YAZARLARIMIZ
Kadir Cihan Tüfekçi
Bilim Uzmanı
kcihantufekci@gmail.com



İkinci El Binek Otomobil Alım ve Satımında KDV Konusu

İkinci el binek otomobil alım ve satımında ödenen KDV’nin indirim konusu yapılıp yapılamayacağı hususunda, ikinci el binek otomobil alım, satım piyasasında oluşan kafa karışıklığı, vergi daireleri ile inceleme elemanlarının farklı uygulamalar yapması ve zor durumda kalan mükelleflerin sık sık bu konu ile ilgili Vergi Dairesi Başkanlıklarından özelge talebinde bulunması üzerine 28 Mart 2019 Tarihinde yayınlanan tebliğ ile konuya açıklık getirilerek oluşan tereddütleri ortadan kaldırılmaya çalışılmıştır.

Üzerinden çokta fazla zamanın geçmediği 28 Mart 2019 tarihinde yayımlanan KDV Genel Uygulama Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair 26 Seri No.lu Tebliğ ile beraber İkinci el motorlu kara taşıtı ticareti yapan mükelleflerin satmak üzere aldığı binek otomobillerin alışında ödenen KDV’nin artık indirim konusu yapılabileceği hususu belirtilmiştir. (Galericilerin bu düzenleme de indirim hakkı doğması için, “İkinci El Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik” kapsamında işletmesi adına yetki belgesinin bulunması gerekmektedir.)  Genel olarak bakılınca yerinde ancak geç kalınmış bir uygulama olduğu görülmektedir. Ardından 29.03.2022 tarihli 5359 Sayılı Cumhurbaşkanı Kararının 3.üncü maddesi ile beraber “İkinci el motorlu kara taşıtı ticaretiyle iştigal eden mükelleflerce bu Kararın 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen vergi oranı uygulanarak satın alınan araçların teslimi ile özel matrah uygulanarak yapılan teslimlerde, bu Kararın 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen vergi oranı uygulanır.”  ibaresi yer almaktadır. Konuyu hem özetlemek hem de örneklendirmek adına en yalın hali ile gerçek hayattan uyarlayarak aktarmaya çalışacağım.

1- Gerçek Kişi (Vergi Mükellefiyeti bulunmayan) - Vergi Mükellefi (İkinci el motorlu kara taşıtı ticaretiyle iştigal eden gerçek veya tüzel kişi)

A Şahsı, ABC Galerisine binek otomobil satışı (200.000 TL) gerçekleştirmiştir. Satıcı Vergi Mükellefi olmadığı için KDV ’den istisnadır.

2- Vergi Mükellefi (İkinci el motorlu kara taşıtı ticaretiyle iştigal eden gerçek veya tüzel kişi – Gerçek Kişi (Vergi Mükellefiyeti bulunmayan)

ABC Galerisi, Vergi mükellefiyeti bulunmayan gerçek kişiden 200.000 TL; alış ile satış arasında ki pozitif fark elde edilen kar, komisyon sayılacağından bu tutara %18 KDV uygulanır.

ABC Galerisi ikinci el binek otomobil alış bedeli: 200.000 TL (1. Örnek)

ABC Galerisi ikinci el binek otomobil satış bedeli: 250.000 TL

KDV: 250.000 TL – 200.000 TL = 50.000 TL (Özel Matrah) * %18 = 9.000 TL

3- Gerçek Kişi (Vergi Mükellefiyeti bulunmayan)  – Gerçek Kişi (Vergi Mükellefiyeti bulunmayan)

Vergi Mükellefi olmayan bir gerçek kişinin, Vergi mükellefi olmayan diğer bir gerçek kişiye yaptığı binek otomobil satışı Katma Değer Vergisi konusu değildir.

Not: Bir kişi kendi adına ya da vekâleten bir takvim yılı içinde en fazla 3 araç satışı yapabilir. Bu hususun 3’ ten fazla olması durumunda ise yapılan faaliyet, ticari faaliyet kapsamına girecek ve bu duruma mutabık cezai işlemlerin uygulanabileceğini belirtmek isterim.

4- Vergi Mükellefi (İkinci el motorlu kara taşıtı ticaretiyle iştigal eden gerçek veya tüzel kişi) – Vergi Mükellefi

ABC Galerisi, faaliyet konusu binek otomobillerin alım ve satımı veya kiralanması olmayan bir mükelleften 100.000 TL ye aldığı İkinci El binek otomobile alış tutarı üzerinden %1 KDV uygulayacaktır. Bu aracı 120.000 TL’ye faaliyet konusu binek otomobillerin alım ve satımı veya kiralanması olmayan bir mükellefe 120.000 TL’ye sattığında da %1 KDV uygulayacaktır.

Nihai tüketiciye satış yapılmadığından dolayı komisyon mevcut değildir.

ALIŞ

ABC Galerisi ikinci el binek otomobil alış bedeli: 100.000 TL

KDV: 100.000 TL * %01 = 1.000 TL

SATIŞ

ABC Galerisi ikinci el binek otomobil satış bedeli: 120.000 TL

KDV: 120.000 TL * %01 = 1.200 TL

5- Vergi Mükellefi (Kısmen veya tamamen binek otomobillerin kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi faaliyetinde bulunan gerçek veya tüzel kişi) – Vergi Mükellefi (İkinci el motorlu kara taşıtı ticaretiyle iştigal eden gerçek veya tüzel kişi)

ALIŞ

ABC Galerisinden alınan ikinci el binek otomobil,

XYZ Filo Kiralama ikinci el binek otomobil alış bedeli: 150.000 TL

KDV: 150.000 TL * %01 = 1.500 TL

SATIŞ

EFG Galerisine satılan ikinci el binek otomobil,

XYZ Filosu Kiralama binek otomobil satış bedeli: 180.000 TL

KDV: 180.000 TL * %18 = 32.400 TL

Not: Faaliyeti Binek otomobillerden gelir elde etmek olanlar, Araç alırken alınan araç KDV’ si indirim konusu yapılabilir bu durumda dikkat edilmesi gereken husus alınan Binek Otomobilin “Gelir sağlama” amacı ile alınmasıdır aksi halde binek otomobil farklı bir amaç ile alındıysa (Şirkette personelin kullanması amacıyla alınan araç gibi) KDV indirim konusu yapılamaz.

SONUÇ

İkinci el binek araç alışı ve satışı konusunda yaşanabilecek tüm hususları örnekler ile bilgilerinize sunulmuştur. Çıkan tebliğler ile ikinci el binek araç alım ve satımı konusu kafa karışıklıklarını azaltarak konunun daha da netlik kazanmışını sağlamıştır. Karşımıza yeni çıkan düzenleme ile KDV oranlarının arttırılması sonucunda, özellikle güncel dönemde piyasa da gerçekleşen ani artışlara ek olarak artan KDV oranları ile birlikte ikinci elde araç fiyatlarının ve bunun dışında kayıt dışılığın artacağı görüşü oluşmaktadır.

14.07.2022

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM