YAZARLARIMIZ
Muhammed Orhan
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
muhammedorhan61@gmail.com



Vergilendirmede Yapılan Hatalar ve Düzeltme

Vergi mükellefleri, sık olmasa da bazen vergilendirmede bazı hatalarla karşılaşabilmektedir. Bu hatalar mükellefin kendisinden de kaynaklanabildiği gibi vergi dairesi veya incelemeye yetkili olanlarca da kaynaklanabilmektedir. Vergi Usul Kanununun (V.U.K.) 116. Maddesinde “vergi hatası, vergiye ilişkin hesaplarda veya vergilendirmede yapılan hatalar yüzünden haksız yere fazla veya eksik vergi istenmesi veya alınmasıdır” şeklinde tarifi yapılmıştır. Bu şekilde yapılan hatalar neticesinde vergi mükellefi gerekli belge ve kanıtları sunarak düzeltme talebinde bulunabilir.

1. Vergilendirmede Yapılan Hesap Hataları:

Vergilendirme esnasında yapılabilecek hesap hataları V.U.K. 117.maddesinde tanımlanmıştır. Buna göre hesap hataları aşağıdaki nedenlerden olabilmektedir;

  • Matrah hataları: Vergilendirme ile ilgili beyanname, tahakkuk fişi, ihbarname, tekalif cetveli ve kararlarda matraha ait rakamların veya indirimlerin eksik veya fazla gösterilmiş veya hesaplanmış olmasıdır.
  • Vergi miktarında hatalar: Vergi nispet ve tarifelerinin yanlış uygulanması, mahsupların yapılmamış veya yanlış yapılmış olması, birinci bentte yazılı vesikalarda verginin eksik veya fazla hesaplanmış veya gösterilmiş olmasıdır.
  • Verginin mükerrer olması: Aynı vergi kanununun uygulanmasında belli bir vergilendirme dönemi için aynı matrah üzerinden bir defadan fazla vergi istenmesi veya alınmasıdır.

2. Vergilendirmede Yapılan Hatalar:

Vergilendirme esnasında yapılabilecek hatalar V.U.K. 118.maddesinde tanımlanmıştır. Buna göre vergilendirmede yapılabilecek hatalar aşağıdaki nedenlerden olabilmektedir;

  • Mükellefin şahsında hata: Bir verginin asıl borçlusu yerine başka bir kişiden istenmesi veya alınmasıdır.
  • Mükellefiyette hata: Açık olarak vergiye tabi olmayan veya vergiden muaf bulunan kimselerden vergi istenmesi veya alınmasıdır.
  • Mevzuda hata: Açık olarak vergi mevzuuna girmeyen veya vergiden müstesna bulunan gelir, servet, madde, kıymet, evrak ve işlemler üzerinden vergi istenmesi veya alınmasıdır.
  • Vergilendirme veya muafiyet döneminde hata: Aranan verginin ilgili bulunduğu vergilendirme döneminin yanlış gösterilmiş veya süre itibariyle eksik veya fazla hesaplanmış olmasıdır.

3. Vergilendirme Hatalarının Meydana Çıkarılması:

Vergilendirmede yapılabilecek hatalar aşağıdaki yollarla ortaya çıkarılabilir;

  • İlgili memurun hatayı bulması veya görmesi ile
  • Üst memurların yaptıkları incelemeler neticesinde hatanın görülmesi ile
  • Hatanın teftiş sırasında meydana çıkarılması ile
  • Hatanın vergi incelenmesi sırasında meydana çıkarılması ile
  • Mükellefin müracaatı ile

4. Vergi Hatalarının Düzeltilmesi:

Vergi hatalarının düzeltilmesine, ilgili vergi dairesi müdürü karar verir. Bu hatalar düzeltme fişine dayanılarak düzeltilir. Hatanın mükellef aleyhine yapılmış olması halinde, fazla vergi aynı fişe dayanılarak terkin ve tahsil olunmuş ise mükellefe iade edilir. Düzeltme fişinin bir nüshası, iade edilecek miktarla müracaat edeceği muhasebe ve müracaat süresi zikredilmek suretiyle mükellefe tebliğ edilir. Mükellef tebliğ tarihinden başlayarak bir yıl içinde parasını geri almak üzere müracaat etmediği takdirde hakkı düşmüş olur.

İdarece tereddüt edilmeyen açık ve mutlak vergi hataları re'sen düzeltilir. Kendi aleyhlerine düzeltme yapılan kimselerin düzeltmeye karşı vergi mahkemesinde dava açma hakları saklıdır. Vergi mahkemesinde dava açma süresi geçtikten sonra yaptıkları düzeltme talepleri reddolunanlar şikâyet yolu ile Maliye Bakanlığına müracaat edebilirler.

Vergi mahkemesi, bölge idare mahkemesi ve Danıştay’dan geçmiş olan muamelelerde vergi hataları bulunduğu takdirde, bu hatalar, yargı kararları kesinleşmiş olsa bile, evvelki maddelerde yazılı usul dairesinde düzeltilebilir. Şu kadar ki; düzeltmenin yapılabilmesi için hatalar hakkında anılan yargı mercileri tarafından bir karar verilmemiş olması şarttır.

5. Düzeltme İşlemlerinde Zamanaşımı:

Düzeltme işlemlerinde zamanaşımı, vergi hatasının doğduğu takvim yılını takip eden yılın başından başlayarak beş yıl içinde zamanaşımına uğrar. Süresi dolduktan sonra meydana çıkarılan vergi hataları düzeltilemez. Ancak, düzeltme zamanaşımı süresi;

  • Zamanaşımı süresinin son yılı içinde tarh ve tebliğ edilen vergilerde hatanın yapıldığı;
  • İlan yolu ile tebliğ edilip vergi mahkemesinde dava konusu yapılmaksızın tahakkuk eden vergilerde mükellefe ödeme emrinin tebliğ edildiği;
  • İhbarname ve ödeme emri ilan yoluyla tebliğ edilen vergilerde 6183 sayılı Kanuna göre haczin yapıldığı tarihten başlayarak bir yıldan aşağı olamaz.

Faydalı olması dileğiyle

07.05.2019

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM