İşletmelerin mali tablolarının ve vergi beyanlarının doğru ve güvenilir olması hem yasal sorumlulukların yerine getirilmesi hem de finansal kararların sağlıklı bir şekilde alınabilmesi açısından kritik öneme sahiptir. Bu bağlamda, gelir ve giderlerin doğru dönemde muhasebeleştirilmesi, vergi mevzuatının temel ilkelerinden biri olan dönemsellik ilkesinin bir gereğidir.
Gider faturalarının ilgili oldukları yıl içinde işleme alınması, yalnızca muhasebe uygulamaları açısından değil, aynı zamanda vergisel yükümlülüklerin doğru şekilde yerine getirilmesi açısından da büyük önem taşır. Giderlerin ait oldukları dönem dışında muhasebeleştirilmesi hem kurumlar vergisi hem de katma değer vergisi yönünden çeşitli cezai ve mali riskler doğurabilir.
Bu değerlendirmede, gider faturalarının aynı yıl içinde kayıtlara alınmasının Vergi Usul Kanunu, KDV Kanunu ve ilgili diğer mevzuatlar çerçevesinde nasıl ele alındığı yasal dayanaklar, uygulama örnekleri ve olası riskler üzerinden kapsamlı işleyeceğim.
1.Dönemsellik İlkesi (VUK Md. 287)
Vergi Usul Kanunu’nun 287. maddesi uyarınca, gelir ve giderlerin tahakkuk ettikleri döneme ait olarak kayıtlara alınması gerekir.
Bu da şu anlama gelir:
Örnek: 2024 yılı içinde gerçekleşmiş ve faturalandırılmış bir gider, 2024 yılına ait beyanlarda yer almalıdır.
2.Geç Gelmiş Faturalar
Eğer fatura geç tarihte (örneğin 2025 yılında) gelse bile, gider 2024 yılına aitse, bu durumda VUK 219 ve 253. madde uyarınca:
Bu nedenle gider faturalarının yasal defter kapanışından önce alınması önemlidir.
3.KDV Açısından Durum (KDV Kanunu md. 29/3)
Katma Değer Vergisi Kanunu’na göre:
Örnek: 2024 Aralık tarihli bir fatura, en geç 2025 Aralık ayında deftere kaydedilmez ve KDV’si indirilmezse, bu hak yasal olarak düşer.
3.1 Gider Faturası KDV’si Ne Zaman İndirilebilir?
“Vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan KDV, alış ve gider belgelerinde gösterilmek kaydıyla, bu belgelerin kanuni defterlere kaydedildiği vergilendirme döneminde indirim konusu yapılır. Ancak, belge en geç bir yıl içinde kaydedilmek zorundadır.”
Yani Ne Anlama Geliyor?
Örnek 1: Zamanında Kayıt
Örnek 2: Geç Kayıt Ama 1 Yıl İçinde
Örnek 3: 1 Yıl Sınırını Aştı
Sık Yapılan Hata
Bazı işletmeler, geçmiş yılın faturalarını yeni yılın kayıtlarına alıp KDV’yi indirmeye çalışıyor. Ancak:
Özet Tablo:
| Fatura Tarihi | Deftere Kayıt | KDV Durumu |
| Aynı ay/yıl | Aynı ay/yıl | İndirilir |
| Sonraki yıl ama 1 yıl içinde | 1 yıl içinde | İndirilir |
| 1 yıl geçtikten sonra | 1 yıldan sonra | İndirilemez |
KDV, faturanın düzenlendiği tarihten itibaren 1 yıl içinde deftere kaydedilmek şartıyla indirilebilir.
Fatura geç gelse bile 1 yıl içinde kayıt yapılırsa KDV indirimi yapılabilir. Ancak bu süre aşılırsa, KDV kaybedilir ve giderin tamamı KKEG olabilir.
4.Vergi İdaresinin ve Yargı Kararlarının Yaklaşımı
Vergi İdaresi (Gelir İdaresi Başkanlığı) ve yargı organları (özellikle Danıştay), gider faturalarının muhasebeleştirilmesi ve KDV indirim hakkının kullanılması konularında oldukça katı ve prensipli bir yaklaşım benimsemektedir. Bu yaklaşımın temelinde, dönemsellik ilkesi, belgeye dayalı kayıt esası, ve şeffaf vergi beyanı ilkeleri yer almaktadır.
Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), özelgelerinde ve tebliğlerinde şu görüşleri net olarak ortaya koyar:
Örnek GİB Özelgesi
“…2023 yılına ait mal/hizmet alımıyla ilgili olarak 2024 yılında düzenlenmiş olan fatura, 2023 yılı kurum kazancının tespitinde dikkate alınamaz. Bu tür giderler, 2024 yılına ait KKEG olarak değerlendirilecektir.”
(GİB – İstanbul VDB, Özelge No: B.07.1.GİB.4.34.16.01-KVK-29-356)
2.Danıştay ve Yargı Organlarının Yaklaşımı
Danıştay, konuyu değerlendirdiği birçok kararda; muhasebe kayıtlarının ve vergi beyanlarının gerçek ekonomik durumu yansıtması gerektiğini vurgular.
Danıştay Kararlarından Örnekler
Danıştay 4. Dairesi, E.2020/1234 – K.2021/5678:
“Mükellefin, ait olduğu yılda gider olarak dikkate almadığı ve bir sonraki yıl deftere kaydettiği fatura, KKEG olarak değerlendirilmelidir. Giderin sonraki yıl beyanına dahil edilmesi mümkün değildir.”
Danıştay 9. Dairesi, E.2018/8901 – K.2019/4123:
“KDV indirimi, belgenin vergi dairesine sunulmasıyla değil, süresi içinde deftere kaydedilmesiyle mümkündür. 1 yıllık süre geçmişse, KDV indirimi yapılamaz.”
Vergi İdaresi, belge tarihine ve dönemselliğe büyük önem verir. Geç gelen veya geç kaydedilen faturaların indirim veya gider yazımı açısından esnekliğe izin vermez.
Danıştay da, bu konudaki kararlarında mevzuata ve şekil şartlarına bağlılığı öne çıkarır; gecikmenin gerekçesini dikkate almaz.
Bu nedenle işletmelerin, fatura ve belgeleri zamanında temin etmeleri ve süresinde deftere kaydetmeleri, cezai riskleri önlemek adına çok önemlidir.
Sonuç
Aynı Yıl İçinde İşleme Almanın Yasal Gerekliliği
| Durum | Değerlendirme |
| Gider faturasının ilgili olduğu yıl içinde kayda alınması | Yasal olarak zorunludur |
| Fatura ilgili yılda düzenlenmiş, ama sonraki yıl kayda alınmışsa | KKEG olabilir / reddedilir |
| KDV yönünden 1 yıl içinde indirilmeyen fatura | İndirim hakkı düşer |
| Dönem sonuna kadar faturanın temin edilmesi | Vergi güvenliği için kritiktir |
Gider faturalarının aynı yıl içerisinde muhasebeleştirilmesi ve buna bağlı olarak KDV indirim hakkının doğru şekilde kullanılması, Türk vergi mevzuatı açısından hem yasal hem de mali açıdan kritik öneme sahiptir. İşletmelerin gerek gelir/gider kayıtlarında gerekse KDV uygulamalarında dönemsellik ilkesine ve belgeye dayalı kayıt zorunluluğuna dikkat etmeleri gerekmektedir.
Genel Değerlendirme
Uygulama Açısından Öneriler:
| Adım | Açıklama |
| Dönem Sonu Kontrolü | Alınan fakat kaydı yapılmamış faturalar gözden geçirilmeli |
| Tedarikçi Takibi | Eksik faturalar için tedarikçilere ulaşılmalı |
| Belge Tarihi ve Kayıt Dönemi Uyumu | Fatura tarihi ile kayıt tarihi mevzuata uygun olmalı |
| KDV İndirimi Zamanlaması | Faturalar, KDV indirimi için en geç 1 yıl içinde kaydedilmeli |
| Riskli Belgeler için Not Düşülmeli | Gecikmiş faturalar açıklamalı olarak dosyalanmalı |
Gider faturalarının ve KDV indirimlerinin yasal çerçevede ve zamanında kayda alınması, sadece ceza riskinden kaçınmak için değil, aynı zamanda işletmenin finansal tablolarının gerçeğe uygunluğu için de vazgeçilmezdir. Bu nedenle işletmelerin mali yıl sonunda aktif bir belge kontrol süreci yürütmeleri, muhasebe kayıtlarını düzenli güncellemeleri ve gerekirse uzman desteği almaları önem taşır.
KAYNAKLAR
Vergi Usul Kanunu (VUK)
Katma Değer Vergisi Kanunu (KDVK)
Tarih: 04.03.2015 Sayı: 62030549-125[6-2013/6]-128 Konu: Faturanın ait olduğu dönemden sonraki dönemde kaydedilmesi
Danıştay 4. Dairesi, E.2020/4567 – K.2021/1234
Danıştay 9. Dairesi, E.2018/8901 – K.2019/4123
Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliği Bölüm: III/B.1.1. – İndirim Hakkı ve Şartları
İnternet Kaynakları
5.GİB Resmî Web Sitesi – Özelge Arama Sistemi
(Kaynak: Nevzat Erdağ / nevzaterdag.com | 12.01.2026)
>> Duyurulardan haberdar olmak için E-Posta Listemize kayıt olun.
>> SGK Teşvikleri (150 Sayfa) Ücretsiz E-Kitap: hemen indir.
>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Apple Store 'dan hemen indir.
>> MuhasebeTR mobil uygulamasını Google Play 'den hemen indir.
>> YILIN KAMPANYASI: Muhasebecilere Özel Web Sitesi 1.279 TL + KDV Ayrıntılar için tıklayın.