Mehmet Ali Kılıç
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
Bilim Uzmanı
makilicc63@gmail.com

Şirket Kuruluşu ve Açılış Muhasebe Kayıtları

1. GİRİŞ

Ticari hayatın temel unsurlarından biri olan şirketler ekonomik olarak üretim, istihdam ve sermaye Akışı olarak birbirine bağlı unsurlardır. Ekonomide şirketlerin rolü üretim ve değer, istihdam, yatırım, vergi gelirleri olmak üzere çok kapsamlıdır. Günümüz dünyasında şirketlerin üstlendikleri bu rolleri biraz açıklayalım.

ÜRETİM VE DEGER: Şirketler mal ve hizmet üreterek ekonomiye değer katar.

İSTİHDAM: İnsanlara iş kapısı imkânı sağlayarak işsizliği azaltmada önemli bir unsuru vardır.

YATIRIM: Araştırma ve geliştirme faaliyetleri ile teknolojik gelişmeleri yakından takip eder.

VERGİ GELİRLERİ: Şirketler ödedikleri vergiler ile kamu harcamalarını finans ederler.

2. ŞİRKET KAVRAMI

2.1 ŞİRKET:

Türk ticaret kanununa göre iki veya daha fazla kişinin bir araya gelerek ortak bir ekonomik amaca ulaşmak için emeklerini ve sermayelerini birleştirdikleri hukuki bir yapıdır.

2.2 ŞİRKET TÜRLERİ:

Türk ticaret kanununa göre şirketler 2 ‘ ye ayrılır.

• Şahıs Şirketleri
• Sermaye Şirketleri

2.3 ŞAHIS ŞİRKETLERİ:

Türk ticaret kanununa göre şahıs şirketleri de 2 ‘ ye ayrılır.

• Kolektif Şirket
• Adi Komandit Şirket

2.4 SERMAYE ŞİRKETLERİ:

Sermaye şirketleri Türk ticaret kanununa göre 3 ‘ e ayrılır.

• Sermayesi Paylara Bölünmüş Komandit Şirket
• Limited Şirket
• Anonim Şirket

3. ŞİRKET KURULUŞUNUN MUHASEBELEŞTİRİLMESİ VE UYGULMALI ÖRNEKLER

ÖRNEK 1: X Y Z Kişileri 1.500.000 TL Sermayeli ABC Limited Şirketini kurarak paylarını 3 eşit şekilde Taahhüt etmiş olup sermaye taahhüt borçlarını nakit olarak yerine getirmişlerdir.

SERMAYE TAAHÜT KAYDI

HESAP KODU	HESAP ADI	BORÇ	ALACAK
501	ÖDENMEMİŞ SERMAYE -ORTAK (X) =500.000 TL -ORTAK (Y) =500.000 TL -ORTAK (Z) =500.000 TL	1.500,000
500	SEMAYE -ORTAK (X)=500.000 TL -ORTAK (Y)=500.000 TL -ORTAK (Z)=500.000 TL		1.500,000

SERMAYE TAAHÜT BORCUNUN YERİNE GETİRİLMESİ KAYDI

HESAP KODU	HESAP ADI	BORÇ	ALACAK
100	KASA	1.500,000
501	ÖDENMEMİŞ SERMAYE		1.500,000

ÖRNEK: 2 XYZ Limited Şirketi dört ortak tarafından kurulmuş olup şirket sermayesi 2.000,000 TL olarak belirlenmiştir. Sermaye tutarı ortaklar arasında eşit olarak dağıtılmış ve taahhüt edilen sermayenin tamamı şirketin banka hesabına yatırılmıştır.

SERMAYE TAAHÜT KAYDI

HESAP KODU	HESAP ADI	BORÇ	ALACAK
501	ÖDENMEMİŞ SERMAYE -ORTAK A = 500.000 TL -ORTAK B = 500.000 TL -ORTAK C = 500.000 TL -ORTAK D = 500.000 TL	2.000,000
500	SERMAYE -ORTAK A = 500.000 TL -ORTAK B = 500.000 TL -ORTAK C = 500.000 TL -ORTAK D = 500.000 TL		2.000,000

SERMAYE TAAHÜT BORCUNUN YERİNE GETİRİLMESİ

HESAP KODU	HESAP ADI	BORÇ	ALACAK
102	BANKA	2.000,000
501	ÖDENMEMİŞ SERMAYE		2.000,000

4.AÇILIŞ KAYDININ MUHASEBELEŞTİRİLMESİNE İLİŞKİN UYGULAMA

ÖRNEK: MAK Limited Şirketi aşağıdaki değerlerle işe başlamıştır.

• KASA: 5.000 TL

• BANKA: 20.000 TL

• TİCARİ MAL: 50.000 TL

• TAŞITLAR: 700.000 TL

• DEMİRBAŞ: 90.000 TL

Bu bilgilere göre şirketin muhasebe açılış kaydı yapılacaktır.

HESAP KODU	HESAP ADI	BORÇ	ALACAK
100	KASA	5.000
102	BANKA	20.000
153	TİCARİ MAL	50.000
254	TAŞITLAR	700,000
255	DEMİRBAŞ	90.000
500	SERMAYE		865.000

5.SONUÇ

Şirket kuruluş işlemlerinin hukuki boyutunun yanı sıra muhasebe açısından doğru şekilde kayıt altına alınması, işletmenin mali yapısının başlangıcından itibaren, doğru şekilde ortaya konulması açısından büyük önem taşımaktadır.

Faydalı olması dileğiyle.

KAYNAKLAR

• 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu
• Muhasebe Sistemi uygulama genel tebliğleri, tek düzen hesap planı

30.09.2026

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Telif Uyarısı: Bu makalenin en fazla %20'si, kaynak gösterilip aktif link verilerek paylaşılabilir. Aksi takdirde yasal işlem başlatılacaktır.)

>> Duyurulardan haberdar olmak için E-Posta Listemize kayıt olun.

>> SGK Teşvikleri (150 Sayfa) Ücretsiz E-Kitap: hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Apple Store 'dan hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Google Play 'den hemen indir.

>> YILIN KAMPANYASI: Muhasebecilere Özel Web Sitesi 1.250 TL + KDV  Ayrıntılar için tıklayın.