YAZARLARIMIZ
Yılmaz Dönmez
Yeminli Mali Müşavir
Gelir İdaresi E. Grup Müdürü
ydonmez@ninovaymm.com



KDV Genel Uygulama Tebliği ve Bir Öneri 

Tarih: 05.05.2014 

Maliye Bakanımız Mehmet ŞİMŞEK’in, 25 Nisan 2014 tarihinde açıkladığı KDV genel tebliğlerinin bir tek tebliğde toplanması ve iade sistemindeki değişikliklere ilişkin Genel Uygulama Tebliği, 26 Nisan 2014 tarihinde yayınlanan Resmi Gazete’de yayımlandı.

Bakan Mehmet Şimşek tarafından yapılan açıklamalara göre; tebliğdeki yenilikler şöyle:

- 1985' en bu yana yayımlanmış tebliğler kaldırılarak tek bir tebliğe dönüşüyor. Böylece mevzuattaki dağınıklığın önüne geçilmiş olacak.Mevzuatta ve uygulamada yaşanan aksaklıkların önüne geçmek için önemli düzenlemelere gidilecek.İfadeler güncellendi, konular, verilen özelgeler de dikkate alınarak örneklerle daha açık ve anlaşılabilir hale getirildi.

- İmal, inşa, tadil, bakım ve onarım uygulamalarını içeren istisna düzenlemelerinde proje uygulamasına geçildi. Mükellef önceden proje kapsamında hangi malların alınacağı listesini sunacak.Bu kapsamda yapılacak iade ve istisnalara çok daha kolay bir şekilde takip edilip, mükellef açısından kolaylık sağlanacak.

- İstisna uygulamalarında husus ve esaslar açık bir şekilde ortaya konuldu.

- Tecil ve terkin uygulamasından yararlanacak imalatçıların kapsamı tarımsal üretimi de kapsayacak bir şeklide genişletildi. İlk defa tarımsal üretim yapanlar da tecil, terkin kapsamına alınmış oldu.

- Halen uygulamada olan hızlandırılmış iade sisteminden yaralanma koşulları hafifletiliyor. Bilanço büyüklükleri yani aktif, maddi durağan varlıklar, özsermaye ve satış tutarıyla ilgili 4 kriterden 3'nü sağlamış olması yeterli sayılacak. Ayırca çalıştırılması gereken asgari işçi sayısı da 350'den 250'ye düşürüldü. Bu uygulama büyük hacimli mükelleflerin KDV iadelerini herhangi bir inceleme olmaksızın ve 5 iş günü içinde almalarına imkan sağlarken, tebliğ çalışmasıyla bu uygulamadan daha fazla mükellefin yararlanmasına imkan sağlanacak.

- Daha önce sadece imalat ya da ihracat yapan mükelleflerin yararlanabildiği indirimli teminat uygulaması sistemini, KDV iadesi alan tüm mükelleflerin gerekli şartları sağlaması kaydıyla yararlanabileceği şekle dönüştürüldü.

- İndirimli teminat uygulaması sistemiyle gerekli koşulları sağlayan mükellefler, KDV iadelerini yüzde 100 teminat yerine sadece yüzde 4 veya yüzde 8  teminat göstererek alabilecekler. Teminatlar düşürülerek, bu şartları sağlayan bütün mükellefler açısından vergi ve finansman yükünde önemli bir hafiflemeye gidilecek.

- Mal teslimlerine yönelik tevkifat uygulamalarından kaynaklanan mahsuben iade incelemesiz ve teminatsız iade alınabilmesine imkan sağlandı.

Katma Değer Vergisi Kanunu ile ilgili usul esasların belirlendiği Genel Tebliğlerin tek bir tebliğde birleştirilmesi, daha önce özelgelerle yön verilen uygulamaların bu tebliğde toplanması işlemlerin, özellikle iade işlemlerinin daha kısa sürelerde sonuçlandırması açısından güzel olmuştur.

Genel Uygulama Tebliği ile ilgili daha ayrıntılı incelemelerimiz sonraki yazılarımızın konusu olacaktır.Bugün paylaşmak istediğim konu, Katma Değer Vergisi iade işlemlerinin daha kısa sürede sonuçlanmasına yönelik.

Genel Uygulama Tebliğinden önce mevzuattaki açıklık nedeniyle KDVİRA sisteminin tespit ettiği olumsuzlukları içeren özet rapor, KDV İadesi Tasdik Raporunun vergi dairesine verilmesiyle birlikte çoğu vergi dairesi tarafından Yeminli Mali Müşavirlere verilebilmekteydi.

Özet Raporunun alınmasıyla birlikte Yeminli Mali Müşavirlerce bu rapordaki eksiklikler bir taraftan giderilirken, vergi dairesi de ibraz edilen belge ya da belgelerdeki muhteviyat eksikliklerini kontrol etmekteydi.Bu uygulama, yani Özet Raporun hemen verilmesi, KDV iadesi işlemlerinin daha kısa sürede tamamlanmasını sağlamaktaydı.

Genel Uygulama Tebliğiyle birlikte KDVİRA sisteminin tespit ettiği olumsuzlukları içeren özet raporun tespit edilen diğer eksikliklerle birlikte yazılı olarak bildirilmesi hüküm altına almaktadır.Yani KDVİRA sistemindeki olumsuzlukları içeren Özet Rapor, artık dosya tamamen incelendikten sonra tespit edilen diğer eksikliklerle birlikte yazılı olarak verilecektir.

Yeni uygulamanın önceki uygulamaya göre KDV iade işlemlerini daha da uzatacağını söylemek için müneccim olmaya gerek yok.

Genel Uygulama Tebliği ile amaç, KDV uygulamalarındaki dağınıklığı önlemek işlemlerin daha sağlıklı ve kısa sürede tamamlamak olduğuna göre, KDV iade işlemlerinin daha kısa sürede sonuçlanması için önerimizi belirtmeden önce KDV iadesi uygulamasıyla ilgili bazı bilgileri vermem, konunun anlaşılması yönünden daha sağlıklı olacaktır.

1) Yeminli Mali Müşavirler, KDV İadesi Tasdik Sözleşmesi yapmış oldukları mükelleflerin iade hakkı doğuran işlemleri ile ilgili olarak araştırma, karşıt incelemeler yapmakta ve iade edilmesi gereken tutarı hesaplamaktadırlar.

2) İade edilmesi gereken tutarın hesaplanması ile hazırlanan listelerin, Gelir İadesi sistemine, iade hakkı bulunan mükelleflerin şifreleriyle,yüklenmektedir.

Bu listelerin hazırlanması ve sisteme yüklenmesi işlemlerinin,mükellef şifresiyle, Yeminli Mali Müşavirler tarafından yapıldığı gelir idaresi tarafından da bilinmektedir.

3) Yeminli Mali Müşavir tarafından hazırlanan KDV İadesi Tasdik Raporu, Vergi Dairesine teslim edilmektedir.

4) KDV İadesi Tasdik Raporu teslim edildikten sonra Vergi Dairesi, bir taraftan KDVİRA sisteminin tespit ettiği olumsuzlukları gösteren Özet Raporu, mükellefe ve/veya Yeminli Mali Müşavire vermekte, diğer taraftan KDV İadesi Tasdik Raporu ile raporla birlikte teslim edilen belge ya da belgelerdeki muhteviyat eksiklikleri kontrol etmektedir.

5) KDVİRA sisteminin tespit ettiği olumsuzlukları gösteren Özet Raporundaki eksikliklerin giderilmesi için mükellef tarafından Vergi Dairesine “Pasife Alma Dilekçesi” verilmekte, bu dilekçeye istinaden KDV iadesi işlemleri pasife alınmakta ve eksiklikleri giderilmiş yeni listeler, tekrar sisteme yüklenmektedir. Sisteme yeniden yüklenen listeler, KDVİRA sistemi tarafından tekrar kontrole tabi tutulmaktadır.

6) Vergi dairesi tarafından yapılan kontrol sonucunda tespit edilen eksiklikler bir yazı ile Yeminli Mali Müşavire bildirilmekte ve belli bir sürede eksikliklerin tamamlanması istenmektedir. 

7) Tüm bu işlemlerin sonucunda eksiklikleri gideren ve iade almaya hak kazanan mükelleflerin iade işlemleri sonuçlandırılmaktadır

Bizim önerimize gelince; önerimiz aslında, Genel Uygulama Tebliğinin öncesinde ve sonrasında, mükellefe verilmesinde sakınca olmayan KDVİRA sisteminin tespit ettiği olumsuzlukları gösteren Özet Raporunun, KDV İadesi Tasdik Raporunun vergi dairesine teslim edilmeden önce sistem tarafından mükellefe verilmesine dayanmaktadır. Buna göre, KDV iadesi işlemleri şöyle olacaktır:

 

1) İade işlemlerine ilişkin listeler, Gelir İdaresi sistemine yüklenir.

2) KDV İadesi Tasdik Raporu Vergi Dairesine teslim edilmeden önce, KDVİRA sisteminin tespit ettiği olumsuzlukları gösteren Özet Rapor, yine sistem üzerinden mükellefe açılır.

3) Özet rapordaki eksiklikler dikkate alınarak eksiklikleri giderilmiş yeni listeler, tekrar sisteme yüklenir.

4) Yeminli Mali Müşavir tarafından hazırlanan KDV İadesi Tasdik Raporu, vergi dairesine teslim edilir.

5) Vergi dairesi tarafından KDV İadesi Tasdik Raporu ile raporla birlikte teslim edilen belge ya da belgelerdeki muhteviyat eksiklikleri kontrol edilir. Rapor ve raporla birlikte teslim edilen belgelerde başkaca bir eksiklik olmaması durumunda da iade işlemleri sonuçlandırılır.

Bu şekilde uygulama yapıldığı takdirde; KDVİRA sisteminin tespit ettiği olumsuzluklar, daha iade raporu teslim edilmeden önce belirlenebilecek ve eksiklikler giderildikten sonra iade raporu hazırlanarak vergi dairesine teslim edilecektir.

Örneğin, mal ve/veya hizmet satın alınan mükellefle ilgili olumsuz tespit nedeniyle vergi dairesince bu mükellefe yapılan ödemelerin bankalar aracılığıyla ödendiğine dair “Özel Amaçlı Rapor” talep edilmektedir. Bu da iade sürecini uzatmaktadır.

Bizim önerimiz doğrultusunda uygulama yapıldığında; “Özel Amaçlı Rapor”un ayrıca istenmesine gerek kalmaz, olumsuz tespiti bulunan mal/hizmet satın alınan mükellefe yapılan ödemelerin bankalar aracılığıyla yapıldığına ilişkin tespitler, ayrı bir bölümde belirtilerek KDV İadesi Tasdik Raporu düzenlenerek vergi dairesine teslim edilir.

Örnekleri daha da çoğaltmak mümkündür.

Genel Uygulama Tebliğiyle Vergi Daireleri tarafından zaten mükellefe verilen KDVİRA sisteminin tespit ettiği olumsuzlukları gösteren Özet Raporunun sistem üzerinden mükellefe açılması, birçok bürokratik işlemlerle birlikte iade sürecini de azaltacağı bir gerçektir.

Bu nedenle Genel Uygulama Tebliğiyle getirilen Özet Raporun yazılı olarak bildirilmesi yerine sistem üzerinden iade hakkı bulunan mükelleflere açılması daha yerinde olacaktır.

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale yazılı veya elektronik ortamda kaynak göstermeden yayınlanamaz)

GÜNDEM