BASINDAN YAZILAR
Vergide Anayasa Mahkemesi kararları / İsmail Kökbulut - MuhasebeTR

Vergide Anayasa Mahkemesi kararları / İsmail Kökbulut

Anayasa Mahkemesi geçtiğimiz günlerde vergi mükelleflerini ilgilendiren önemli iptal kararları verdi.

Bu kararlar bir taraftan ücretli çalışanları bir taraftan da yatırım yapan işletmeleri ilgilendiriyor.

Borsa kazançlarında yerli-yatırımcı stopaj oranı farklılığı

Borsa hisse senedi alım-satımından doğan kazançlar Gelir Vergisi Kanunu'nun geçici 67. maddesine göre stopaja tabi. Fakat geçici 67'nci maddenin 1 numaralı fıkrasında yer alan "Dar mükellef gerçek kişi ve kurumlar için bu oran yüzde sıfır olarak uygulanır" hükmü neticesinde yabancıların kazançları için stopaj yapılmıyordu. Anayasa Mahkemesi bu hükmü Anayasa'ya aykırı bularak iptal etti. İptal hükmü kararın Resmi Gazete'de yayımlanmasından itibaren 9 ay sonra yürürlüğe girecek.

Ücretlilere uygulanan tarifedeki üst limit

Ücretliler Gelir Vergisi tarifesine göre vergilendiriliyor. Elde edilen ücret geliri yıllık olarak 50.000 TL'yi geçtiği zaman, aşan kısım için %35 oranında bir vergileme yapılıyor. Anayasa Mahkemesi %35'lik oranda vergilendirilmeye ilişkin kısmı iptal etti. Karar Resmi Gazete'de yayımından 6 ay sonra yürürlüğe girecek.

İptal hükmüne rağmen 6 aylık süreden dolayı bugün itibarıyla iptal edilen oran (%35) halen uygulanıyor. Maliye Bakanlığı'nın açıklaması da bu yönde. Yani 6 ay içinde yeni düzenleme yapılıncaya kadar tarife aynen uygulanacak. Düzenlemenin hemen yapılmaması doğal olarak ücret geliri elde edenleri mağdur ediyor.

Yatırım indirimi hakkı

Kurumlar Vergisi oranının %30'dan %20'ye indirilmesi ile birlikte yatırım indirimi uygulamasına da son verilmişti. Fakat devreden yatırım indirimi tutarı olan mükellefler için ayrı düzenleme yapılmıştı. Düzenlemeye göre bu mükellefler devreden yatırım indirimi haklarını 2006, 2007 ve 2008 yılları ile sınırlı olmak üzere kullanabilecekti.

Fakat yatırıma başlayan mükellefler açısından, yatırımın bir gerekçesi yatırım indirimi istisnasının getireceği vergisel finansman ayarlamasıdır. Yani mükelleflerin çoğu için yatırım yapma kararlarının en önemli nedenlerinden biri de yatırım tutarlarını matrahlarından düşme imkânına sahip olmaları. Bu imkâna getirilen 3 yıllık kısıtlama ise, yatırıma başlamış mükellefler açısından bir hak kısıtlaması niteliğindeydi.

Bu kapsamda Anayasa Mahkemesi bu kısıtlamayı da iptal etti. Bu iptal hükmü neticesinde geçtiğimiz haftalardaki yazılarımızda da belirttiğimiz üzere mükelleflere yatırım indirimi haklarından yeniden yararlanma ve belki de vergi iadesi imkânı sağladı.

Takdir Komisyonu'na sevk ve zamanaşımı

Vergi Usul Kanunu'nun 114'üncü maddesinin ikinci fıkrasına göre vergi dairesince matrah takdiri için takdir komisyonuna başvurulması zamanaşımını durduruyor. Takdir kararı ile birlikte zamanaşımı tekrar başlıyor. Bu düzenleme özellikle zamanaşımlı yıllara ilişkin vergi incelemelerinde oldukça sık kullanılıyor. İncelemenin zamanaşımına uğramaması için vergi inceleme elemanı incelediği mükellefi takdir komisyonuna sevk ediyor. Böylece zamanaşımı duruyor. Daha sonra belki de aradan yıllar geçtikten sonra rapor yazılıp takdir kararı çıkıyor ve zamanaşımına uğramadan vergi ve ceza mükelleften isteniyor. Fakat gecikme faizi oldukça yüksek rakamlara ulaşıyor.

Mükellefleri özellikle gecikme faizi açısından mağdur eden bu düzenleme de Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edildi. Ancak 6 aylık düzenleme süresinden dolayı, bu yıl zamanaşımına uğrayacak 2004 yılı incelemeleri için bu yöntem kullanılabilecek.

 

(Kaynak: Bugün Gazetesi | 09.11.2009)

GÜNDEM