YAZARLARIMIZ
Evren Özmen
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
Bilirkişi
evrenozmen@ozmconsultancy.com
www.kooperatiflerkanunu.com



Uzaktan Çalışma Yönetmeliği Nerede Kaldı ?İspanya Uzaktan Çalışma Düzenlemesini Nasıl Yaptı ?

Örnek Alınacak Noktalar var mı ?

Uzaktan Çalışma artık bir çok sektör için olağan hale gelmesine rağmen bu anlamda bir yönetmeliğimiz maalesef yok. İş kanununda uzaktan çalışma yönelik temel prensipler mevcut olsa da bu temel kurallar özellikle Covid sonrası günün sorunlarına çözüm sunacak yapıda değil. 

Kuralın olmadığı veya ortak mutabakat ile doğru konulmadığı yerde güçlünün güçsüzü ezdiği bin yıllardır defalarca kanıtlanmışken, uzaktan çalışan beyaz yakanın 24 saat çalışmaya doğru gittiği ama mesainin nasıl hesaplanacağına dair bir düzenlemenin olmadığı bir katastrofik dönem içinde bu günlerin de geçmesini bekliyoruz.

Bu noktada İspanya Hükümeti Bazı Yasal Düzenlemeler Yaptı. Bu Yasal Düzenlemelerin Neler Olduğunu Ana Hatları ile Aşağıda Yazdım.

1-Bağlantısızlık Hakkı

Evden veya ofis dışından çalıştığımızda her dakika telefonunuzu, mailinizi, mesajlarınızı kontrol etmek bir zorunluluk haline geldi. Her saat, her dakika ulaşılabilir ve bir şeyler istenebilir, sorulabilir duruma gelmiş durumdayız.Bu durumun zaman zaman FOMO (Fear of missing out )hastalığı olarak da zaman zaman ifade edildiğini görüyorum.

O zaman siz de telefonunuza bakmayın, kapatın diyebilirsiniz ama maalesef o kadar basit olmadığını hepimiz bildiğimiz için bu argüman ile zaman kaybetmemize gerek olmadığını düşünüyorum, akşam belli saatten sonra telefon ile arayıp hal hatır sormanın hoş karşılanmadığı bir dönemden gece 11 de o maili atmış mıydın/atmış mıydık ? diye bir sorgulamaya geldiğimiz dönemdeyiz artık.

İşte tam da bu soruna cevap verebilmek için İspanya yaptığı yasal düzenlemerde “bağlantısızlık hakkına” yer vermiş. 

Bağlantısızlık hakkı (right to digital disconnection) şu şekilde ifade edilmiş; “İşçiler ve kamu çalışanları, yasal veya geleneksel olarak belirlenmiş çalışma süreleri dışında dinlenme, izin ve tatil zamanlarına ve mahremiyetlerine saygı gösterilmesini garanti altına almak için dijital bağlantı kesme hakkına sahiptir.”

Çünkü bugünün çözülmesi gereken problemlerin biri de evden çalışan personelin özlük haklarının nasıl netleştirileceği. Yukarıdaki paragrafta yer alan tanım tam da yazının başında belirttiğim mevcut İş Kanunumuzdaki maddelerin yeterli olmadığına da güzel bir örnek

2-Şartların Belli Olduğu Uzaktan Çalışma Sözleşmesi

Uzaktan çalışma söz konusu olacak ise çalışma başlamadan şartların belirleneceği uzaktan çalışma iş sözleşmesinin imzalanması tarafların görev, yetki ve sorumluluklarını netleştirmelerini sağlamaktadır.

İspanya’da yapılan uzaktan çalışma düzenlemesine göre bu tip sözleşmelerde bulunacak asgari düzenlemeler;

  • İşi yapmak için personelin kullanacağı bilgisayar, masa, sandalye v.b. eşyaların neler olacağı
  • Uzaktan çalışma nedeni ile personelin katlanacağı masrafların neler olacağı ve hangilerinin karşılanacağı, hangilerinin karşılanmayacağı ( Evin internet faturasının veya diğer masrafların listesi)
  • Çalışma takvimi. Hangi gün ve saatler içinde çalışılacağına dair takvim
  • Veri ve Bilgi Güvenliğine ilişkin hususlar
  • Ofiste çalışma tekrar söz konusu olacak ise bu çalışmanın başlayabilmesi için bir ihbar süresi
  • İşverenin mesai saatleri içinde personelin verimliliğini ve çalışma şeklini takip edeceği modelin ne olacağı

3-İşverenlere Kontrol Mekanizmaları Koyma Yetkisi

Evden çalışma veri güvenliği ile ilgil riskleri artırması muhtemel bir çalışma modeli. Bir görüşe göre Twitterda geçen aylarda gerçekleşen hacklenme konusu da bu tip bir boşluk nedeni ile gerçekleşmiş.

İspanya’da yapılan düzenleme ile işverenler uygun gözlem yöntemlerini iş süreçlerine entegre etme hakkına sahip. Pratikte bu nasıl olacak derseniz büyük ihtimal bilgisayarınızın açılış ve kapanış saatleri ve üzerinde zaman harcadığınız işlerin raporlanması olarak gerçekleşecek.

Sonuç olarak; genelde yasal düzenlemeler yenilikçi gelişmeleri sonradan takip etse de olsa da bizim ülkemizde de bir an önce uzaktan çalışma yönetmeliğinin çıkarılmasının gri alanların ortadan kalkmasına faydası olacağını düşünmekteyim.

Görüşmek üzere

14.10.2020

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM