YAZARLARIMIZ
Umut Çiray
İş ve Sosyal Güvenlik Uzmanı
E.SGK Müfettişi
umut@brothersandpartners.com.tr



İşe İade Davası Sonunda İşe Başlatılmayan Sigortalıların İşten Ayrılış Bildirgesinin Verilme Süresi

4857 sayılı İş Kanunun 21 inci maddesine göre: İşverence geçerli sebep gösterilmediği veya gösterilen sebebin geçerli olmadığı mahkemece veya özel hakem tarafından tespit edilerek feshin geçersizliğine karar verildiğinde, işveren, işçiyi bir ay içinde işe başlatmak zorundadır. İşçiyi başvurusu üzerine işveren bir ay içinde işe başlatmaz ise, işçiye en az dört aylık ve en çok sekiz aylık ücreti tutarında tazminat ödemekle yükümlü olur.

İşçi kesinleşen mahkeme veya özel hakem kararının tebliğinden itibaren on işgünü içinde işe başlamak için işverene başvuruda bulunmak zorundadır. İşçi bu süre içinde başvuruda bulunmaz ise, işverence yapılmış olan fesih geçerli bir fesih sayılır ve işveren sadece bunun hukuki sonuçları ile sorumlu olur.

Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinin 25 inci maddesinin 7 nci fıkrasına göre: 4857 sayılı Kanunun 21 inci maddesine istinaden iş mahkemelerince veya özel hakem tarafından verilen kararlar uyarınca, göreve iadesine karar verilen sigortalı personelin kesinleşen mahkeme veya özel hakem kararının tebliğinden itibaren işverenin işçiyi işe başlatmaması halinde sigortalı personelin işe başlamak için işverene yaptığı başvurusuna ilişkin tebligatın alındığı tarihin içinde bulunduğu ayı takip eden ayın sonuna kadar verilen sigortalı işten ayrılış bildirgesi yasal süresinde verilmiş sayılır.

Dolayısıyla işten ayrılış bildirgesinin geç verilmesi nedeniyle işverenler hakkında idari para cezası uygulanmayacaktır.

Bu şekilde verilen işten ayrılış bildirgeleri işverence, belirtilen sürede kâğıt ortamında düzenlenerek Sosyal Güvenlik Kurumuna verilebilecektir.

Yargıtay kararlarında, boşta geçen süreye ait en çok dört aya kadar ücret ve diğer haklar için feshi izleyen dönem ücretlerine göre hesaplama yapılmalıdır. Geçersiz sayılan fesih tarihinden sonra boşta geçen en çok dört aylık sürede işçinin çalışması devam ediyormuş gibi ücret ve diğer haklar belirlenmelidir. (Yargıtay 9.HD. 28.12.2009 T. 2009/34595 E, 2009/37899 K).

Örnek 1: 13/02/2019 tarihinde işverence geçerli sebep gösterilmeden işten çıkarılan ve aynı tarih itibariyle işverence işten ayrılış bildirgesi düzenlenerek Kuruma verilen sigortalının 4857 sayılı Kanunun 21 inci maddesine göre açtığı işe iade davası 30/10/2019 tarihinde kesinleşmiştir. Sigortalı 31/10/2019 tarihinde işverene işe başlatılmak üzere müracaat etmiştir. Sigortalının tebligatının aynı tarihte işverene ulaşmış olduğu varsayıldığında sigortalıyı işe başlatmamaya karar veren işverenin dört aylık ücret ödeyeceği sürenin son günü olan 13/06/2019 tarihine göre düzenleyeceği işten ayrılış bildirgesini 30/11/2019 tarihine kadar Sosyal Güvenlik Kurumuna vermesi gerekmektedir. Bu süre içinde verilen işten ayrılış bildirgesi nedeniyle idari para cezası uygulanmayacaktır.

İlgili Sosyal Güvenlik İl / Merkez Müdürlüğünce mahkeme kararı gereğince işlem yapılacağından 13/02/2019 tarihinde verilen işten ayrılış bildirgesi de yersiz durumda verilmiş olduğundan ilgili programdan mahkeme kararı seçeneği seçilerek silinecektir.

Örnek 2: Örnek 1’deki sigortalının işe başlamaya ilişkin tebligatının 07/11/2019 tarihinde işverene ulaştığı varsayıldığında 13/06/2019 tarihine göre düzenlenecek işten ayrılış bildirgesinin 31/12/2019 tarihine kadar işverence verilmesi halinde işten ayrılış bildirgesine idari para cezası uygulanmayacaktır.

Yasal süresi dışında verilen işten ayrılış bildirgesinden dolayı işverenler hakkında, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 102/1/j maddesi uyarınca, madde metninde belirtilen üst sınır aşılmamak kaydıyla, her bir sigortalı için asgari ücretin 1/10’ u tutarında idari para cezası uygulanır.

Kaynakça

4857 sayılı İş Kanunu

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu

Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği

Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı 2013/11 sayılı Genelge

Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı 2014/5 sayılı Genelge

Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı 2019/9 sayılı Genelge

Yargıtay 9.HD. 28.12.2009 T. 2009/34595 E, 2009/37899 K.

21.05.2020

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM