YAZARLARIMIZ
Salih Bayar
Gelir Uzmanı
sabayar@gmail.com



Kamuda Çalışanlar İçin Zorunlu BES Uygulamasının Kazanan ve Kaybedenleri

Tarih: 22.05.2017 

01 Nisan 2017 tarihinden itibaren 45 yaş altı kamu çalışanları için 6740 sayılı Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanununa eklenen ek madde ile zorunlu BES sistemine geçiş yapıldı.

Kamu çalışanlarının maaşlarında 15 Nisan tarihinde çalıştıkları kurumları tarafından 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası kanununun 80. Maddesi çerçevesinde belirlenen prime esas kazancın % 3 oranında kesinti yapıldı. Tasarruf etmek amacıyla her ay maaşımızdan kesilen tutarlar için 3 farklı devlet katkısı bulunmaktadır:

a) Çalışan katkısının %25’i oranında verilen devlet katkısı,

b) Cayma hakkını kullanmayan çalışanlara verilen 1.000 TL’lik başlangıç devlet katkısı,

c) Emekli olduktan sonra birikimini emekli aylığı olarak almak isteyen (ömür boyu emekli maaşı şeklinde) çalışana, birikiminin üzerine %5 ilave devlet katkısı.

Sistemde tamamlanan yıl sayısı

Devlet katkısı hak ediş oranı

0-3

%0

3-6

%15

6-10

%35

10-Emeklilik Öncesi

%60

Emeklilik Dönemi

%100

- Otomatik katılım kapsamında sunulacak Devlet katkılarına hak ediş süresi %25 oranındaki Devlet katkısı teşviki ile 1.000 TL’lik ek Devlet katkısı teşviki için hak kazanma süreleri aynı olup, hak ediş süreleri tabloda açıklanmıştır.

 

 


Devlet katkıları, taahhüt olarak hesaplanmakta ve taahhüt edilen bu tutarlar çalışanın devlet katkısı hesabında, şirketin internet sitesinden takip edebilecek bir şekilde kayıt altına alınmaktadır. %25’lik devlet katkısı tutarları, devlet katkısı ödemesinin hesaplandığı ayı takip eden takvim yılı başlarında, TÜFE değişimleri dikkate alınarak değerlenir.

Sistemde en az 10 yıl bulunan ve 56 yaşını tamamlayan çalışanlar emeklilik hakkı kazanır ve birikimini 3 yöntemle alabilir:

1. Toplu Para

2. Programlanmış Geri Ödeme: Kendi belirleyeceği tutarda emekli maaşı şeklinde alır ve parasının tamamı sonlanıncaya kadar devam eder.

 3. Yıllık Gelir Sigortası: Ömür boyu emekli maaşı şeklinde alır. • Bu tercihi kullanan çalışanın ek olarak verilen birikiminin %5 kadar daha devlet katkısı teşvikinden faydalanabilir.

ÖRNEK:

44 yaşında sisteme dahil olan ve kesinti tutarı 89 TL olan çalışanın 12 yıl sistem de kalırsa ve kesinti miktarı her yıl %3 artarsa toplam kesinti miktarı 16.426 TL olmaktadır.

YILLAR İTİBARİYLE KESİNTİ

YILLAR

2017

2018

2019

2020

2021

2022

2023

2024

2025

2026

2027

2028

2029

TOPLAM

YILLIK KESİNTİ

801

1104

1136

1170

1204

1240

1278

1315

1353

1393

1434

1477

1521

16426

 

Şimdi örneğimizde olduğu gibi sistemde 12 yılın sonunda 56 yaş şartını sağlayan çalışanın hak etmiş olacağı devlet katkısı şöyle hesaplanacaktır.

Devlet Katkısı

Toplam Ödenen

1000 TL Devlet Katkısı

%25 Devlet Desteği

Ömür boyu Emeklilik Tercih Edilirse alınacak %5 Destek

Toplam Alınabilecek Toplu Para

5 yıllık programlanmış Geri ödeme tercih Edilirse Aylık miktarı

16426

1000

4106

821

21532

369

Şimdi çalışanın yapmış olduğu bu tasarrufun ne kazandırdığını hesap etmek için kişinin 12 yıl sonra alacağı 21.532 TL toplu paranın bugün bizim için ne ifade ettiğine bakalım.

Eğer faiz oranı yıllık 10% ise, 12 yıl sonra elde edilecek 1 TL’nin bugünkü değeri 0.3186 TL’dir. 1/(1+r)t

Böylece hesapladığımızda 21.532 TL bizim için bugün 6.860 TL’ye denk gelmektedir. Zorunlu BES’e dahil olan çalışanın 11 yıl sonra sistemde toplu para seçeneğini kullanarak çıkması çalışana avantaj sağlamadığı görünmektedir.

Ancak ömür boyu emeklilik yada programlanmış geri ödeme seçeneklerinde sürekli bir gelir kaynağına dönüşeceği için çalışanlara avantaj sağlaya bilecektir.Çalışanın yukarıda belirtilen hususları göz önünde bulundurarak BES’e devam etme veya cayma hakkını kullanmasına karar vermesi gerekmektedir.

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale yazılı veya elektronik ortamda kaynak göstermeden yayınlanamaz)

GÜNDEM