Uğur Gürel
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
Altınbaş Üniversitesi
Mali İşler, Bütçe ve Satın Alma Daire Başkanı
ugur.gurel@altinbas.edu.tr

Üniversite Bünyesinde Araştırma Projeleri İçin Sunulan Analiz, Ölçüm ve Laboratuvar Hizmetlerinin KDV karşısındaki Durumu

Üniversitelerin Uygulama ve Araştırma Merkezlerinde veya araştırma laboratuvarlarında, üniversite dışındaki araştırmacılara ve kurumlara sunulan analiz, ölçüm ya da laboratuvar kullanım hizmetleri karşılığında düzenlenen faturaların Katma Değer Vergisine (KDV) tabi olup olmadığı hususu uygulamada sıkça tereddüt konusu olmaktadır.

Konuya ilişkin hukuki çerçeve değerlendirildiğinde, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun;

• 1/1 inci maddesinde, Türkiye'de ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetlerin KDV'ye tabi olduğu,
• 17/1-a maddesinde, genel ve katma bütçeli daireler, il özel idareleri, belediyeler, köyler, bunların teşkil ettikleri birlikler, üniversiteler, döner sermayeli kuruluşlar, kanunla ve Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kurulan kamu kurum ve kuruluşları, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, siyasi partiler ve sendikalar, kanunla kurulan veya tüzel kişiliği haiz emekli ve yardım sandıkları, kamu menfaatine yararlı dernekler, tarımsal amaçlı kooperatifler ve Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınan vakıfların; ilim, fen ve güzel sanatları, tarımı yaymak, ıslah ve teşvik etmek amacıyla yaptıkları teslim ve hizmetlerinin KDV'den istisna olduğu hüküm altına alınmıştır.

Ayrıca KDV Genel Uygulama Tebliğinin "Kültür ve Eğitim Amacı Taşıyan İstisnalar" başlıklı (II/F-1.) bölümünde, Kanunun 17/1-a maddesinde sayılan kurum ve kuruluşların ilim ve fenni yaymak amacına yönelik teslim ve hizmetlerinin vergiden istisna edildiği açıklanmıştır.

Uygulama ve Araştırma Merkezleri ayrı bir tüzel kişiliğe sahip olmayıp doğrudan Üniversite bünyesinde faaliyet gösterse bile; Hazine ve Maliye Bakanlığı (Gelir İdaresi Başkanlığı) tarafından verilen özelgelerde söz konusu analiz, ölçüm ve test hizmetleri KDV Kanununun 17/1-a maddesindeki istisna kapsamında değerlendirilmemektedir. İdarenin bu yaklaşımının temel gerekçesi; dışarıdan gelen üçüncü kişilere ücret karşılığında sunulan laboratuvar ve analiz hizmetlerinin piyasa koşullarında gerçekleşen, devamlılık arz eden, ticari/iktisadi bir faaliyet niteliği taşıması ve özel sektördeki analiz laboratuvarlarıyla haksız rekabet oluşturması esasına dayanmaktadır. Bu çerçevede söz konusu faaliyetler, üniversiteye bağlı bir iktisadi işletme bünyesinde sunulan ticari hizmetler kapsamında mütalaa edilmektedir.

Sonuç olarak; hizmeti sunan birim üniversite bünyesinde yer alsa da yapılan işlemin içeriği ve niteliği itibarıyla üniversite dışına bedel karşılığı verilen analiz, ölçüm ve laboratuvar hizmetleri KDV Kanununun 1/1 inci maddesi uyarınca genel oranda (%20) KDV'ye tabi tutulmalıdır.

21.10.2026

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Telif Uyarısı: Bu makalenin en fazla %20'si, kaynak gösterilip aktif link verilerek paylaşılabilir. Aksi takdirde yasal işlem başlatılacaktır.)

>> Duyurulardan haberdar olmak için E-Posta Listemize kayıt olun.

>> SGK Teşvikleri (150 Sayfa) Ücretsiz E-Kitap: hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Apple Store 'dan hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Google Play 'den hemen indir.

>> Muhasebecilere Özel Web Sitesi 1.250 TL  Ayrıntılar için tıklayın.