YAZARLARIMIZ
Mehmet Emin Tatlı
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
Bağımsız Denetçi
Bilim Uzmanı
mehmetemintatli@hotmail.com



Şirketlerde Ciro, Faaliyet Karı ve Net Kar Sarmalı

Bazı şirketler ciroyu hedeflerken bazıları faaliyet karını düşünürken bazıları da net kar beklentisine giriyorlar.

Şirketler faaliyet karlılığını hesaplarken genelde muhasebe karı olarak bakarlar. Fakat muhasebe karı genelde iktisadi bir kar olmayıp matematiksel bir kar olarak karşımıza çıkmaktadır.

Esas sorun faaliyet karlılığındaki vade farkı gelirleridir. Esas karlılığı bulmak için yöntemi şu şekilde açıklamak mümkündür. Net satış rakamındaki fiyata gömdürülmüş vade farkı gelirlerini düşmeli ve  bu şekilde faaliyet karlılığını hesaplamak yerinde olacaktır.

Formül ise şöyle olmalıdır.

Net Satış – (Gömdürülmüş Vade Farkı Fiyat Geliri) / Net Satış = Vadeden Arındırılmış Net Satış Tutarı

Yada

Birim Satış Fiyatı – (Fiyatı Etkileyen Vade farkı) / Birim Satış Fiyatı = Peşin Satış Fiyatı

Gelir tablosunu şu şekilde hesaplamak gerekecektir. Örnek Gelir Tablosu ise şu şekilde olabilir.

A-Brüt Satışlar
B-Satış İndirimleri (-)
C-Net Satışlar

Vadeden Arındırılmış Net Satışlar (Peşin Net Satışlar)

Vadeli Net Satışlar

D-Satışların Maliyeti(-)
Brüt Satış Kârı Veya Zararı
E-Faaliyet Giderleri(-)
Faaliyet Kârı Veya Zararı

Net Satışlardaki (Vade Farkı Hariç) Faaliyet Karı veya Zararı

Net Satışlardaki (Vadeli) Faaliyet Karı veya Zararı

Bu hesaplamaya göre faaliyet karına piyasa ve banka faiz oranı kadar yük bindiği görülecektir. Bu denklemden çıkan sonuç ile faaliyetin görüldüğü kadar karlı olmadığı da görülecektir. Yada zararına satış yapıldığı görülecektir. İşletme sermayesinin vade farklarında eridiğinin farkına varılacaktır. 

 

Peki bu durumda büyümenin ölçütü ne olacaktır.  Karlı olmayan firma büyüyemez, büyüyemeyen firma karlılığını sürdüremez. Genelde hedeflerinde ciro büyümesi olan firmalar ciro arttırmak için vade uzatıp, fiyat kırmaktadırlar. Hatta riskli müşterilere dahi mal satmaktadırlar. 

Hedefler olarak FAVÖK olan firmalar ise karlılıklarındaki vade farklarını çıkarıp gerçek manada karlılıklarını kontrol etmelidirler.  Net karı düşünen şirketler ise, sermaye üzerine yapışmış faizleri kontrol etmeli ve karlılıklarını finans kuruluşlarına transfer etmekten imtina etmelidirler.

Sonuçta, ciro artmakta ama ham madde alımı ve vadeli satış nedeniyle faiz ödemeleri büyümektedir. Zaman geçtikçe nakit sorunu yaşayacak kadar borçlanacaktır. Borçlanma ise sermaye sorunu oluşturacak ve kredi arayışını doğuracaktır.  Firma sermaye yetersizliği nedeniyle ya halka açılacak yada hisselerinin tamamını elden çıkarma yoluna gidecektir. 

İşletme aşırı büyüme hevesi nedeniyle batmasın..

07.02.2017

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM