YAZARLARIMIZ
Dr. Koray Ateş
korayates@muhasebetr.com



İhracatçıları İlgilendiren Yeni Gelişme

Değerli okurlar, bilindiği üzere Hazine ve Maliye Bakanlığınca 04.09.2018 tarihli ve 30525 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara İlişkin Tebliğ (İhracat Bedelleri Hakkında) (Tebliğ No:2018-32/48 )” ile Türkiye’de yerleşik kişiler tarafından 04.09.2018-04.03.2019 tarihleri arasında gerçekleştirilen ihracat işlemlerine ilişkin bedellerin fiili ihraç tarihinden itibaren en geç 180 gün içerisinde doğrudan ve gecikmeksizin ihracata aracılık eden bankaya getirilmesi ve  TL ye dönüştürülmesi zorunluluğu getirilmişti.

Ancak, bankacılık sisteminin gelişmediği Ortadoğu ülkelerine yapılan ihracatlarda ciddi sorunlar yaşanmaktaydı. Öyle ki, parayı elden tahsil eden firmaların nasıl bir yol izleyeceği bilinmemekteydi.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) 07.11.2018 tarihinde internet sitesinde (http://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/e90670f7-fc2e-453c-acd3-88098334b484/%C4%B0hracat+Genelgesi-YAYIM+N%C3%9CSHASI.pdf?MOD=AJPERES&CACHEID=ROOTWORKSPACE-e90670f7-fc2e-453c-acd3-88098334b484-mrFa6Kv) yayımlanan "İhracat Genelgesi" ile bu ve benzeri konularda önemli açıklamalara yer verilmiştir

            Şimdi bunların neler olduğuna kısaca değinelim;

  • 04.09.2018 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere fiili ihracatı gerçekleştirilen işlemlere ilişkin ihracat bedellerinin yurda getirilme süresi, fiili ihraç tarihinden itibaren 180 günü geçmeyecektir.
  • Serbest bölgelere yapılan satışlara ilişkin bedeller de bu kapsamdadır.
  • İhracat bedellerinin en az %80'i bankaya satılacak ve söz konusu satışa ilişkin Döviz Alım Belgesi (DAB) düzenlenecektir.
  • İhracat işlemlerine ait sözleşmelerde bedellerin tahsili için fiili ihraç tarihinden itibaren 180 günden fazla vade öngörülmesi durumunda, bedellerin yurda getirilme süresi vade bitiminden itibaren 90 günü geçemez. Öngörülen vadenin tespiti için ihracatçının yazılı beyanıyla birlikte vade içeren sözleşmenin ya da vadeyi tevsik niteliğini haiz proforma fatura veya poliçenin aracı bankaya ibrazı zorunludur.
  • İhracat bedelinin satış tarihi DAB’ın düzenlendiği tarihtir.
  • İran ve Suriye'ye yapılan ihracat, döviz bedellerinin yurda getirilmesi ve bankalara satılmasına ilişkin uygulamadan muaf tutulmuştur.
  • Efektif (Banknot olarak elden gelen ihracat bedeli) olarak getirilen ihracat bedelinin yurt dışından getirildiğinin tespiti gümrük idarelerince onaylı Nakit Beyan Formu ile yapılacaktır. Nakit beyan formunun düzenlendiği tarihten itibaren 30 gün içinde bankaya tevdi edilmesi gerekmektedir. NBF ile birlikte ibraz edilecek belgelere genelgede yer verilmiştir.
  • Suç gelirlerinin aklanması ve terörün finansmanına yönelik mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla, ihracat bedellerinin bankacılık sistemiyle doğrudan ülkemize transferinin mümkün olmadığı Afganistan, Irak ve Libya’ya yapılan ihracat işlemlerinde ihracat bedelinin bankalarca tahsilinin;
  1. İthalatçının Türkiye’deki bankalarda bulunan hesaplarından transferi yoluyla veya
  2. İhracat bedelinin ihracat işlemiyle ilişkisi kurulmak şartıyla üçüncü bir ülkeden bankalar aracılığıyla transferi yoluyla veya
  3. İhracatçının yazılı beyanının yanı sıra işlemin niteliğine göre satış sözleşmesi ya da kesin satış faturası (veya proforma fatura) ile GB ibraz edilmek kaydıyla NBF aranmaksızın efektif olarak yapılması mümkün olacaktır.
  • İhracat bedellerinin Türk parası veya döviz üzerinden yurda getirilmesi esas olup, beyannamede belirtilenden farklı bir döviz cinsinden de ihracat bedellerinin getirilmesine izin verilmiştir.
  • GB’de kayıtlı imalatçı veya tedarikçi firma lehine gelen dövizin, imalatçı veya tedarikçi ile ihracatçı firmanın yazılı beyanının alınması kaydıyla ihracatçı firma adına ihracat bedeli olarak alışı yapılabilecektir.
  • İhracatçılarca ihracat bedeli olarak tahsil veya iştira için tevdi edilen banka veya şahıs çekinin bankalarca iştiraya alınması halinde,  çekin keşidecisi yurt dışındaki banka ise iştira anında DAB düzenlenebilecektir. Çekin keşidecisi şahıs ise çek karşılığı muhabir hesaplarına alacak geçmeden DAB düzenlenemeyecektir.
  • Mikro ihracat, transit ticaret, hizmet ihracatı ve özel fatura ile yapılan satışlar kapsam dışında tutulmuştur. 
  • Peşin bedel karşılığı ihracatın 24 ay içerisinde yapılması zorunludur. Bu sürenin geçilmesi veya ihracat bedelinin iade edilmesi durumunda, bu durum prefinansman kredisi olarak değerlendirilecektir. 
  • İhracat bedelinin tespitinde ihracat beyannamesinin 22 No.lu kutusunda yer alan döviz cinsi ve tutarının dikkate alınacaktır.
  • Yurt dışına geçici ihracı yapılan eşyaların, kesin ihracata dönüştürülmesi durumunda, bu bedellerin de yurda getirilme zorunlu bulunmaktadır.
  • İhracat bedellerinin yurda getirilme süresi içerisinde mahsup talebi yapılması ve gümrük beyannamelerinin ibraz edilmesi kaydıyla, ithalat bedelleri başta olmak üzere ihracatçıların belirli ödemelerinin indirim ve mahsup işlemleri yapılabilecektir.

13.11.2018

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM