Dr.Aylin Korkmaz Okyay
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
smmmaylinkorkmaz@gmail.com

Yıllara Sari İnşaat ve Onarım İşlerinde Düzenlenen Hak Ediş Faturalarında Stopaj Tutarının Gösterilmesi Zorunlu Mudur?

GİRİŞ

Yıllara sari inşaat ve onarım işleri, Gelir Vergisi Kanunu’nun 42’nci maddesinde düzenlenmiş olup, birden fazla takvim yılına sirayet eden inşaat ve onarım faaliyetlerinden elde edilen kazançların işin tamamlandığı yılın geliri sayılarak beyan edilmesini öngörmektedir. Bu tür işlerde kar veya zarar iş bitiminde kesin olarak tespit edilse de, işin devam ettiği süre boyunca yapılan hakediş ödemeleri üzerinden vergi kesintisi yapılması gerekmektedir. Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 15’inci maddesi uyarınca, yıllara sari inşaat ve onarım işleri kapsamında yapılan hakediş ödemelerinden %5 stopaj kesintisi yapılmaktadır. Bu kapsamda uygulamada karşılaşılan konulardan biri, yapılan stopaj kesintilerinin hakediş faturalarında gösterilmesinin zorunlu olup olmadığıdır.

YILLARA SARİ İNŞAAT VE ONARIM İŞLERİNDE DÜZENLENEN HAKEDİŞ FATURALARINDA STOPAJ GÖSTERİM ZORUNLULUĞU

193 Sayılı Gelir Vergisi Kanunun 42 nci maddesinde ‘’ Birden fazla takvim yılına sirayet eden inşaat (dekapaj işleri de inşaat işi sayılır) ve onarma işlerinde kar veya zarar işin bittiği yıl kati olarak tespit edilir ve tamamı o yılın geliri sayılarak, mezkur yıl beyannamesinde gösterilir.’’ hükmüne yer verilmiştir. Aynı kanunun 44 üncü maddesinde inşaat ve onarım işlerinde işlerin bitimi  ‘’İnşaat ve onarma işlerinde geçici ve kesin kabul usulüne tabi olan hallerde, geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın idarece onaylandığı tarih; diğer hallerde işin fiilen tamamlandığı veya fiilen bırakıldığı tarih bitim tarihi olarak kabul edilir. Bitim tarihinden sonra bu işlerle ilgili olarak yapılan giderler ve her ne nam ile olursa olsun elde edilen hasılat, bu giderlerin yapıldığı veya hasılatın elde edildiği yılın kâr veya zararının tespitinde dikkate alınır.’’ şeklinde kabul edilmiştir. 

Yıllara sari inşaat ve onarım işlerinde kar veya zarar iş bitiminde beyan edilse de yapılan hakediş ödemelerinden vergi kesintisi yapılacağı 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunun 15 inci maddesinde hükme bağlanmıştır. Vergi kesinti oranı, 04.02.2021 tarihli ve 31385 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 3491 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının Eki Kararın 3 üncü maddesi ile 2009/14594 sayılı Bakanlar Kurulu Kararında değişiklik yapılarak yayım tarihini izleyen ayın başından itibaren yapılan ödemelere uygulanmak üzere, %5 olarak yeniden belirlenmiştir.

Özetle birden fazla takvim yılına sirayet etmesi nedeniyle yıllara sari inşaat ve onarma işi kapsamında yapılan hakediş ödemelerinden %5 oranında vergi kesintisi yapılması gerekmektedir. Peki yapılan bu stopaj kesintileri düzenlenen hakediş faturalarında gösterilmek zorunda mıdır? Bu konu özellikle peşin ödenen stopajların kurumlar tarafından kesinti yoluyla ödenen vergilerden doğan gelir veya kurumlar vergisinin nakden veya mahsuben iadesine ilişkin talep süreçlerinde önemlilik arz etmektedir. Çünkü idare tarafından stopaj tutarları hakediş faturalarında gösterilmelidir şeklinde geri dönüşler olabilmektedir. Ancak 02.10.2025 tarihli ve 1715176 sayılı özelgede,  ‘’Yapmış olduğunuz iş kapsamında hakediş faturaları düzenlendiği ve işveren kurum tarafından bu hakediş ödemeleri üzerinden %5 oranında gelir vergisi stopajı yapıldığı belirtilerek, bu çerçevede yıllara sari inşaat işlerine ilişkin düzenlenen hakediş faturalarında stopaj tutarının ayrıca gösterilmesinin zorunlu olup olmadığı’’ hususunda defterdarlıktan görüş talep edilmiştir.

02.10.2025 tarihli ve 1715176 sayılı ilgili özelgede; ‘’213 sayılı Vergi Usul Kanununun 229 uncu maddesinde, "Fatura, satılan emtia veya yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı meblağı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tüccar tarafından müşteriye verilen ticari vesikadır.",

-           230 uncu maddesinde, "Faturada en az aşağıdaki bilgiler bulunur:

 1.        Faturanın düzenlenme tarihi, seri ve sıra numarası;

2.         Faturayı düzenleyenin adı, varsa ticaret unvanı, iş adresi, bağlı bulunduğu vergi dairesi ve hesap numarası;

3.         Müşterinin adı, ticaret unvanı, adresi, varsa vergi dairesi ve hesap numarası;

4.         Malın veya işin nevi, miktarı, fiyatı ve tutarı;

5.         Satılan malların teslim tarihi ve irsaliye numarası

..." hükümlerine yer verilmiş olup, 231 inci maddesinde ise faturanın nizamına ilişkin hükümler yer almıştır.

Buna göre, düzenlenen sözleşmeye istinaden tahakkuk edecek hakediş ödemelerinin brüt (gayrisafi) tutarları üzerinden %5 oranında yapılacak vergi kesintisi tutarının, faturanın şekli ve nizamına ilişkin hükümlerine uyulmak kaydıyla aynı fatura üzerinde gösterilmesinde Vergi Usul Kanunu açısından herhangi bir sakınca bulunmamaktadır.’’ şeklinde görüş bildirilmiştir.

Vergi Usul Kanunu açısından hakediş faturalarında stopaj gösteriminin zorunluluğu konusunda açık bir hüküm bulunmamak ile birlikte 02.10.2025 tarihli ve 1715176 sayılı defterdarlık görüşünde de zorunluluktan bahsedilmemiştir.

Ancak dikkat edilmesi gereken bir diğer konuda fatura da gösterilmeyen stopaj tutarlarının muhasebe kayıtları ve hesaplarda gösterilmesi gerekliliğidir. Eğer faturada gösterilmemesi sebebiyle peşin ödenen stopajlar muhasebe de kayıt altına alınmaz ise 193 Peşin Ödenen Vergiler/295 Peşin Ödenen Vergiler hesabında görünmeyecektir. Bu durumda izleyen yıl nakden veya mahsuben iade işlemi gerçekleştiğinde mizan ve mali tablolarda uyumsuzluk ortaya çıkacak ve düzeltme yapılması gerekecektir.

SONUÇ

Sonuç olarak, Vergi Usul Kanunu’nun 229 ve 230’uncu maddelerinde faturanın tanımı yapılmış ve faturada bulunması gereken zorunlu unsurlar sayılmıştır. Bu kapsamda yıllara sari inşaat ve onarım işlerinde düzenlenen hakediş faturalarında stopaj tutarının ayrıca gösterilmesi Vergi Usul Kanunu açısından zorunlu değildir. Ancak hakediş ödemeleri üzerinden yapılan stopaj kesintilerinin muhasebe kayıtlarında 193 Peşin Ödenen Vergiler/295 Peşin Ödenen Vergiler hesabında izlenmesi gerekmektedir. Böylece ilerleyen dönemlerde yapılacak mahsup veya iade işlemlerinde mali tablolar ile vergi dairesince yapılan mahsup kayıtları arasında uyum sağlanmış olacaktır.

KAYNAKLAR

1. 193 Sayılı Gelir Vergisi Kanunu Madde 42.

2. 5520 Sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu Madde 15.

3. 213 Sayılı Vergi Usul Kanunu Madde 229 ve 230.

4. 02.10.2025 tarih ve 1715176 sayılı Gelir İdaresi Başkanlığı Özelgesi.

17.03.2026

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

>> Duyurulardan haberdar olmak için E-Posta Listemize kayıt olun.

>> SGK Teşvikleri (150 Sayfa) Ücretsiz E-Kitap: hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Apple Store 'dan hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Google Play 'den hemen indir.

>> YILIN KAMPANYASI: Muhasebecilere Özel Web Sitesi 1.666 TL + KDV  Ayrıntılar için tıklayın.