YAZARLARIMIZ
Yılmaz Dönmez
Yeminli Mali Müşavir
Gelir İdaresi E. Grup Müdürü
ydonmez@ninovaymm.com



Mayıs Ayında Koronavirüs Salgını, İhracatı Nasıl Etkiledi?

Çin Halk Cumhuriyeti’nin Vuhan kentinde ortaya çıkan ve birçok ülkeye yayılan Koronavirüs (COVID-19) salgınından ve bu kapsamda alınan tedbirlerden her sektör olduğu gibi ihracatçılar da doğrudan etkilenmiştir.

A) Mayıs Ayında Olumsuz Etki Nasıl Olmuştur?

Özellikle Mart ayının ikinci yarısı, gündemimize giren Koronavirüs salgını, ihracatımıza etkisini Nisan ayında olduğu gibi, Mayıs ayında da olumsuz yönde etkilemiştir. Bu yıl Mayıs ayında yapılan ihracat, geçen senenin Mayıs ayında yapılan ihracata göre, ülke genelinde ortalama % 41,98 oranında azalarak 8.974.564.290 ABD Doları olmuştur.

Mayıs ayında 13 ilimiz ihracatını, geçen sene Mayıs ayı göre artırmış olup, geriye kalan tüm illerde ihracat, geçen senenin Mayıs ayına göre düşmüştür.

A-1) Mayıs Ayında İhracatını Artıran İllerimiz

Mayıs ayında ihracatını artıran illerimiz ve ihracat rakamları, aşağıdaki gibidir.

Birim= 1.000 ABD Doları

 

ILLER

1 – 31 Mayıs

2019

2020

DEĞ.

YALOVA

3.862,29

41.745,75

980,85%

KASTAMONU

6.746,57

37.793,61

460,19%

KARS

29,07

137,33

372,38%

GÜMÜŞHANE

1.726,96

7.321,77

323,97%

ZONGULDAK

17.137,10

48.744,48

184,44%

BINGÖL

58,25

146,56

151,60%

SIIRT

3.258,34

6.622,54

103,25%

ARDAHAN

205,51

372,53

81,27%

ADIYAMAN

6.398,47

7.962,56

24,44%

BATMAN

2.026,16

2.498,90

23,33%

ARTVIN

4.322,34

5.196,08

20,21%

DÜZCE

17.299,33

20.753,71

19,97%

ŞIRNAK

35.544,26

39.363,14

10,74%

A-2) Mayıs Ayında İhracatını Azaltan İllerimiz

Mayıs ayında ihracatı en çok azalan bazı illerimiz ve ihracat rakamları aşağıdaki gibidir.

Birim= 1.000 ABD Doları

 

ILLER

1 – 31 Mayıs

2019

2020

DEĞ.

BAYBURT

2,22

0,00

-100,00%

HAKKARI

2.035,35

485,89

-76,13%

RIZE

19.185,46

5.226,91

-72,76%

ÇORUM

41.059,65

11.682,43

-71,55%

VAN

7.263,64

2.073,40

-71,46%

ELAZIĞ

26.362,43

8.293,82

-68,54%

SAKARYA

485.468,99

171.703,73

-64,63%

MUŞ

865,96

332,03

-61,66%

BURSA

1.447.113,97

575.290,36

-60,25%

BOLU

12.436,19

4.993,01

-59,85%

MALATYA

30.973,17

13.565,79

-56,20%

OSMANIYE

27.349,90

12.041,56

-55,97%

ERZURUM

3.339,36

1.522,42

-54,41%

AMASYA

5.387,27

2.506,90

-53,47%

ESKIŞEHIR

100.386,40

47.531,83

-52,65%

UŞAK

26.013,68

12.511,17

-51,91%

AKSARAY

12.366,56

6.129,16

-50,44%

KOCAELI

1.230.402,51

626.002,47

-49,12%

DENIZLI

321.743,02

163.962,68

-49,04%

BURDUR

23.807,79

12.276,55

-48,43%

KIRIKKALE

830,42

431,49

-48,04%

TOKAT

2.522,70

1.322,02

-47,60%

K.MARAŞ

88.883,68

46.658,79

-47,51%

KÜTAHYA

27.886,81

14.697,15

-47,30%

AYDIN

67.904,92

36.662,72

-46,01%

AFYON

34.047,94

18.456,36

-45,79%

AĞRI

3.203,64

1.745,68

-45,51%

KILIS

3.974,48

2.194,60

-44,78%

BARTIN

2.749,33

1.522,63

-44,62%

İSTANBUL

6.779.072,05

3.821.568,75

-43,63%

TEKIRDAĞ

96.729,83

55.632,44

-42,49%

SIVAS

8.739,16

5.106,92

-41,56%

KAYSERI

193.389,08

113.687,99

-41,21%

B) İlk Beş Ayların Karşılaştırmasında Olumsuz Etki Nasıl Olmuştur?

Geçen sene ilk beş ayda yapılan ihracatımız da, geçen senenin ilk beş ayına göre, % 19,66 oranında azalarak 56.592.309.210 ABD Doları olarak gerçekleşmiştir.

Bu yılın ilk beş ayında 20 ilimiz ihracatını, geçen senenin ilk beş ayına göre artırmış olup, geriye kalan tüm illerde ihracat, geçen senenin ilk beş ayına göre düşmüştür.

B-1) Yılın İlk Beş Ayında İhracatını Artıran İllerimiz

Yılın ilk beş ayında ihracatını artıran illerimiz ve ihracat rakamları, aşağıdaki gibidir.

 

ILLER

1 – 31 Mayıs

2019

2020

DEĞ.

KARS

132,58

380,74

187,18%

KASTAMONU

38.635,12

93.739,81

142,63%

ARDAHAN

517,00

1.136,13

119,76%

SIIRT

16.595,81

25.955,84

56,40%

BINGÖL

522,33

713,55

36,61%

ARTVIN

17.550,90

23.468,39

33,72%

TUNCELI

46,12

61,46

33,28%

DÜZCE

94.548,60

125.361,41

32,59%

ADIYAMAN

26.572,24

33.934,20

27,71%

TOKAT

7.920,35

9.888,12

24,84%

SINOP

7.956,41

9.676,58

21,62%

GIRESUN

77.812,51

91.471,69

17,55%

ERZINCAN

8.531,34

9.424,68

10,47%

MERSIN

711.062,42

775.020,95

8,99%

ŞIRNAK

151.165,62

163.498,02

8,16%

IĞDIR

25.751,74

27.415,77

6,46%

TRABZON

455.211,37

469.530,04

3,15%

YALOVA

180.850,11

186.370,31

3,05%

KARABÜK

115.042,22

115.924,14

0,77%

EDIRNE

20.056,27

20.164,51

0,54%

B-2) Yılın İlk Beş Ayında İhracatını azaltan İllerimiz

Yılın ilk beş ayında ihracatı en çok azalan bazı illerimiz ve ihracat rakamları aşağıdaki gibidir.

Birim= 1.000 ABD Doları

 

ILLER

1 – 31 Mayıs

2019

2020

DEĞ.

BAYBURT

298,05

0,00

-100,00%

VAN

22.093,61

9.409,65

-57,41%

OSMANIYE

161.461,70

81.294,69

-49,65%

HAKKARI

7.545,85

4.138,88

-45,15%

ELAZIĞ

106.988,71

60.550,31

-43,40%

MUŞ

2.269,15

1.460,94

-35,62%

SAKARYA

2.311.320,52

1.523.226,07

-34,10%

ÇORUM

157.274,67

105.252,56

-33,08%

KOCAELI

6.663.300,99

4.545.912,73

-31,78%

ÇANKIRI

115.064,09

81.928,67

-28,80%

AMASYA

23.605,72

16.811,43

-28,78%

BURSA

6.422.266,80

4.579.220,63

-28,70%

KILIS

18.043,81

13.362,23

-25,95%

K.MARAŞ

418.360,63

313.070,82

-25,17%

GÜMÜŞHANE

26.522,34

19.862,49

-25,11%

NEVŞEHIR

24.681,30

18.828,29

-23,71%

AĞRI

13.824,23

10.622,84

-23,16%

AKSARAY

47.830,20

36.942,86

-22,76%

HATAY

1.199.260,41

926.868,05

-22,71%

MANISA

1.824.114,20

1.410.868,53

-22,65%

BOLU

51.319,64

39.802,59

-22,44%

DENIZLI

1.374.058,91

1.073.805,11

-21,85%

UŞAK

111.024,00

86.908,70

-21,72%

BITLIS

2.372,18

1.864,28

-21,41%

SIVAS

34.816,06

27.366,48

-21,40%

BATMAN

11.174,36

8.821,04

-21,06%

ESKIŞEHIR

456.732,11

361.285,42

-20,90%

BURDUR

76.707,29

61.019,50

-20,45%

KÜTAHYA

119.710,40

96.365,03

-19,50%

İSTANBUL

29.778.486,81

24.096.055,16

-19,08%

AFYON

149.736,49

121.975,65

-18,54%

MALATYA

146.088,90

119.607,97

-18,13%

KAYSERI

865.233,81

710.064,42

-17,93%

C) Türkiye’de sektör bazında Mayıs ayında en fazla ihracatı yapılan ürünler şunlardır.

SEKTÖR (Bin$)

2019 

MAYIS

2020   

MAYIS

Değ. %

 Otomotiv Endüstrisi

2.753.078

1.202.942

-56,3%

 Kimyevi Maddeler ve Mamulleri 

1.933.606

1.177.318

-39,1%

 Hazırgiyim ve Konfeksiyon

1.621.098

840.203

-48,2%

 Çelik

1.355.663

817.769

-39,7%

 Elektrik Elektronik

1.041.385

671.842

-35,5%

 Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri

590.709

500.274

-15,3%

 Demir ve Demir Dışı Metaller

827.434

499.214

-39,7%

 Makine ve Aksamları

780.365

432.330

-44,6%

 Tekstil ve Hammaddeleri

786.344

369.134

-53,1%

 Mobilya,Kağıt ve Orman Ürünleri

526.641

367.342

-30,2%

D) Mayıs ayında İhracatı En Fazla Artan Sektörler Şunlardır:

SEKTÖR (Bin$)

2019 MAYIS

2020 MAYIS

Değ. %

 Yaş Meyve ve Sebze 

140.745

159.560

13,4%

 Gemi ve Yat

53.979

58.173

7,8%

 Fındık ve Mamulleri

132.553

120.816

-8,9%

 Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri

590.709

500.274

-15,3%

 Süs Bitkileri ve Mam.

8.965

6.914

-22,9%

 Meyve Sebze Mamulleri

138.481

100.361

-27,5%

 Tütün

96.526

69.794

-27,7%

 Zeytin ve Zeytinyağı

27.920

19.922

-28,6%

 Çimento Cam Seramik ve Toprak Ürünleri

353.999

250.369

-29,3%

 Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller

230.803

161.708

-29,9%

E) Mayıs ayında Türkiye’den en fazla ihracat yapılan ülkeler şunlardır:

ÜLKE (Bin$)

2019 Mayıs

2020 Mayıs

Değ. %

ALMANYA

1.425.116

851.724

-40,2%

BİRLEŞİK KRALLIK

843.781

533.921

-36,7%

IRAK

659.134

504.555

-23,5%

ABD

756.066

497.269

-34,2%

FRANSA

733.047

402.484

-45,1%

İTALYA

854.496

373.588

-56,3%

HOLLANDA

507.073

308.258

-39,2%

İSRAİL

404.459

259.745

-35,8%

İSPANYA

732.870

254.842

-65,2%

BELÇİKA

300.868

253.675

-15,7%

F) Mayıs ayında ihracatımızın en çok arttığı ülkeler şunlardır (10 milyon dolar ve üstünde ihracat yapılan ülkeler arasında):

ÜLKE (Bin$)

2019 Mayıs

2020 Mayıs

Değ. %

CEBELİTARIK

4

288

7573,5%

ST. VİNCENT VE GRENADİNES

13

253

1857,6%

TUVALU

1

10

1331,7%

ERİTRE

436

3.011

590,8%

GÜNEY SUDAN

119

741

522,8%

SVAZİLAND

14

77

429,0%

FAROE ADALARI

2

6

267,3%

ORTA AFRİKA CUMHURİYETİ

31

111

261,5%

SAMOA

41

149

261,3%

FİJİ

68

208

207,4%

09.06.2020

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM