıklamıştır. Gerek tebliğ ve gerekse bu usul ve esaslar sürekli eğitim mevzusunun dayanağını oluşturmuş ve gerekli açıklamaları yapmıştır. Sürekli eğitimin tamamlanmaması denetçinin gayri faal duruma düşmesine ve denetim faaliyetlerinde görev alamamasına neden olacağından, eğitim için belirlenen asgari kredilerin tamamlanması ve bunun takibinin yapılması denetçi açısından çok önemlidir.

Sadece bağımsız denetim resmi sicilinde kayıtlı olan bağımsız denetçilerin sürekli eğitim yükümlülüğü bulunmakta olup eğitim yükümlülüğü denetçinin sicile tescil edildiği tarihi izleyen ikinci takvim yılının başından itibaren başlayacaktır. Eğitim yöntemleri ise yüz yüze eğitim, uzaktan eğitim, işbaşı eğitimi, akademik çalışmalar ve diğer eğitim faaliyetleridir.

Sürekli eğitimin amacı, etik kurallara uygun ve yüksek kalitede bağımsız denetim hizmeti sunulabilmesini sağlayacak mesleki bilgi ve becerilerin, ihtiyaç duyulan seviyede tutulması ve geliştirilmesinin sağlanmasıdır. Eğitim 3 yıllık süre içerisinde 60 kredi temel konulardan (muhasebe, denetim, etik kurallar, finans, kurumsal yönetim) olmak üzere toplam 120 krediden oluşur. Temel konular için her yıl 20 kredi alınmalı diğer yükümlülükler ise 3 yılda tamamlanmalıdır. Destekleyici konular; mesleki gelişime katkı sağlayacak diğer konular ile kişisel gelişime katkı sağlayacak konuları kapsar. Destekleyici konulardan elde edilen krediler, temel mesleki konular için zorunlu tutulan asgari kredi hesabında dikkate alınmaz. Eğitim için belirlenen “her üç yılda bir” ifadesi her yıl önceki iki yıl ile birlikte dikkate alındığı dönemdir. Bu süre zarfında temel konular dışındaki krediler herhangi bir zamanda edinilebilir. Kurum mesleki konularda önemli değişiklikler olması halinde bunu temel mesleki konu olarak belirleyebilir. Temel mesleki konularda aksine bir düzenleme yapılmaz ise ders seçiminde denetçi serbesttir. Temel mesleki konu için her yıl 20 kredi alınması gerekli olduğundan aşan miktarda kredililer destekleyici eğitime sayılacaktır. Etik kurallar için gerekli olan 5 kredilik eğitim temel mesleki eğitimine dahil edilir. Yani 5 kredi etik kurallar 15 kredi temel mesleki konulardaki eğitim 20 kredilik Temel mesleki konulardaki eğitim şartını yerine getirir. Eğitimler yüz yüze uygulandığında 35, sanal ortamda uygulandığında 15 kişilik sınıflarda icra edilir. Eğitimler için belirlenen krediler farklı miktarlarda olup eğitimin konusuna göre aşağıdaki gibidir;

 

Sürekli Eğitimin Konusu

Açıklama

Kredi Miktarı

Yüz yüze ve uzaktan eğitim

Her gün için 7 krediyi geçemez

Her 50 dakika 1 kredi

Lisans, lisansüstü, sürekli eğitimde ders verme

Eğitim konularında olacak

Yıllık en fazla 30 kredi Her 50 dakikalık ders için 1 kredi

KGK. sınavlarında başarı

Kredi elde etmek için

Her sınav için 20 kredi

İşbaşı eğitimlerinden KAYİK.’ler için

3 yılda 20 krediyi geçemez

Her denetim için 3 kredi

İşbaşı eğitimlerinden diğer denetimler için

3 yılda 20 krediyi geçemez

Her denetim için 2 kredi

Eğitim konularında yüksek lisans

Başarılı olmak şartıyla

40 kredi

Eğitim konularında doktora

Başarılı olmak şartıyla

90 kredi

Eğitim konularında yayımlanan kitap

KGK.’nın uygun bulması gerek. Birden çok yazar varsa yazar sayılına bölünür editör varsa %15 müstahak kredi alır.

60 kredi

Hakemli dergilerde yayımlanan makale

Tübitak-Ulakbim tarafından taranan hakemli dergilerde. Yazar sayısına bölünür.

5 kredi

Hakemli dergilerde yayımlanan makale

Diğer hakemli dergilerde. Yazar sayısına bölünür.

2 kredi

Hakemsiz dergilerde yayımlanan makale

Yazar sayısına bölünür.

1 kredi

Temel mesleki konularda yapılan oturumlar

KGK. İle birlikte veya KGK.’nın faaliyetlerinde Konuşmacı olanlar

5 kredi

Temel mesleki konularda yapılan oturumlar

KGK. İle birlikte veya KGK.’nın faaliyetlerinde katılımcı olanlar

Her bir gün için 2 kredi

Temel mesleki konularda yapılan oturumlar

Diğer kurum ve kuruluşların faaliyetlerinde konuşmacılar

4 kredi

 

Diğer kurum ve kuruluşların faaliyetlerinde katılımcılar

Her bir gün için 1 kredi

Destekleyici konularda düzenlenen oturumlar

Konuşmacı

4 kredi

Destekleyici konularda düzenlenen oturumlar

Katılımcı

Her bir gün için 1 kredi

KGK.’nın çalışma ve danışma komisyonlarına

Temel konularda katılım

5 kredi

KGK.’nın çalışma ve danışma komisyonlarına

Destekleyici konularda katılım

4 kredi

Eğitim konuları ile ilgili olan belgeler

Lisans, sertifika, yetki belgesi

Temel konularda kredi miktarı en çok 10 kredi olur

Her bir belge için 5-10 kredi

Sürekli eğitim yükümlülüğü için notlar;

Sürekli eğitim yükümlülüğünü yerine getirmemek belge iptaline neden olmaz fakat denetçi resmi sicilde gayri faal olarak görünür ve denetimlerde görev alamaz. Diğer şartlar sağlanmışsa eğitim şartı sağlandığı anda görev alınması mümkün olacaktır. Yani denetçi, görev yapmasa dahi sürekli eğitim şartını yerine getirmeli sicilde faal olarak gözükmelidir bu husus görevlendirilmesi bakımından önemlidir. Daha sonra denetim alanında çalışacak meslek mensubu diğer şartlar yanında gerekli olan 120 kredilik eğitimi tamamladığını belgelemesi halinde denetim faaliyetinde bulunabilir. Böylece 3 yıllık dönem için aranan kredi miktarı sağlanmış olur.

Fiilen denetim yapılması eğitim kredisi elde etmek için bir yöntemdir. İş başı eğitiminde denetçi olarak görev almak kredinin elde edilmesi bakımında yeterlidir. Bu şekilde elde edilecek krediler destekleyici konulardan elde edilmiş sayılır ve 3 yıllık dönemde 20 krediyi geçemez. Ancak bağımsız denetime tabi olmayan şirketler için yapılan ihtiyari denetimler iş başı eğitim olarak dikkate alınmamalıdır.

Kitap yazımında ise kitabın içeriğinin kurum tarafından uygun görülmesi şartı vardır. Birden çok yazarlı kitap yazımı ile ilgili olarak kredi paylaşımı; o kitaptan elde edilecek toplam kredinin yazar sayısına bölünmesi suretiyle hesaplanır. Ancak kitap bölümlerinin yazarları belirli ise bu kitaptan elde edilecek kredi yazılan bölümlerin kitap içindeki payına göre hesaplanır. Kitabın varsa editörü kitaptan elde edilen kredinin %15’ine müstahak olup kalan kredi yazarlara bölüştürülür.

Eğitim konularında yayımlanan makaleler için makalenin ilgili olduğu konularda (temel mesleki konu, destekleyici konu) sürekli eğitim kredisi elde edilir. Uluslararası indekslerde veya TÜBİTAK-ULAKBİM tarafından taranan hakemli dergilerde yayımlanan her bir makale için 5 kredi, diğer hakemli dergilerde yayımlanan her bir makale için 2 kredi, hakemsiz dergilerde yayımlanan her bir makale için bir kredi elde edilir.

Eğitim konularında yapılan toplantılara, Kurum tarafından oluşturulan “çalışma ve danışma komisyonlarına” katılım sağlanan her gün için sürekli eğitim kredisi elde etmek mümkündür. Temel ya da destekleyici mesleki konularda Kurum tarafından veya Kurum ile birlikte düzenlenmesi halinde konuşmacılar ve katılımcılar katıldıkları her bir gün için yukarıdaki tabloda belirlenen kredileri elde eder.

Yetkili kurumlardan elde edilmiş lisans belgeleri kullanabilir durumda ise söz konusu belgeler için sürekli eğitim kredisi elde edilebilir. Eğitim konuları ile ilgili olmak kaydıyla bir mesleğin veya faaliyetin icra edilmesi için ilgili mevzuatında lisans, sertifika, yetki belgesi gibi belge alma zorunluluğu bulunan ve bir eğitim ve/veya sınav sonucunda verilen her bir belge için kredi elde etmek mümkündür. Lisansüstü eğitim ve kitap yazımından elde edilen krediler bölünerek edinildiği yılda ve takip eden iki yıl içinde kullanılabilir. Bununla birlikte temel mesleki konulardan, zorunlu olan kredi miktarından fazla edinilen krediler o yıl destekleyici konulardan elde edilen kredi olarak kullanılabilir. Örneğin 2018 yılı içerisinde 40 saatlik Muhasebe Standartları eğitimi alan bir kişi 20 kredisini temel mesleki konulardan 20 kredisini ise destekleyici konulardan elde edilen kredi olarak kullanabilir.

Eğitim faaliyetine katılımı gösteren bilgi ve belgeler üçer aylık dönemler halinde üç aylık dönemi takip eden ayın 15’ine kadar EYBİS üzerinden Kuruma bildirilmelidir. Eğitim faaliyetleri sonucunda kredi elde edilebilmesi için bildirim süresi içerisinde tevsik edici belge sunulması zorunludur. Destekleyici eğitim konularından “diğer eğitim faaliyetleri” kapsamındaki faaliyetlerin EYBİS vasıtasıyla beyan edilmesi yeterlidir. Ancak Kurum tarafından talep edilmesi halinde tevsik edici bilgi ve belgelerin sunulması gerekir.

Sürekli eğitime ilişkin bildirimler bağımsız denetçiler tarafından yapılmalıdır. Denetim kuruluşları aracılığıyla veya başka bir denetçi adına bildirim yapılamaz. Eğitim açığı için ek süre verilmesi mümkündür. Eğitim şartının yerine getirilmesi bakımından belirlenen 3 yıllık dönemde 120 kredinin tamamlanması gereklidir. İlgili yıla ait temel eğitimin elde edilmemiş olması halinde, sonraki yıl gayri faal olunur ancak sonraki yılda eksik kredi ve cari dönem kredilerinin ede edilmesiyle süreç faal olarak devam edecektir. Faaliyet belgesinin askıya alınması ya da faaliyetin durdurulması hallerinde sürekli eğitim yükümlülüğü devam edecektir. Mücbir sebep söz konusu olursa meydana geldiği tarihi izleyen 20 gün içinde Kuruma bildirilmesi gerekir. Bildirimin yapılması imkansızsa bu durumun ortadan kalktığı anda süre başlar. Bu durumlarda da kurum ek süre verebilir. Denetim kuruluşu denetçilerin eğitim yükümlülüğünü takip etmekle yükümlüdür. Denetim kuruluşunun yükümlülüğü faaliyeti durdurulan denetçilere görev vermemesiyle sınırlıdır. Ancak bildirimlerin denetçi tarafından yapılacağını daha önce belirtmiştik.

Sürekli eğitimleri üniversiteler, eğitim kuruluşları, meslek odaları ve sivil toplum kuruluşları düzenleyebilir. Bunun için ilgili kurumların, temel mesleki konularda yüz yüze ve uzaktan eğitim yöntemi ile sürekli eğitim programı düzenleyebilmesi (denetçilerin sürekli eğitim kredisi elde edebilmesi) için Kurumca yayımlanan “Bağımsız Denetçilere Yönelik Sürekli Eğitim Programları Düzenleme Usul ve Esasları”nda belirtilen şartları sağlayacak bir eğitim programının Kuruma onaya sunulması ve Kurum tarafından onaylanması gerekmektedir. Sadece temel mesleki konular için yürütülen eğitim programları için Kurumdan izin alınması gereklidir.

Eğitimi düzenleyeceklerde aranan şartlar;

a) Üniversite, eğitim kuruluşu, meslek odası veya sivil toplum kuruluşu olması,

b) Mali, teknik ve fiziki imkânlarının yeterli olması,

c) Eğitim alanında gerekli tecrübeye ve güvenilirliğe sahip olması,

ç) Uzaktan eğitim yöntemi kullanılacak ise ayrıca;

1) Uzaktan eğitim sistemi ile son iki yılda en az iki farklı eğitim programının yürütülmüş olması,

2) Eğitim programına erişim yetkisinin Kuruma tanımlanabilir olması,

şartları aranır.

Sürekli eğitim programlarında aranan şartlar;

a) Ders müfredatlarının kaliteli, güncel ve eğitim süresi ile uyumlu olarak hazırlanmış olması,

b) Yüz yüze eğitimlerde her bir eğitim konusu için yedek bir eğitmenin bulunması,

şartları aranır.

Sürekli eğitim programlarında ders verecek eğitmenlerin eğitim konuları ile ilgili alanlarda en az doktora düzeyinde akademik unvana sahip olması veya eğitim konusunda yeterli uzmanlık ve tecrübeye sahip olması şartı aranır. Kurum resmi internet adresinde yayımlanan ve onay verildiği belirtilen sürekli eğitim programı dışındaki eğitim programlarından temel mesleki konular için kredi elde edilmesi mümkün değildir. Kurumun onayladığı sürekli eğitim programları onay sırasındaki şartlar değişmediği sürece yeni onay almaksızın 1 yıl içerisinde tekrar düzenlenebilir. Yani aynı programla 1 yıl içerisinde birden çok eğitim düzenlenebilir. Sadece, eğitim faaliyetlerinin gerçekleştirilmeden önce Kuruma bildirilmesi (eğitimin yeri, tarihi, konusu) gerekmektedir. Eğitim programına onay verilmesinin ardından 1 yıl geçmiş ise eğitim programını yeniden düzenlemek için Kurumdan tekrar onay alınması gerekir.

Kaynak;

Bağımsız Denetçiler İçin Sürekli Eğitim Tebliği

Bağımsız Denetçilere Yönelik Sürekli Eğitim Programları Düzenleme Usul ve Esasları

KGK.’nun Sürekli Eğitim Hakkındaki Açıklamaları

04.12.2019

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM