Bekir Güneş
En net cevap şudur: Serbest bölgelerde verilen gümrük müşavirliği hizmetleri her zaman KDV’den istisna değildir. İstisna, esas olarak hizmetin fiilen serbest bölgede verilmesine bağlıdır. Güncel KDV Genel Uygulama Tebliği, istisnanın yalnızca serbest bölgede ifa edilen hizmetleri kapsadığını; yurtiçinden serbest bölgeye verilen hizmetler ile serbest bölgeden yurtiçine yönelik hizmetlerin ise KDV’ye tabi olduğunu açıkça belirtmektedir. Uygulamada aktarılan KDVK-60/2011-1 açıklamalarında da, serbest bölgeden yurtdışına çıkan veya yurtdışından serbest bölgeye gelen mallar için serbest bölgede verilen gümrük müşavirliği hizmetlerinin KDV’den müstesna, buna karşılık Türkiye ile serbest bölge arasındaki mal hareketlerine ilişkin gümrük müşavirliği hizmetlerinin KDV’ye tabi olduğu ifade edilmektedir.
Eğer gümrük müşavirliği hizmeti, yurtdışından serbest bölgeye gelen ya da serbest bölgeden yurtdışına giden mallar için ve bizzat serbest bölgede veriliyorsa, bu hizmet KDV’den istisna kabul edilir. Burada belirleyici olan yalnızca malın serbest bölgeyle bağlantısı değil, hizmetin nerede ifa edildiğidir.
Eğer hizmet, Türkiye’den serbest bölgeye veya serbest bölgeden Türkiye’ye gönderilen mallara ilişkinse, gümrük müşavirliği hizmeti KDV’ye tabidir. Çünkü Tebliğ, ihraç amaçlı yük taşıması dışındaki yurtiçinden serbest bölgeye ve serbest bölgeden yurtiçine verilen hizmetleri istisna dışında bırakmaktadır; uygulamadaki gümrük müşavirliği örnekleri de aynı sonuca ulaşmaktadır.
KDV bakımından asıl soru, “bu hizmet serbest bölgede mi verildi?” sorusudur. 3065 sayılı KDV Kanunu’nda 17/4-ı kapsamında “serbest bölgelerde verilen hizmetler” istisna olarak yer almakta; güncel Tebliğ de bu istisnayı yalnızca serbest bölgede ifa edilen hizmetlerle sınırlamaktadır. Ayrıca, hizmeti veren kişinin serbest bölgede faaliyet ruhsatına sahip olup olmaması tek başına sonucu değiştirmemektedir.
Bu nedenle, “serbest bölgelerde verilen gümrük hizmetleri KDV’ye tabi midir?” sorusuna verilecek en pratik cevap şudur: Serbest bölgeden yurtdışına çıkan veya yurtdışından serbest bölgeye gelen mallar için, serbest bölgede verilen gümrük müşavirliği hizmetleri KDV’den istisnadır; ancak Türkiye ile serbest bölge arasındaki mal hareketlerine ilişkin gümrük müşavirliği hizmetleri KDV’ye tabidir. Uygulamada hata yapmamak için de her işlemde hizmetin tam olarak nerede verildiği ve mal hareketinin hangi hat üzerinde gerçekleştiği ayrıca kontrol edilmelidir.
25.03.2026
Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)
>> Duyurulardan haberdar olmak için E-Posta Listemize kayıt olun.
>> SGK Teşvikleri (150 Sayfa) Ücretsiz E-Kitap: hemen indir.
>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Apple Store 'dan hemen indir.
>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Google Play 'den hemen indir.
>> YILIN KAMPANYASI: Muhasebecilere Özel Web Sitesi 1.666 TL + KDV Ayrıntılar için tıklayın.