YAZARLARIMIZ
Vedat İlki
İş ve Sosyal Güvenlik Uzmanı
vedat.uzman@gmail.com



Borçlanmanın İlgili Aylara Mal Edilmesinde Son Genelge Ezberi Bozdu

5510 Sayılı SS ve GSS Kanununda;

Bu Kanuna göre tespit edilen sigortalılığın başlangıç tarihinden önceki süreler için borçlandırılma halinde, sigortalılığın başlangıç tarihi, borçlandırılan gün sayısı kadar geriye götürülür.

Bu Kanunun yürürlük tarihinden sonraki sürelere ait borçlanmalarda; borçlanılan prime esas gün sayısı borçlanılan ilgili aylara mal edilir. Seçilen prime esas kazanç, borcun ödendiği tarihteki prime esas asgarî kazanca oranlanarak, söz konusu oran ilgili ayın prime esas asgarî kazancı ile çarpılır. Bulunan tutar, ilgili ayın prime esas kazancı kabul edilir. Ancak hesaplanan prime esas kazanç hiçbir suretle o ayın prime esas azamî kazancını geçemez.

(31/05/2006 Tarihli ilk halinde yukarıdaki metin yer alır.41/Madde..Aynı hüküm 2019 yılında aynı madde yerini koruyor.)

YILLARA GÖRE YAYINLANAN GENELGELER

16/9/2010

2010/106

Hizmet Borçlanma İşlemleri/Mülga

4- BORÇLANILAN SÜRELERİN HİZMET OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ

4.1- Sigortalılığın başlangıç tarihinden önceki borçlandırılan sürelerin değerlendirilmesi

5510 sayılı Kanunun 4. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine tabi sigortalıların 41. maddeye göre yapacakları borçlanmalarda, 2008 yılı Ekim ayı başından önceki sürelerde borçlanılan prime esas gün sayısı borçlanılan ilgili aylara mal edilmekte olup, borçlandırılan sürenin 5510 sayılı Kanuna göre tespit edilen sigortalılığın başlangıç tarihinden önceki süreye ait olması halinde sigortalılığın başlangıç tarihi, borçlandırılan gün sayısı kadar geriye götürülecek, prim ödeme gün sayısı ve prime esas kazançlar ise borçlanma yapılan ilgili aylara mal edilecektir.

Örnek- 5.10.1998 tarihinde 506 sayılı Kanun kapsamında çalışmaya başlayan sigortalı (U), 21.5.1993-21.1.1995 tarihleri arasında yaptığı askerlik hizmetini, prime esas asgari günlük kazanç üzerinden borçlanmak için 21.4.2010 tarihinde müracaat etmiş, 602 gün karşılığı (24,30 x % 32 = 7,78 TL, 7,78 x 602 = 4.683,56 TL) borçlanma tutarı 30.4.2010 tarihinde sigortalıya tebliğ edilmiş, 5.5.2010 tarihinde borçlanma tutarının tamamını ödemiştir. Bu durumda sigortalının hizmet süresinin başlangıcı ve prime esas kazançları aşağıdaki şekilde olacaktır.

Askerlik süresi                                   : 21.5.1993-21.1.1995

Borçlanılan gün sayısı                      : 602 gün (1 yıl 8 ay 2 gün)

Hizmet süresinin başlangıcı             : 5 10 1998

                                                           2   8       1

                                                            3   2 1997

Borç ödeme tarihi                                                                                       : 5.5.2010

Borcun ödendiği tarihteki asgari günlük kazanç                                   : 24,30 TL

Borçlandığı günlük kazanç                                                                       : 24,30 TL

Ödenen 1 günlük primin ödeme tarihindeki asgari kazanca oranı      : 24,30 / 24,30 = 1

Prime esas kazanç hesabı:

Yıl

Ay

Gün

İlgili Ayın Asgari Kazancı (TL)

Oran

İlgili Ay İçin Hesaplanan Kazanç (TL)

1993

Mayıs

11

308.242

1

308.242

Haziran

30

840.660

1

840.660

Temmuz

30

948.570

1

948.570

Ağustos

30

948.570

1

948.570

Eylül

30

948.570

1

948.570

Ekim

30

1.067.850

1

1.067.850

Kasım

30

1.067.850

1

1.067.850

Aralık

30

1.067.850

1

1.067.850

1994

Ocak

30

1.113.300

1

1.113.300

Şubat

30

1.113.300

1

1.113.300

Mart

30

1.113.300

1

1.113.300

Nisan

30

1.249.620

1

1.249.620

Mayıs

30

1.249.620

1

1.249.620

Haziran

30

1.249.620

1

1.249.620

Temmuz

30

1.249.620

1

1.249.620

Ağustos

30

1.249.620

1

1.249.620

Eylül

30

1.249.620

1

1.249.620

Ekim

30

1.249.620

1

1.249.620

Kasım

30

1.249.620

1

1.249.620

Aralık

30

1.249.620

1

1.249.620

1995

Ocak

21

906.528

1

906.528

İlgili aylara mal edilmesinde hata yapılmıştır!

2013/11 SAYILI GENELGE

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Kanunun 41. Maddesine Göre Borçlanılan Sürelerin Hizmet Olarak Değerlendirilmesi

2- Sigortalılığın başlangıç tarihinden önceki borçlandırılan sürelerin değerlendirilmesi

Kanunun 4. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine tabi sigortalıların Kanunun 41. maddesine göre yapacakları borçlanmalarda, 2008 yılı Ekim ayı başından önceki sürelerde borçlanılan prime esas gün sayısı borçlanılan ilgili aylara mal edilmekte olup, borçlandırılan sürenin Kanuna göre tespit edilen sigortalılığın başlangıç tarihinden önceki süreye ait olması halinde sigortalılığın başlangıç tarihi, borçlandırılan gün sayısı kadar geriye götürülecek, prim ödeme gün sayısı ve prime esas kazançlar ise borçlanma yapılan ilgili aylara mal edilecektir.

Örnek- 5/10/1998 tarihinde 506 sayılı Kanun kapsamında çalışmaya başlayan sigortalı, 21.5.1993-21.1.1995 tarihleri arasında yaptığı askerlik hizmetini, prime esas asgari günlük kazanç üzerinden borçlanmak için 21.4.2010 tarihinde müracaat etmiş, 602 gün karşılığı (24,30 x % 32 = 7,78 TL, 7,78 x 602 = 4.683,56 TL) borçlanma tutarı 30.4.2010 tarihinde sigortalıya tebliğ edilmiş, 5.5.2010 tarihinde borçlanma tutarının tamamını ödemiştir. Bu durumda sigortalının hizmet süresinin başlangıcı ve prime esas kazançları aşağıdaki şekilde olacaktır.

Askerlik süresi                          : 21.5.1993-21.1.1995

Borçlanılan gün sayısı              : 602 gün (1 yıl 8 ay 2 gün)

Hizmet süresinin başlangıcı     : 5 10 1998

                                                   2 8         1

                                                   3 2         1997

Borç ödeme tarihi                                                                               : 5.5.2010

Borcun ödendiği tarihteki asgari günlük kazanç                                : 24,30 TL

Borçlandığı günlük kazanç                                                                 : 24,30 TL

Ödenen 1 günlük primin ödeme tarihindeki asgari kazanca oranı     : 24,30 / 24,30 = 1

Prime esas kazanç hesabı

Aynı işleme aynı örneğe devam edilmiştir.

2019/09 GENELGE YAPILAN DEĞİŞİKLİK!

Üçüncü bölümde yer alan 

“2- Sigortalılığın başlangıç tarihinden önceki borçlandırılan sürelerin değerlendirilmesi”

alt başlığındaki birinci paragraftaki “borçlanma yapılan ilgili aylara” ibaresi “geriye götürülen sürelerdeki ilgili aylara” şeklinde değiştirilmiş, birinci paragraftan sonra gelen “Örnek -” metinden kaldırılmış ve aşağıdaki örnekler eklenmiştir.

2-Sigortalılığın başlangıç tarihinden önceki borçlandırılan sürelerin değerlendirilmesi

Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine tabi sigortalıların Kanunun 41 inci maddesine göre yapacakları borçlanmalarda, 2008 yılı Ekim ayı başından önceki sürelerde borçlanılan prime esas gün sayısı borçlanılan ilgili aylara mal edilmekte olup, borçlandırılan sürenin Kanuna göre tespit edilen sigortalılığın başlangıç tarihinden önceki süreye ait olması halinde sigortalılığın başlangıç tarihi, borçlandırılan gün sayısı kadar geriye götürülecek prime esas kazançlar ise (Değişik, 24/4/2019 tarihli ve 2019/9 sayılı Genelge) geriye götürülen sürelerdeki ilgili aylara mal edilecektir.

Örnek 1- 5.10.1998 tarihinde 506 sayılı Kanun kapsamında çalışmaya başlayan sigortalı, 21.5.1993-21.1.1995 tarihleri arasında yaptığı askerlik hizmetini, prime esas asgari günlük kazanç üzerinden borçlanmak için 9.3.2018 tarihinde müracaat etmiş, 600 gün karşılığı borçlanma tutarı 12.3.2018 tarihinde sigortalıya tebliğ edilmiş, 13.3.2018 tarihinde borçlanma tutarının tamamını ödemiştir. Bu durumda sigortalının hizmet süresinin başlangıcı ve prime esas kazançları aşağıdaki şekilde olacaktır.

Askerlik süresi : 21.5.1993-21.1.1995

Borçlanılan gün sayısı : 21.5.1993 – 20.1.1995 (600 gün-1 yıl, 8 ay)

Borç ödeme tarihi : 13.3.2018

Borcun ödendiği tarihteki asgari günlük kazanç : 67,65 TL

Borçlandığı günlük kazanç : 67,65 TL

Ödenen 1 günlük primin ödeme tarihindeki asgari kazanca oranı : 67,65 / 67,65 = 1

Prime esas kazanç hesabı

Yıl

Ay

Gün

İlgili Ayın Asgari

Kazancı

Oran

İlgili Ay İçin

Hesaplanan

Kazanç

1997

Şubat

26

18.818.150

1

18.818.150

 

Mart

30

25.624.950

1

25.624.950

 

Nisan

30

25.624.950

1

25.624.950

 

Mayıs

30

25.624.950

1

25.624.950

 

Haziran

30

25.624.950

1

25.624.950

 

Temmuz

30

36.941.130

1

36.941.130

 

Ağustos

30

36.941.130

1

36.941.130

 

Eylül

30

36.941.130

1

36.941.130

 

Ekim

30

36.941.130

1

36.941.130

 

Kasım

30

36.941.130

1

36.941.130

 

Aralık

30

36.941.130

1

36.941.130

1998

Ocak

30

50.052.000

1

50.052.000

 

Şubat

30

50.052.000

1

50.052.000

 

Mart

30

50.052.000

1

50.052.000

 

Nisan

30

50.052.000

1

50.052.000

 

Mayıs

30

50.052.000

1

50.052.000

 

Haziran

30

50.052.000

1

50.052.000

 

Temmuz

30

63.108.330

1

63.108.330

 

Ağustos

30

63.108.330

1

63.108.330

 

Eylül

30

63.108.330

1

63.108.330

 

Ekim

4

9.346.500

1

9.346.500

Sigortalı ilk defa 5.10.1998 tarihinde işe başladığından 1 yıl, 8 ay geriye gidildiğinde sigortalılık başlangıç tarihi 5.2.1997 tarihi olacaktır.

Hizmet süresinin başlangıcı :       5 10 1998

                                                    -  8     1

                                                    5 2 1997

SONUÇ:

2019/09 Sayılı Genelge ile Kanun metnine uygun düzenlemeye gidilmiştir.

5510  sayılı  Kanuna göre tespit edilen sigortalılığın başlangıç tarihinden önceki süreler için borçlandırılma halinde, sigortalılığın başlangıç tarihi, borçlandırılan gün sayısı kadar geriye götürülür.

5510 sayılı  Kanunun yürürlük tarihinden sonraki (01/10/2008) sürelere ait borçlanmalarda; borçlanılan prime esas gün sayısı borçlanılan ilgili aylara mal edilir.( “geriye götürülen sürelerdeki ilgili aylara”)

Oranlama Formülü: Seçilen prime esas kazanç /borcun ödendiği tarihteki prime esas asgarî kazanca oranlanarak, söz konusu oran ilgili ayın prime esas asgarî kazancı ile çarpılır.

Bulunan tutar, ilgili ayın prime esas kazancı kabul edilir.

Ancak hesaplanan prime esas kazanç hiçbir suretle o ayın prime esas azamî kazancını geçemez.

Sigortalılar hak kaybına uğramış mıdır?

Örnek- 5.10.1998 tarihinde 506 sayılı Kanun kapsamında çalışmaya başlayan sigortalı (U), 21.5.1993-21.1.1995 tarihleri arasında yaptığı askerlik hizmetini, prime esas asgari günlük kazanç üzerinden borçlanmak için 21.4.2010 tarihinde müracaat etmiş, 602 gün karşılığı (24,30 x % 32 = 7,78 TL, 7,78 x 602 = 4.683,56 TL) borçlanma tutarı 30.4.2010 tarihinde sigortalıya tebliğ edilmiş, 5.5.2010 tarihinde borçlanma tutarının tamamını ödemiştir. Bu durumda sigortalının hizmet süresinin başlangıcı ve prime esas kazançları aşağıdaki şekilde olacaktır.

İlgili aylara mal edilmesinde 21.5.1993-21.1.1995 tarihler dikkate alınmıştır

Örnek 1- 5.10.1998 tarihinde 506 sayılı Kanun kapsamında çalışmaya başlayan sigortalı, 21.5.1993-21.1.1995 tarihleri arasında yaptığı askerlik hizmetini, prime esas asgari günlük kazanç üzerinden borçlanmak için 9.3.2018 tarihinde müracaat etmiş, 600 gün karşılığı borçlanma tutarı 12.3.2018 tarihinde sigortalıya tebliğ edilmiş, 13.3.2018 tarihinde borçlanma tutarının tamamını ödemiştir. Bu durumda sigortalının hizmet süresinin başlangıcı ve prime esas kazançları aşağıdaki şekilde olacaktır.''

İlgili örnekte ise bir öncekinin tersi işlem yapılmıştır.

05/10/1998-08-01=05/02/1997 süresini dolduracak olan dönemler mal edilmiştir.

1997 yılından 10 ay+26 gün.....

1998 yılından 9 ay+4 gün olmak üzere 20 ay hesaplanmıştır.

Özellikle üst gösterge seçimi yapanlara karşı ekonomik borçlanma tutarı imkanı yolu da açılmıştır.

Yıllardır yapılan hatalı uygulamaya olumlu yaklaşanları da tebrik ederim..

22.10.2019

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM