YAZARLARIMIZ
İsmail Arslan
Avukat
ismailarslan@kayseri.av.tr



Vergi İndirimi Belgesi İle Emekli Olanların Yaşadığı Hukuksuzluklar

SGK son zamanlarda belgesinde herhangi bir sahtecilik ve emeklilik işleminde bir usulsüzlük bulunmayan ve süresiz olarak düzenlenmiş vergi indirim belgesi ile şartları sağlayarak emekli olan yurttaşları kontrol muayenesine çağırmakta olup, çağrıya icabet etmeyenlerin veya icabet ile, rapor oranları düşenlerin yaşlılık maaşlarını kesmektedir.

30 Mart 2013 tarihli 28603 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak, yürürlüğe giren Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik’te Kazanılmış haklar alt başlığında

“MADDE 18 –(1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce; özürlüler için düzenlenmiş sağlık kurulu raporlarıyla belirlenmiş olan özür oranları, çalışma gücü kayıp oranları, vücut iş görme gücü kaybı oranları, tüm vücut fonksiyon kaybı oranları geçerli olup bu oranlara dayanılarak sağlanmış sosyal destek ve yardım hizmetlerinin sürdürülebilmesi için yeniden özürlü sağlık kurulu raporu düzenlenmez.

(2) Ancak, süreli verilen raporlar ile ilgili olarak hastaneye yeniden sevk işlemi uyarınca veya herhangi bir sebeple yeni bir rapor istenmesi durumunda, özür oranları, bu Yönetmelik hükümlerine göre yeniden belirlenir.” hükmüne yer verilmiştir.

 Engelli vergi indirimi ile emeklilikte belli oranda engeli olan  sigortalı, prim ödeme ve emeklilik yaşı konusunda bir özel imtiyaz ile emekli olmaktadır, malulen emeklilik ise çalışma vasfını kaybeden % 60 ve üzeri engele sahip sigortalıların emekliliği ile ilgilidir ve malulen emekli olanlar, emekli olduktan sonra çalışır iseler, yaşlılık aylıkları durdurulur, vergi indirimi ile emeklilikte böyle bir durum söz konusu değildir.                            

SGK’nın vergi indirimi ile emekli olanlara dair kontrol muayenesine çağırma ile ilgili bir düzenlemesi bulunmayıp, Kurum mevzuatı gereği bu kontrolleri ancak malulen emekli olanlardan talep edebilir. Kurum, iki ayrı müessese olan farklı emeklilik durumlarını cem ederek hukuka aykırı bir işlem yapmaktadır.

Kanun maddesi malulen emekli olanlara dair bir yükümlülüğü ortaya koymakla birlikte, engelli vergi indirimi ile emekli olanları kapsamamaktadır. Kanun ile ortaya konulmayan hak ihlaline sebep olucu bir düzenlemenin, iç genelge ile düzenlenerek uygulanması da hukuk devleti olma ilkesine tenakuz oluşturmaktadır. İşin vahim tarafı bu ihlalin yargı tarafından da makul görülmesi olmuştur.

Engelli vergi indirimi ile emeklilikte belli oranda engeli olan sigortalı, prim ödeme ve emeklilik yaşı konusunda bir özel imtiyaz ile emekli olmaktadır. Malulen emeklilik ise çalışma vasfını kaybeden % 60 ve üzeri engele sahip sigortalıların emekliliği ile ilgilidir ve malulen emekli olanlar, emekli olduktan sonra çalışır iseler, yaşlılık aylıkları durdurulmaktadır.

Engelli vergi indirimi ile emeklilikte böyle bir durum söz konusu değildir.

SGK’nın Engelli vergi indirimi ile emekli olanlara dair kontrol muayenesine çağırma ile ilgili bir düzenlemesi bulunmamaktadır.

Kurum ancak malulen emekli olanlardan mevzuatı ve hukukun gereği olarak bu kontrolleri talep edebilir.

Kurum, iki ayrı müessese olan dayanak ve işlemleri, şartları farklı emeklilik durumlarını cem ederek hukuka aykırı bir işlem yapmaktadır.

Nitekim mezkur Kanun maddesi aşağıdadır:

Madde 94- Kurum yürütülen soruşturma kapsamıyla sınırlı olmak üzere;

a) Sağlık hizmeti alan genel sağlık sigortalısından veya bunların bakmakla yükümlü olduğu kişilerden, sağlık hizmetinin gerçekten alınıp alınmadığını,

b) Sigortalının, isteğe bağlı sigortalının veya bunların hak sahiplerinin malûllük, iş göremezlik raporlarında belirtilen rahatsızlıklarının mevcut olup olmadığını,

tespit amacıyla kontrol muayenesi ve tetkik yaptırılmasını talep edebilir.

Malûllük aylığı veya sürekli iş göremezlik geliri bağlanmış sigortalılar, malûllük durumlarında artma veya başka birinin sürekli bakımına muhtaç olduğunu ileri sürerek aylık ve gelirlerinde değişiklik yapılmasını isteyebilecekleri gibi; Kurum da harp malûlleri ve vazife malûlleri hariç, malûllük aylığı veya sürekli iş göremezlik geliri bağlanmış sigortalılar ile aylık veya gelir bağlanan ve çalışma gücünün en az % 60'ını yitiren malûl çocukların kontrol muayenesine tâbi tutulmasını talep edebilir.

Kurumca yaptırılan kontrol muayenesinde veya sigortalının isteği üzerine ya da işe alıştırma sonunda yapılan muayenesinde yeniden tespit edilecek malûllük durumuna göre, malûllük aylığı veya sürekli iş göremezlik geliri, yeni malûllük durumuna esas tutulan raporun tarihini takip eden ödeme dönemi başından başlanarak artırılır, azaltılır veya kesilir.

Çalışma gücünün en az % 60'ını yitiren malûl çocuklara bağlanmış bulunan gelir ve aylıklar, kontrol muayenesi sonunda tespit edilecek malûllük durumuna göre, rapor tarihinden sonraki ödeme dönemi başından itibaren kesilir.

Kurumun yazılı bildiriminde belirtilen tarihten sonraki ödeme dönemi başına kadar kabul edilebilir bir özürü olmadığı halde kontrol muayenesini yaptırmayan sigortalının malûllük aylığı veya sürekli iş göremezlik geliri ile çalışma gücünün en az % 60'ını yitiren malûl çocukların kendilerine bağlanmış olan gelir veya aylığı, kontrol muayenesi için belirtilen tarihten sonraki ödeme dönemi başından itibaren kesilir.

Ancak, kontrol muayenesini Kurumun yazılı bildiriminde belirtilen tarihten başlayarak üç ay içinde yaptıran ve malûllük veya sürekli iş göremezlik halinin devam ettiği tespit edilen sigortalının veya aylık ya da gelir bağlanmış olan malûl çocuğun kesilen aylık veya geliri, kesildiği tarihten başlanarak yeniden bağlanır.

Kontrol muayenesini Kurumun yazılı bildiriminde belirtilen tarihten üç ay geçtikten sonra yaptıran ve malûllük veya sürekli iş göremezlik halinin devam ettiği tespit edilen sigortalının malûllük aylığı veya yeni sürekli iş göremezlik derecesine göre hesaplanacak geliri, gelir veya aylık bağlanan çalışamayacak durumda malûl çocukların ise almakta oldukları gelir veya aylık, rapor tarihinden sonraki ay başından başlanarak yeniden bağlanır.

Sosyal Güvenlik Kurumu, vergi indirimi ile emekli olanları malulen emekli olarak algılıyor ve bu sebeple maluliyetinin devamı tespit olunanlar için yaşlılık aylığını yeniden bağlıyor ki, bu hatalı tespit ve yaklaşımın hak kayıplarına sebep olduğu ortada olup, Kurumun bir an önce bu yanlışından dönmesi isabetli olacaktır. Olmazsa yargı, bu hukuksuzluğa mani olmalıdır.

30.03.2020

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM