Ahmet Halis Başli
Yeminli Mali Müşavir
ahmethalis002@gmail.com

YMM Tam Tasdik Raporu ile Sağlanan İstisna ve İndirimler

Mükellefleri Bekleyen Önemli Değişiklik

30/12/2025 tarihli Resmi Gazete’de Yayımlanan 49 Seri No.lu Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu Genel Tebliği ile  gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerince 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu uyarınca verilen gelir ve kurumlar vergisi beyannamelerinde yer alan istisna, indirim ve uygulamalardan yararlanabilmeleri ile 5520 sayılı Kanunda düzenlenen yerel ve küresel asgari tamamlayıcı kurumlar vergisi uygulamasına ilişkin işlemlerinin yeminli mali müşavirlerce düzenlenmiş tasdik raporuna bağlanması zorunlu hale getirilmiştir.

01.01.2025 tarihinden itibaren elde edilecek gelir ve kazançlara uygulanacak olan bu zorunluluk, mükelleflerin vergi programlarını ve beyanname süreçlerini yeniden yapılandırıyor. Belli hadleri aşan vergi avantajlarından yararlanmak, sadece yasal mevzuat şartları taşımaya bağlı olmaksızın, bu şartların bir YMM tarafından değerlendirilip denetlenip onaylanmasına bağlı olacak.  Bu da ülkede dış denetimin önemini belirleyici hale getiriyor.

Denetimin Tanımı ve Önemi Denetim

Bir kurumun faaliyetlerinin ve işlemlerinin önceden belirlenen amaçlara ve kurallara uygun gerçekleşip gerçekleşmediğinin belirlenmesi için incelenmesidir. Bu bir süreç olup denetim sonucunda bulgular elde edilir ve raporlar yazılır. Genel olarak denetim; bir faaliyetin sonuçlarının mümkün olduğu kadar planlara uygun olmasını sağlamak amacıyla standartlar konması, elde edilen sonuçların bu standartlarla karşılaştırılması ve uygulamaların plandan ayrıldığı noktalarda düzeltme önlemlerinin belirlenmesi olarak tanımlanabilir

Gelir Ve Kurumlar vergisi mükelleflerinin çalışmalarına değer katmak ve geliştirmek için kaynakların ekonomiklik, etkililik ve verimlilik esaslarına göre yönetilip yönetilmediğini değerlendirmek ve rehberlik yapmak amacıyla yapılan bağımsız, nesnel güven ce sağlama ve danışmanlık faaliyetidir.

Yasal Tasdik Zorunluluğunun Hedefi ve Yasal Dayanağı Nedir?

Amaç, vergi sisteminde şeffaflığı ve doğruluğu artırmaktır. Bakanlık, vergi kanunlarında yer alan istisna, indirim ve benzeri avantajlardan yararlanılmasının doğruluğunu ve mevzuata uygunluğunu, bağımsız bir denetim mekanizması olan YMM tasdiki ile güvence altına almayı amaçlamaktadır. Bu adım, bir yandan vergi denetim sistemini güçlendirirken, diğer yandan hatalı veya usulsüz uygulamaların önüne geçerek potansiyel vergi kayıplarını önlemeyi hedeflemektedir.

Yasal Zemin

Tebliğ, keyfi bir uygulama olmayıp, gücünü mevcut yasal mevzuattan almaktadır. Düzenlemenin hukuki dayanakları şunlardır:

Vergi Usul Kanunu (VUK) Mükerrer 227. Maddesi: Bu madde, Hazine ve Maliye Bakanlığı'na, vergi kanunlarındaki istisna ve indirim gibi hükümlerden yararlanılmasını YMM tasdik raporu ibraz etme şartına bağlama yetkisi vermektedir.

3568 Sayılı SMMM ve YMM Kanunu: Bu kanunun 12. maddesi de Bakanlığa, YMM tasdikine ilişkin konuları ve usul esasları belirleme yetkisini tanımaktadır.

Bu sağlam hukuki zemin, düzenlemenin uygulanabilirliğini ve ciddiyetini ortaya koymaktadır. Mükellefler için bu yasal çerçevenin anlamı, yeni yükümlülüklere uymanın bir tercih değil, yasal bir zorunluluk olduğudur.

Hadleri Aşan İndirim ve İstisna Türleri İle Bu İstisna ve İndirimlere İlişkin Belirtilen Hadler Nelerdir?

49 Seri No.lu Tebliğ uyarınca YMM Tasdiki zorunlu indirim veya istisna türleri ile bu istisna ve indirimlerin hadleri aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

İstisnanın  Sınırları ve Zorunluluk Halleri

 2025 yılı için;  Her bir istisna veya indirimin 500.000 TL’yi aşması halinde, Her biri 500.000 TL’yi aşmamakla birlikte toplam istisna ve indirim tutarının 1.000.000 TL’yi aşması halinde, Diğer İndirimler” ve/veya “Diğer İstisnalar” satırına yazılan tutarların 1.000.000 TL’yi aşması halinde, ilgili istisna ve indirimlerin tamamı için YMM tasdik raporu zorunludur. İndirimli gelir vergisi uygulamasında (KVK 32/A Kapsamında) ise tutar sınırı olmaksızın YMM tasdik raporu zorunludur.

• Limitsiz Zorunluluk: İndirimli gelir vergisi uygulamasından yararlanan mükellefler için herhangi bir tutar sınırı olmaksızın, yararlanılan vergi indiriminin tamamı için tasdik raporu düzenlenmesi zorunludur.

Tebliğde belirtilen bu finansal limitler sabit değildir. Her yıl, bir önceki yılın yeniden değerleme oranının yarısı oranında artırılarak güncellenecektir. Bu dinamik yapı, mükelleflerin her yıl başında geçerli limitleri kontrol etmesini zorunlu kılar. Bu yıl sınırın altında kalan bir indirim, gelecek yıl tasdik kapsamına girebilir.

Gelir vergisi mükellefleri için getirilen bu kurallar, benzer bir mantıkla kurumlar vergisi mükellefleri için de geçerlidir.

Kurumlar Vergisi Mükellefleri İçin Tasdik Kapsamı ve Limitler

Düzenleme, kurumsal yapıları ve özellikle yatırım, Ar-Ge, teknoloji ve ihracat gibi stratejik faaliyetleri olan şirketleri yakından ilgilendirmektedir. Bu şirketlerin, vergi planlamalarını ve bütçelerini bu yeni denetim mekanizmasını dikkate alarak yeniden gözden geçirmeleri kaçınılmazdır.

YMM Tasdik Zorunluluğu Kapsamında Yer Alan Kurumlar Vergisi İstisna, İndirim ve Uygulamaları Tebliğde sayılan ve tasdik kapsamına alınan uygulamalar arasında

• Gayrimenkul Yatırım Fonları veya Ortaklıklarının Kazanç İstisnası
• Yurtdışı İştirak Hissesi Satış Kazancı İstisnas
• Emisyon Primi Kazancı İstisnası
• Yurtdışı İştirak Kazançları İstisnası
• Gayrimenkul ve İştirak Hissesi Satış Kazancı İstisnası
• Sınai Mülkiyet Haklarında İstisna
• Serbest Bölgeler ve Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kazanç İstisnaları
• Nakdi Sermaye Artışından Kaynaklanan Faiz İndirimi
• Ar-Ge ve Tasarım İndirimleri
• Yatırım İndirimi İstisnası
• İndirimli Kurumlar Vergisi Uygulamaları
• Yerel ve Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi

Cezai Sonuçlar

YMM Tasdik raporunun zamanında verilmemesi durumunda özel usulsüzlük cezası uygulanır.

Raporun sunumu

• Yasal defter ve belgelerin usule uygunluğu ve gerçeği yansıtıp yansıtmadığına dair tespitler.
• Mükellefin istisna veya indirimden yararlanmak için gereken şartları taşıyıp taşımadığı ve ilgili hesaplamaların doğruluğu.
• İstisnaya konu kazancın, mevzuatın öngördüğü biçimde ve sürede elde edilip edilmediğinin analizi.

Raporun Teslim Süresi

Tasdik raporlarının zamanında ve doğru formatta sunulması esastır.

• Genel Kural: Raporlar, ilgili yıla ait Gelir veya Kurumlar Vergisi beyannamesi ile birlikte veya beyannamenin verilme süresinin bitimini takip eden iki ay içinde sunulmalıdır.
• Elektronik Ortam: Raporların, kağıt ortamında değil, Dijital Vergi Dairesi üzerinden elektronik olarak gönderilmesi zorunludur.

Mevcut tam Tasdik Yapmış Olanlar

YMM ile  yıllık gelir veya kurumlar vergisi beyannameleri için "Tam Tasdik Sözleşmesi" bulunan mükellefler için önemli bir kolaylık sağlanmıştır. Bunlar ayrıca bir rapor sunmayacaklar.  Ancak: Düzenlenen tam tasdik raporu içerisinde, yararlanılan bu istisna ve indirimlere ilişkin tespitlere ayrı bir bölüm ayrılarak  açıklamalara yer verilmesi gerekmektedir.

YMM Sorumluluğu

Sistem, sadece mükellefe değil, denetimi yapan YMM'ye de ciddi sorumluluklar yüklemektedir. YMM'ler, düzenledikleri raporun doğruluğundan sorumludur. Hatalı veya gerçeğe aykırı bir tasdik raporu nedeniyle bir vergi kaybı (ziyaı) yaşanması durumunda, ziyaa uğratılan vergiler, cezalar ve gecikme faizlerinden mükellefle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulacaklardır.

Sonuç ve Mükelleflere Tavsiyeler

49 No'lu Tebliğ ile vergi sistemimizde yeni bir mekanizma, şeffaflık ve hesap verebilirlik dönemi başlamaktadır.  Beyan değil , denetim ve rapor sistemine geçilmiştir. Bu düzenlemenin 2025 yılından itibaren elde edilecek gelir ve kazançlara uygulanacağı unutulmamalıdır.

Stratejinizi Şimdi Belirleyin: 2026  yılı başında , mevcut durumda yararlandığınız veya gelecekte yararlanmayı planladığınız tüm istisna ve indirimleri bu yeni düzenleme kapsamında yeniden değerlendirin.

 Yararlandığınız vergi avantajlarının tutarlarını analiz ederek YMM tasdik zorunluluğu kapsamına girip girmediğinizi tespit edin.

Yapılan genel analız ve risk durumlarında  firmalar  tam Tasdik kapsamında olduğunda daha uyumlu bir vergi planlamasına dahil oldukları ortaya çıktığından bu  yasal mevzuat güncellemesi sonucuna gidilmiştir.

Hesap  verilebilir, analiz yeteneği doğru olan bir mali disiplin sistemine erken teşhis ile geçilmelidir. Ceza Raporu ile değil, uyum ile denetim raporuna geçilmelidir.  

16.01.2026

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

>> Duyurulardan haberdar olmak için E-Posta Listemize kayıt olun.

>> SGK Teşvikleri (150 Sayfa) Ücretsiz E-Kitap: hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Apple Store 'dan hemen indir.

>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Google Play 'den hemen indir.

>> YILIN KAMPANYASI: Muhasebecilere Özel Web Sitesi 1.279 TL + KDV  Ayrıntılar için tıklayın.