YAZARLARIMIZ
Melih Akcan
Vergi Müfettişi
Yüksek Lisans
melih.akcan.vdk@outlook.com



Yevmiye Defteri Sayfalarının Tasdiksiz Arka Sayfalarına Yapılan Kayıtlara İlişkin KDV İadesi

1. GİRİŞ

Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı ile Gümrük ve Ticaret Bakanlığı İç Ticaret Genel Müdürlüğü tarafından ortak olarak yayımlanan 1 Sıra No.lu Elektronik Defter Genel Tebliği ile bugün çok daha fazla mükellef e-defter uygulamalarına zorunlu olarak dâhil edilerek, e-defter uygulamasına tabi olması gereken mükelleflerin kapsamı genişletilmiştir. Aynı tebliğin 3.2.1. bölümünde hangi mükelleflerin zorunlu olarak e-Defter uygulamasına dâhil olmaları gerektiği ifade edilmiştir. Dolayısıyla henüz e-defter uygulamasına tabi olmayan mükelleflerin veya günümüz itibariyle e-defter uygulamasına tabi olan mükellefin iade hakkı doğuran işlemlerden kaynaklanan KDV iade talebinin olduğu yıllarda e-defter uygulamasına tabi olmayan mükelleflerden olabileceği mümkündür. Bu noktada, kâğıt ortamında defter tutulduğunun varsayımıyla, iadeye temas eden belgenin veya belgelerin yevmiye defterinin tasdiksiz arka sayfalarına kaydedilmesinin vergi iade incelemeleri yönünden değerlendirilmesi bu çalışmamızın konusunu oluşturacaktır.

2- VERGİ USUL KANUNU GEREĞİ TASDİKE TABİ DEFTERLER

2.1- Tasdik Ettirilmesi Zorunlu Defterler

Tasdike tabi defterler Vergi Usul Kanunu'nun 220'nci maddesinde belirtilmiştir. Söz konusu maddeye göre bunlar; yevmiye ve envanter defterleri, işletme defteri, çiftçi işletme defteri, imalat ve istihsal vergisi defterleri (basit istihsal vergisi defteri dahil), nakliyat vergisi defteri, yabancı nakliyat kurumlarının hasılat defteri ile serbest meslek kazanç defteridir. Yine aynı maddenin son fıkrasına göre Vergi Usul Kanunu ile bu defterlerin yerine kullanılacak olan defterlerin de tasdike tabi tutulacağı hüküm altına alınmıştır.

2.2. Tasdik Ettirilmesi Zorunlu Defterlerde Tasdik Şekli

Katma değer vergisi iadesinin talep edilebilmesinde KDV indirimine esas teşkil eden belgelerin kaydedildiği yevmiye defterinin de tasdik zorunluluğu olan defterlerden olduğu yukarıda açıklanmıştır. Söz konusu tasdik şeklinin nasıl olması gerektiği de Vergi Usul Kanunu'nun da ifade edilmiştir.  Mezkur Kanunu'nun 225. maddesinin (a) bendinde ciltli defterlerin tasdik esnasında sayfalarının sıra numarasiyle teselsül ettiğine bakılarak, bu sayfaların teker teker tasdik makamının resmi mühürü ile mühürleneceği, (b) bendinde ise müteharrik yapraklı yevmiye defteri kullanmalarına Maliye Bakanlığınca müsaade edilen müesseselerin bir yıl içinde kullanacaklarını tahmin ettikleri sayıda yaprağı tasdik ettirecekleri, bunların sayfa numaralarının tasdikli yaprakların sayfa numaralarını takiben teselsül ettirecekleri hüküm altına alınmıştır.

Ayrıca Noterler Birliğinin yayımlamış olduğu 02.09.2021 tarihli Defter Onaylama İşlemleri Hak. Birleştirilmiş 51 Sayılı Genelgesinin 5-Açılış, Onay Yenileme (Ara Onayı) Ve Kapanış Onayları bölümünde “ 2)Defterler aşağıdaki şekilde onaylanır:

a)Ciltli defterlerin sayfalarının sıra numarasıyla teselsül ettiğine bakılarak, bu sayfalar teker teker onay makamının resmi mühürü ile mühürlenir.

b)Müteharrik yapraklı yevmiye defteri kullanan tacirler bir yıl içinde kullanacaklarını tahmin ettikleri sayıda yaprağı yukarıdaki esaslara göre onaylattırırlar. Onaylı yapraklar bittiği takdirde, yeni yapraklar kullanılmaya başlamadan önce onaylatılır. Bunların sayfa numaraları onaylı yaprakların sayfa numaralarını takiben teselsül ettirilir. Tasdik makamı, ilave yaprakların sayısını ilk onayın altına kaydeder ve bu kaydı usulüne göre onaylar.” Şeklinde ve 25-Defter Onay İşlemlerinde Soğuk Damganın Kullanılabileceği bölümünde “ Özellikle defter yapraklarının mühürlenmesinde sağlayacağı kolaylık dikkate alınarak defter onay işlemlerinde soğuk damganın kullanılıp kullanılamayacağı hususunda Adalet Ba­kanlığından görüş istenmesi üzerine, gönderilen 27.2.1995 tarihli ve 3239 sayılı cevap yazı­sında; "Defter tasdiki işlemlerinde onay bilgilerini ve şerhini ihtiva eden ilk ve son sayfaların, ara tasdiklerde ise ara tasdik şerhi bulunan sayfanın normal mühürle, diğer sayfaların ise so­ğuk damga ile mühürlenmesinin uygun olduğu düşünülmektedir." denildiğinden, defter onay­lama işlemlerinde de belirtilen şekilde uygulama yapılması mümkün bulunmaktadır.” şeklinde tasdik şekli etraflıca açıklanmıştır.

2.3- Tasdik Süreleri

VUK'un 221. maddesinde mükelleflerin tutacakları defterleri tasdik ettirecekleri süreler belirtilmiştir. Anılan maddeye göre,

1. Öteden beri işe devam etmekte olanlar defterin kullanılacağı yıldan önce gelen son ayda;

2. Hesap dönemleri Maliye Bakanlığı tarafından tespit edilenler, defterin kullanılacağı hesap döneminden önce gelen son ayda;

3. Yeniden işe başlayanlar, sınıf değiştirenler ve yeni bir mükellefiyete girenler işe başlama, sınıf değiştirme ve yeni mükellefiyete girme tarihinden önce; vergi muafiyeti kalkanlar, muaflıktan çıkma tarihinden başlayarak on gün içinde;

4. Tasdike tabi defterlerin dolması dolayısıyla veya sair sebeplerle yıl içinde yeni defter kullanmaya mecbur olanlar bunları kullanmaya başlamadan önce tasdik ettirmelidirler.

3. YEVMİYE DEFTERİ SAYFALARININ TASDİKSİZ ARKA YÜZLERİNE YAPILAN KAYITLARIN GEÇERLİ OLUP OLMADIĞI

Uygulamada bilgisayarlı muhasebe tutulması dolayısıyla zaman zaman dönem başında tasdik ettirilen sayfa sayısı yeterli olmamaktadır. Bu tür durumlarda bazı mükelleflerin, tasdikli müteharrik yapraklı yevmiye defterlerinin bitmesinden sonra bu defterlerinin tasdiksiz olan arka sayfalarına kayıtları yapmaya devam ettikleri gözlemlenmektedir.

3.1. Yevmiye Defterinin Tasdiksiz Arka Yüzüne Yapılan Kayıtların Durumu

Vergi idaresi yevmiye defterinin tasdiksiz arka sayfalarına yapılan kayıtları tasdiksiz deftere yapılan kayıt kabul etmektedir.

Tasdik muamelesinin yapılmaması durumunda karşılaşılacak cezai müeyyide VUK'un 352. maddesinde düzenlenmiştir. VUK. 352. maddesinin II. derece usulsüzlükle ilgili 6. bendine göre tasdiki mecburi olan defterlerin kanuni süresinin sonundan başlayarak 1 ay içinde tasdikinin yaptırılması mümkündür. Bu durumda VUK. 352. maddesine göre II. derece usulsüzlük cezası kesilecektir. Aynı maddenin I. derece usulsüzlüklerle ilgili 8. bendine göre tasdiki zorunlu olan defterlerden herhangi birinin tasdik işleminin yaptırılmamış olması veya kanuni süresinin sonundan başlayarak bir ay geçtikten sonra tasdik ettirilmesi durumunda defterler hiç tasdik ettirilmemiş sayılmakta olup bu durumda I. derece usulsüzlük cezası kesilmesi gerektiği belirtilmiştir. Ayrıca tasdik işleminin yaptırılmaması VUK. 30. maddesi 3. bendine göre re'sen takdir nedeni olarak sayıldığından 2 kat I. derece usulsüzlük cezası kesilmesi gerekecektir.

Ancak her ne kadar tasdik muamelesi süresinde ve kanunda belirtilen şartlarda yapılmış olsa da söz konusu yevmiye defterinin sayfalarının dolması nedeniyle tasdiksiz arka sayfalarına yapılan kayıtların durumu ne olacaktır? Bu sorunun cevabını, özellikle iade incelemeleri açısından yol göstermesi adına, Katma Değer Vergisi Kanunu açısından değerlendirerek aramak yerinde olacaktır.

3.2. Vergi Kanunları Kapsamında Tasdiksiz Deftere Kaydedilen Belgenin KDV İndirimi

Bilindiği üzere; KDV Kanununun 29/1-a ve 34/1 inci maddelerine göre, verginin indirim konusu yapılabilmesi için, fatura ve benzeri belgelerde ayrıca gösterilmesi ve bu belgelerin kanuni defterlere kaydedilmiş olması gerekmektedir. Bir başka deyişle mükelleflerin yüklendikleri Katma Değer Vergisini indirim konusu yapabilmeleri için alış belgelerinde yer alan katma değer vergisini takvim yılını takip eden takvim yılı aşılmamak şartıyla kanuni defterlere (yevmiye ve kebir defterleri) kaydetmeleri gerekmektedir. Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 34. maddesine göre, yurt içinden sağlanan veya ithal olunan mal ve hizmetlere ait katma değer vergisi, alış faturası veya benzeri vesikalar ve gümrük makbuzu üzerinden ayrıca gösterilmek ve bu vesikalar kanuni defterlere kaydedilmek şartıyla indirebilirler. Dolayısıyla gerek Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. ve gerekse 34. maddesi uyarınca alış belgelerinde yer alan KDV'nin mutlaka kanuni defterlere kaydedilmesi gerekmektedir. Görüleceği üzere yüklenilen bir KDV'nin indirim konusu yapılabilmesi için aranan şartlardan birisi de ilgili vesikaların kanuni defterlere kaydedilmesidir. Kanuni defterlerden kasıt önceki bölümlerde de açıklandığı üzere mükelleflerin vergi kanunları uyarınca tutmak zorunda olduğu defterler olup, bu defterlerden yevmiye defteri de Vergi Usul Kanunu'na göre tasdiki zorunludur. Burada ilgili faturalarda yer alan KDV’nin yasal defterlerin tasdiksiz olması sebebiyle indirim konusu yapılamayacağı gibi bir anlam ortaya çıksa da KDV'nin indirilip indirilemeyeceği konusunda hala tereddütler bulunmaktadır.

Aynı durum tasdikli yevmiye defterinin dolması nedeniyle yevmiye defterinin tasdiksiz arka yüzüne yapılan kayıtlar için de geçerli olup bu sayfalar tasdiksiz defter gibi düşünülebilir. Çünkü önceki bölümlerde de açıklandığı üzere tasdik şekli açıklanmış olup net ifadelerle nasıl olması gerektiği belirtilmiştir. Dolayısıyla tasdikli yevmiye defterinin dolması nedeniyle tasdiksiz arka yüzlere yapılan kayıtlar, tasdik şekline uygun olmayan deftere kayıt yapılmış gibi olacağından bu yüzlere yapılan kayıtlar tasdiksiz deftere yapılan kayıtlar gibi olacaktır. Bu bağlamda tasdiksiz deftere kaydedilen belgenin KDV indirimi hakkındaki yasal düzenlemeler ve Vergi İdaresinin bu yöndeki görüşleri, tasdikli yevmiye defterinin dolması nedeniyle tasdiksiz arka yüzlere kaydedilen faturalarda yer alan KDV'nin indirilip indirilemeyeceği konusundaki duruma bakışıyla aynı diyebiliriz.

Vergi İdaresi tarafından genel olarak tasdiksiz defterlere kaydedilen belgenin KDV indirimi yönündeki görüşlerini verilen özelgelerden anlayabiliriz. Şöyle ki;

T.C. ÇANAKKALE VALİLİĞİ Defterdarlık Gelir Müdürlüğü tarafından verilmiş B.07.4.DEF.0.17.10.00-KDV-2010-02-15 sayılı 16/02/2012 tarihli özelge[1]

Bu hüküm ve açıklamalar çerçevesinde, tutulması zorunlu defterlerde;

-Tasdik işleminin hiç yaptırılmamış olması,

-Bir önceki takvim yılında veya hesap döneminde tasdik ettirilerek kullananlardan ara tasdike gidilmeksizin bir sonraki hesap döneminde de aynı defterlere kayıt yapılması,

Vergi Usul Kanununun 30/3 ncü maddesine göre re'sen tarhiyat nedeni olup, bu defterlere kaydı yapılan belgelerde yer alan KDV nin de indirimi Kanunun 29 ve 34 üncü maddeleri gereğince mümkün bulunmamaktadır. Ancak, yapılacak incelemede ya da dönem matrahının takdiri sırasında tasdik ettirilmemiş defterlere kaydedilen belgelerin gerçek olduklarına kanaat getirilmesi ve bu verginin satıcı tarafından beyan edildiğinin tespit edilmiş olması kaydıyla bu belgelerdeki KDV nin  indirim konusu yapılması mümkün bulunmaktadır.”

ve T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI MERSİN VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI (Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü) tarafından verilmiş B.07.1.GİB.4.33.15.01-2010-701-17-96 sayılı 05/12/2011 tarihli özelge[2]

“İlgide kayıtlı özelge talep formunda, kanuni defterlerinizi geç tasdik ettirdiğinizden bahisle kanuni süresinden sonra tasdik ettirilen defterlere kaydedilen belgelere istinaden KDV iadesi talebinde bulunup bulunamayacağınız konusunda Başkanlığımız görüşü talep edilmektedir.

3065 sayılı Katma Değer Vergisi  (KDV) Kanununun 29/3 üncü maddesinde, indirim hakkının vergiyi doğuran olayın vuku bulduğu takvim yılı aşılmamak şartıyla, ilgili vesikaların kanuni defterlere kaydedildiği vergilendirme döneminde kullanılabileceği hükme bağlanmıştır.

23 Seri No.lu KDV Genel Tebliğinin H/3 bölümünde ise konu ile ilgili açıklamalara yer verilmiştir.

Buna göre, tasdiksiz de olsa kanuni defterlere ilgili takvim yılı içinde kaydedilen faturaların KDV Kanunu açısından yapılacak incelemede veya dönem matrahının takdiri sırasında gerçek olduklarına kanaat getirilmesi ve verginin satıcı tarafından beyan edildiğinin tespit edilmiş olması kaydıyla bu belgelerde gösterilen katma değer vergisinin indirimi ve iadesi mümkün bulunmaktadır.” mevcuttur.

Görüleceği üzere Vergi İdaresi genel olarak, tasdiksiz deftere kaydedilen belgenin KDV indirimlerini kanuni defterlere yapılmış kayıt olarak kabul etmese de yapılacak incelemede ya da dönem matrahının takdiri sırasında tasdik ettirilmemiş defterlere kaydedilen belgelerin gerçek olduklarına kanaat getirilmesi ve bu verginin satıcı tarafından beyan edildiğinin tespit edilmiş olması kaydıyla bu belgelerdeki KDV’ nin indirim konusu yapılmasına müsaade ederek açık kapı bırakmış ve topu bir bakıma vergi inceleme elemanına atmıştır. Dolayısıyla aynı yorumu, tasdikli yevmiye defterinin dolması nedeniyle tasdiksiz arka yüzlere kaydedilen faturalarda yer alan KDV'nin indirilip indirilemeyeceği yönündeki olaya da getirebiliriz.

3.3. Yevmiye Defterinin Tasdiksiz Arka Yüzüne Yapılan Kayıtların Durumuna İlişkin Yargı Kararları

Her ne kadar tasdiksiz defterlerdeki indirilecek KDV'nin kaydedilen belgelerin vergi inceleme elemanınca gerçek olduklarına kanaat getirilmesi ve bu verginin satıcı tarafından beyan edildiğinin tespit edilmiş olması kaydıyla indirimin söz konusu olacağı görüşü benimsenmiş olsa da yargının da bu konularda birbirinden farklı kararlar verdiği gözlemlenmektedir.

Tasdikli yevmiye defterinin tasdiksiz arka yüzüne kayıt yapılabileceği yönündeki yargı kararların bazıları şöyledir:

- Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu E.2005/110 K.2005/177 sayı ve 17.06.2005 tarihli kararı: "müteharrik yapraklı olup biten yevmiye defterinin tasdiksiz arka sayfalarına yapılan kayıtlarda gösterilen katma değer vergisi indiriminin tasdikli olan diğer defterlerle karşılaştırma yapılmaksızın kabul edilmemesinde hukuka uygunluk bulunmadığı" şeklindedir.

- Danıştay Vergi Dava Dairesi E.2006/228-K.2007/57 sayılı kararı: "ödendiği ihtilafsız olan; ancak, müteharrik yapraklı yevmiye defterinin tasdikli sayfalarının tasdiksiz arka yüzlerine yapılan kayıtlarda gösterilen katma değer vergilerinin indiriminin, yalnızca bu sebeple kabul edilmemesinde hukuka uygunluk bulunmadığı" gibidir.

Ancak tersi yönünde verilen kararlar da mevcut olup tasdikli yevmiye defterinin tasdiksiz arka yüzüne kayıt yapılamayacağı yönündeki yargı kararı şöyledir:

- Danıştay 7. Daire E.2001/4619-K.2002/167 sayılı kararı: "müteharrik yapraklı yevmiye defterinin tasdiksiz arka sayfalarına yapılan kayıtların kanuni defterlere yapılmış kayıt olarak kabul edilmeyeceği ve KDV indirimi yapılamayacağı" şeklindedir.

- Danıştay 9. Daire E.2011/16 K.2012/1003 sayı ve 05.04.2012 tarihli kararı ; “ 2004 yılı yevmiye defterine 31.7.2004 - 31.10.2004 tarihleri arasında yapılan kayıtların defterin tasdikli ön yüzüne yapıldığı ve bu kayıtlarda yer alan faturaların Mahkemelerine ibraz edildiği görüldüğünden bu dönemde yer alan katma değer vergisi indirimlerinin kabul edildiği, ancak bu dönemden sonra 31.10.2004 tarihinden itibaren yapılan kayıtların yevmiye defterinin tasdikli ön yüzlerinin bitmesi nedeniyle tasdiksiz arka sayfalarına yapıldığından 31.10.2004 - 31.12.2004 tarihleri arasında yer alan katma değer vergisi indirimlerinin kabul edilemeyeceği, 2005 yılı yevmiye defterinin de tasdiksiz bilgisayar çıktısı olması nedeniyle 3065 sayılı Kanunun indirim için öngördüğü defter ve belgelerin varlığı şartını sağlamadığından bu yıla ilişkin katma değer vergisi indirimlerinin de reddi gerektiği şeklindeki Vergi Mahkemesi kararını, aynı gerekçe ve nedenlerle uygun görmüş olup, tarafların temyiz istemlerine ilişkin dilekçelerde ileri sürülen iddiaların sözü geçen kararın bozulmasını sağlayacak durumda bulunmadığına hükmetmiştir.” şeklindedir.

 - Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun E.2019/915 K.2021/203 sayı ve 24.02.2021 tarihli kararı: “ Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:… K:… sayılı kararı:

213 sayılı Kanun'un 221. maddesi, kullanılacak defterlerin tasdiki için zorunlu olan süreyi belirleyerek vergilendirme işleminin sağlıklı bir şekilde yürütülmesi için mükelleflere sorumluluk yüklemiştir. Bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi veya süresinden sonra yerine getirilmesi hali re'sen takdir sebebidir. Katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için fatura ve benzeri belgelerde ayrıca gösterilmesinin yanında bu belgelerin kanunun aradığı koşulları taşıyan defterlere kaydedilmesi gerekmektedir. Aksi halde bu katma değer vergileri indirim konusu yapılamayacağından ve tasdiksiz deftere itibar edilemeyeceğinden, defterde yer alan kayıtların doğruluğunun araştırılmasına, davacının beyanname ve belgeleriyle karşılaştırma yapılmasına lüzüm bulunmaksızın sırf defter tasdikinin yapılmaması nedeniyle 213 sayılı Kanun'un 30. maddesi uyarıca dönem matrahının re'sen takdir edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Vergi Mahkemesi, ilk kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçeye ek olarak bu gerekçeyle bozulan hüküm fıkrası yönünden ısrar şeklindeki ısrar kararını onamıştır.” şeklindedir.

3.4. Yevmiye Defterinin Tasdiksiz Arka Yüzüne Yapılan Kayıtların KDV İade Yönünden İncelenmesi

KDV İadesi yönünden yapılan vergi incelemesi esnasında mükelleflerin yevmiye defterlerinin tasdiksiz arka sayfalarına iadeye temas eden belgenin veya belgelerin kayıt yapıldığının tespit edilmesi mümkündür. Peki, bu noktada nasıl bir yol izlenebilir?

Öncelikle şunu ifade etmekte fayda var; iade hakkı doğuran işlemin ilgili mevzuatta belirlenen usul ve esaslara uygun olup olmadığı, işlemin iade hakkını doğurup doğurmadığı ve iadenin yapılması konusunda herhangi bir engelin bulunup bulunmadığının tespiti KDV iade incelemeleri için önem arz etmektedir.

Bu minvalde, inceleme elemanı tarafından KDV iadesine yönelik düzenlenecek raporun hukuki ve somut delillere dayandırılması için görevin gerektirdiği inceleme ve tespitleri tam olarak yapması ve elde edilen delillere ilişkin tereddütlere ve eksik kalan hususlara da raporda değinmesi ayrıca yapılan çalışmalara ilişkin elde edilen sonuçlara ve bu sonuçlara ulaşmada yardımcı olan bilgi, belge ve görüşlere de raporlarda yer verilmesi vergi incelemesinin maksatı olan, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak adına doğru bir adım olacaktır.

Dolayısıyla idarenin görüşü olan ve yukarıda yer alan özelgeler ışığında ve de destekler nitelikte var olan yargı kararlarını da göz önünde bulundurursak, yevmiye defterlerinin tasdiksiz arka sayfalarındaki iadeye temas eden belgenin veya belgelerin kayıtlarına ilişkin, kaydedilen bu belgelerin gerçek olduklarına kanaat getirilmesi ve bu verginin satıcı tarafından beyan edildiğinin tespit edilmesi gerekecektir. Ancak söz konusu tespitlerin yapılması bir hayli uzun sürebilir. Çünkü karşıt tespitlerin yapılabilecek olması, gereği halinde kamu kurum/kuruluşlardan bilgi istenebilecek olması gibi incelemenin daha fazla detay gerektirmesi ve bu kapsamda söz konusu incelemenin titizlikle yürütülecek olması nedeniyle incelemenin süresi uzayabilir. Kaldı ki, KDV indirimine konu olan belgelerin doğruluğunun vergi incelemesinden geçtiğini kabul edersek bu amaçla somut olaya göre karşıt inceleme, mal ve hizmet satın alınan firmalar nezdindeki faturaların temini gibi yöntemler de etkin olarak kullanılabilecektir.

O kadar ki; yevmiye defterlerinin tasdiksiz arka sayfalarındaki kayıtlara ilişkin kaydedilen bu belgelerin gerçek olduklarına kanaat getirilmesi ve bu verginin satıcı tarafından beyan edildiğinin tespit edilebilmesi amacıyla incelemenin seyrine göre inceleme elemanı, incelemenin mahiyetini ve kapsamını değiştirilmesini isteyebilecektir.

4. SONUÇ ve ÖNERİLER

Bilindiği üzere Vergi Usul Kanunu'nun 140'ıncı maddesinin 6’ncı fıkrasında katma değer vergisi iade incelemelerinin en fazla üç ay içinde bitirilmesi gerektiği ve aynı fıkranın devamında da katma değer vergisi iade incelemelerinde iki ayı geçmemek üzere ek süre verilebileceği belirtilmiştir.

Ancak yukarıda açıklanan sebeplerden dolayı yevmiye defterlerinin tasdiksiz arka sayfalarındaki kayıtlara ilişkin kaydedilen bu belgelerin gerçek olduklarına kanaat getirilmesi ve bu verginin satıcı tarafından beyan edildiğinin tespiti, katma değer vergisi iade incelemesinin süresini uzatabilecektir. Üstelik hiç planda yokken şayet incelemenin mahiyeti ve kapsamı değişirse, iade incelemesinden normal vergi incelemesine dönüşeceği için süre yine uzayabilecektir.

Sonuç olarak, yukarıda anılan Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi görüşleri ile Danıştay kararları birlikte ele alındığında hem mükellefler hem inceleme elemanları hem de vergi daireleri açısından bir kafa karışıklığının oluşabileceği kuvvetle muhtemel olup, incelemenin seyri hem uzayabilecek hem de değişebilecektir.

 Bu bağlamda, hal böyleyken bu tür ihtilaflar ile karşılaşılmaması için, mükelleflerin bu gibi durumlarda ihtiyaç duyacakları ilave defter sayfalarını, Vergi Usul Kanunu’nun 221. maddesinde belirtildiği üzere ve Noterler Birliğinin açıkladığı şekilde kullanmadan önce tasdik ettirmelerini ve kayıtlarını tasdik ettirilmiş bu ilave sayfalara kaydetmeleri önem arz etmektedir.

Kaynakça

- 213 sayılı Vergi Usul Kanunu, 10.01.1961 tarihli ve 10703 sayılı Resmi Gazete.

- 1 Sıra No.lu Elektronik Defter Genel Tebliği, 13.12.2011 tarihli ve 28141sayılı Resmi Gazete.

- 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu, 02.11.1984, tarihli ve 18563 sayılı Resmi Gazete.

- KARATAŞ, Mehmet Gökhan. “Yevmiye Defterinin Tasdiksiz Arka Sayfalarına Yapılan Kayıtlarda Gösterilen KDV'nin İndirim Karşısındaki Durumu”, Vergi Raporu, Sayı: 167, Ağustos 2013, s.95-99.

- GÜNENDİ, Balkan. “Vergi Usul Kanununa Göre Tutulması Gereken Yasal Defterlerin Tasdikine İlişkin Esaslar”, Vergi Raporu, Sayı: 185, Şubat 2015, s.114-121.

- T.C. Çanakkale Valiliği Defterdarlık Gelir Müdürlüğü tarafından verilmiş B.07.4.DEF.0.17.10.00-KDV-2010-02-15 sayılı 16/02/2012 tarihli özelge.

- T.C. Gelir İdaresi Başkanlığı Mersin Vergi Dairesi Başkanlığı (Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü) tarafından verilmiş B.07.1.GİB.4.33.15.01-2010-701-17-96 sayılı 05/12/2011 tarihli özelge.

- Danıştay Vergi Dava Dairesi E.2019/915 K.2021/203 sayılı kararı.

- Danıştay Vergi Dava Dairesi E.2006/228-K.2007/57 sayılı kararı.

- Danıştay Vergi Dava Dairesi E.2005/110 K.2005/177 sayılı kararı.

- Danıştay 7. Daire E.2001/4619-K.2002/167.

- Danıştay 9. Daire E.2011/16 K.2012/1003.


[1] Erişim Adresi https://www.gib.gov.tr/node/92942 erişim terihi:06.12.2021

[2] Erişim Adresi https://www.gib.gov.tr/node/91024 erişim terihi:06.12.2021

24.12.2021

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM