YAZARLARIMIZ
Mustafa Günay
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
mustafagunay@lvg.com.tr



Sat- Kirala – Geri Al Modelinin Tarımda Uygulanması

Tarıma oldukça elverişli topraklara sahip olan ülkemizde hali hazırda tarım ve hayvancılık destekleri uygulanmakta devlet toprak analiz desteği , mazot gübre desteği ,yem bitkileri desteği, iyi tarım desteği , organik tarım desteği ,sertifikalı tohum desteği gibi birçok destek sağlamaktadır .

Ancak bu desteklerin tarım üretimi için yeterli olduğu söylenemez.

Yıllar itibari ile çiftçinin kredi borçlarını geri ödemede zorluk çektiği görülmekte ayrıca yine çitçinin piyasaya olan borçlarının tarımın sağlıklı yapılmasına engel teşkil ettiği açıktır.

Ülkemizin tarım arazilerinin kullanımı ve artırılması amacı ile şirketler tarafından hali hazırda kullanılan bir finansman modeli olan Sat-kirala-geri al modeli benzeri bir modelin uygulanması çiftçinin nakit destek sağlaması toprakların denetimi ve korunması bakımından önemlidir

Sat-kirala-geri al modelini hatırlayalım  ;

Sat-kirala-geri al işlemi, her türlü taşınır ve taşınmaz malların 6361 sayılı Kanun kapsamında geri kiralama amacıyla ve sözleşme sonunda geri alınması şartıyla, kiracılar tarafından kiralayanlara (yani finansal kiralama şirketleri, katılım bankaları ile kalkınma ve yatırım bankalarına) satışı, kiralayanlar tarafından kiracılara kiralanması ve kiralayanlarca söz konusu varlıkların kira süresi sonunda kiracılara devrine ilişkin süreci ifade eder. Alternatif bir finansman yöntemi olarak yaygın bir şekilde uygulanmaktadır.

Sat-kirala-geri al modelinin Tarım arazileri üzerinde uygulanması ise aşağıdaki sat kirala geri al toprak modelindeki gibi olabilir .

Tarıma elverişli üzerinde tarım yapılan ya da tarım yapılma potansiyeli mevcut arazilerin toprak sahiplerinden sat kirala geri al modeli gibi bir model ile devlet tarafından satın alınması kiralama vadesi sonunda devlet tarafından çitçiye iade edilmesi modelinin incelenmesi gerekir

Satı Kirala geri al modelinin devlet tarafından topraklarını işleyen toprak sahibi çitçilerin toprakları için uygulanması modelinin ülkemizde tarımın işlevselliğini arttıracağı gerçeği yadsınamaz .

Çiftçinin vadesi geçmiş kredi borçlarının geri ödenememesi tarım arazilerinin işlenmesini engellemekte verimli topraklara sahip ülkemizin tarım üretimini azaltmaktadır.

Çiftinin kaynak ihtiyacını karşılayacak bir model olarak sat kirala geri al modelinin faydaları aşağıdaki gibi olacaktır

Çiftinin ekim ilaçlama toprak işleme işçi çalıştırma yakıt giderlerinin finansmanı konusunda çiftçiye peşin nakit destek sağlanması

Çiftçin mevcut kredi borçlarını ödemesi için peşin nakit destek sağlanması

Çiftçinin mevcut arazi varlıklarını artırıcı yatırımlar yapmasının sağlanması

Devletin çiftçiye kredi vermek yerine nakdi destek sağlaması karşılığında sat kirala geri al modeli sonuna kadar toprak sahibi olması ve alacaklarına karşı ipotek sağlaması

Sat kirala geri al modeli sonuna kadar faizli geri ödeme sayesinde devletin bu ödemelerden gelir elde etmesi sağlanacaktır.

Sat kirala geri al toprak varlıkları modeli ile 6361 sayılı kanuna benzer şekilde çiftçinin toprağını finansman şirketlerine değil de devlete satması dönem sonunda ise varlığını geri almasının ülke ekonomisi açısından değerlendirilmesi gerekir.

Ayrıca tarım arazilerinin sat kirala geri al modeli süresince tarım arazisi olarak kullanılmasının sağlanması tarım arazilerinin yapılaşmasını ve dolayısı ile kaybını engelleyecektir .

Bu uygulamanın tarım arazilerinin işlevsel hale gelmesini sağlayacağı gibi hem tarım arazi sahipleri hem de devlet için gelir sağlayıcı bir yöntem olacağı söylenebilir .

24.11.2020

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM