BASINDAN YAZILAR
Doğum borçlanması ilkeleri / Tahsin Sınav - MuhasebeTR

Doğum borçlanması ilkeleri / Tahsin Sınav

Sigortalı anaların uzun süredir bekledikleri “Doğum Borçlanmasını da kapsayan genelge”, SGK tarafından yayınlanmış bulunuyor.

Önceden çok kere yazdığımız üzere, reform yasası olan 5510 sayılı Kanunun 41 inci maddesinde doğum borçlanmasının yasal temeli oluşturulmuştu.

Sigortalı kadının doğumdan sonraki sekiz haftalık, çoğul gebelik halinde ise on haftalık süreleri, doğuma üç hafta kalıncaya kadar çalışması halinde, doğum sonrası istirahat süresine eklenen süre dâhil toplam istirahat süresinde adına prim ödenmemiş olması kaydıyla bu sürelerle birlikte toplam iki yıllık süre borçlandırılacak, prim ödenmiş ise bu süreler iki yıllık süreden düşülerek kalan süre borçlandırılacaktır.

4/a sigortalısı olup hizmet akdine tabi çalışmakta iken doğum nedeniyle işinden ayrılan kadın sigortalılara doğumdan sonra geçen iki yıllık süreyi borçlanma imkânı sağlandığından, isteğe bağlı sigortalı iken doğum yapan kadın sigortalılar söz konusu süreyi borçlanamayacaklardır.

Kadın sigortalılardan ücretsiz doğum izin süreleri ya da analık izin süreleri ile doğumdan sonra geçen iki yıllık sürelerini borçlanmak isteyenlerin borçlandırılacak süreleri, sigortalının işten ayrıldığı tarih, sigortalının doğum yaptığı tarih ve kadın sigortalı adına doğumdan sonra prim ödenip ödenmediği hususları göz önünde bulundurularak Kurumca belirlenecek, bu süreler için ayrıca belge istenmeyecektir. Bu anaların Genelge ekindeki Ek-1 borçlanma talep dilekçesiyle başvurmaları yeterli olacaktır.

Temel ilkelere göz atarsak:

1- İşçi olarak işyerinde çalışan kadın sigortalılar, tabi oldukları iş kanunları gereğince verilen ücretsiz doğum ya da analık izin sürelerini borçlanacaklardır.

2- İşçi, yani 4/a sigortalısı kadının doğum nedeniyle çalışamadığı iki yıllık süreyi borçlanabilmesi için;

- Sigortalı kadının doğumdan önce çalışmaya başlayarak sigortalılık şartını yerine getirmesi,

- Doğumun çalıştığı işinden ayrıldıktan sonra 300 gün içinde gerçekleşmesi,

- Doğumdan sonra adına prim ödenmemesi ve borçlanacağı sürede çocuğunun yaşaması gerekmektedir.

3- Kadın sigortalı, doğumdan sonra iki yıldan daha az bir süreyi çalışmadan geçirmiş ise bu süreleri de borçlanabilecektir.

4- Sigortalı olarak çalışmaya başladıktan sonra ilk doğumunu yapan ve iki yıllık süre dolmadan ve sigortalı olarak tekrar çalışmaya başlamadan ikinci doğumunu yapan kadın sigortalı, ilk doğumdan ikinci doğuma kadar geçen süre ile ikinci doğum için borçlanabileceği iki yıllık sürenin toplamı kadar geçen süreyi borçlanabilecektir.

5- Birinci doğumun gerçekleştiği tarihten itibaren iki yıllık süre geçtikten sonra ve sigortalı olarak tekrar çalışmaya başlamadan ikinci doğumunu yapan kadın sigortalı birinci doğum nedeniyle çalışmadan geçirdiği iki yıllık süreyi borçlanabilecek, ancak ikinci doğum için iki yıllık süreyi borçlanamayacaktır.

6- İlk defa işçi (4/a sigortalısı) olarak işyerinde çalışırken doğum nedeniyle çalışmasına ara verip iki yıllık süreyi tamamladıktan veya tamamlamadan 4/b sigortalısı esnaf ve 2008 yılı Ekim ayı başından sonra ilk defa 4/c kapsamında çalışan memur kadın sigortalılarda borçlanma talep tarihinde 4/a sigortalısı olma şartı bulunmadığından, doğumdan sonra geçen sürelerini borçlanabileceklerdir.

Okuyucu sorularından iki örnek:

Erman SARUHAN: Annem 1957 doğumludur. 09.06.1975 tarihli sigorta girişi vardır. 1975'ten 1980/1 dönemine kadar 1393 gün primi yatmıştır. 31.08.1980 tarihinde doğum yapmıştır. 1981 yılında çalışmazken 2. doğum yapmıştır. Bu tarihten sonra 2006/11 dönemine kadar çalışmamıştır. Bu durumda annem, birinci ve ikinci çocuk için ayrı ayrı doğum borçlanmasından hangi şartlarda yararlanabilir?

C: Okuyucumuzun annesi, ilk doğumu nedeniyle doğum borçlanması yapabilecektir. İkinci doğum için borçlanamayacaktır. Bu doğrultuda borçlanma talep dilekçesini SGK'na vermelidir.

Mehmet MUĞLU: Yengem, 15.05.1960 doğumlu, 1981 yılında SGK'lı olarak çalışmaya başladı. 06.11.1985 yılında işten ayrıldı. 2942 günü var. 30.06.1984 ve 01.01.1987 yıllarında 2 tane doğum yaptı. 5510 sayılı yasaya göre doğum borçlanması yapıp, emekli olabiliyor mu?

C: Okuyucumuzun yengesi de eğer doğum sonrası prim ödenmeyen dönemi varsa ilk doğumundan dolayı doğum borçlanması yapabilecektir. İkinci doğumu borçlanamayacaktır.

 

 

(Yeni Şafak Gazetesi | 12.01.2009)

GÜNDEM