YAZARLARIMIZ
Kemal Çelik
Yeminli Mali Müşavir
Maliye Bilim Uzmanı
mmkemalcelik@gmail.com



DOĞALGAZ KULLANIMININ EMLAK VERGİSİNE ETKİSİ

Tarih: 27.11.2007

I.Giriş 

Türkiye’de doğalgaz kullanımı yaygınlaşmakta büyük şehirlerden orta büyüklükteki şehirlere doğru kaymaktadır. Ülkemizde 1988 yılında ilk olarak Ankara’da doğalgaz kullanımına geçilmiş, 1992 yılında İstanbul ve daha sonra  Bursa, Eskişehir, İzmit’te doğalgaz sanayi ve konutlarda kullanılmaya başlanmış. Şu ana kadar   Balıkesir, Erzurum, Çorum, Uşak, Kütahya, Kırıkkale, Kırşehir, Sivas, Yalova, Aksaray, Samsun, Konya, Kayseri, Gaziantep, Denizli, Kahraman Maraş, Malatya, Yozgat, Kastamonu, Karabük, Bilecik, Bolu, Niğde, Nevşehir, Manisa, Edirne, Kırklareli, Tekirdağ illeri ve ilçelerinde doğalgaz ihaleleri yapılmış kent içi dönüşümler başlamış bir  kısmında gaz kullanılmaya başlanmıştır. Doğalgaz kullanımıyla temiz bir çevre ve ekonomik ısınma araçlarının kullanılması amaçlanmıştır. Hedef kitle olarak  öncelik toplu konut alanları ve büyük üretim işletmeleri olmakla birlikte küçük ölçekli işletmelerin yanı sıra müstakil ve küçük mesken binalarında da doğalgaz kullanımı tercih edilebilmektedir.  

Doğalgaz kullanımı öncesi binaların bazılarında kalorifer tesisatı bulunmakta bazıları ise ilk kez doğalgaz vesilesiyle kalorifer ile tanışmaktadır.  

Yazımızda binalarına ilk kez kalorifer tesisatı yaptıranların emlak vergisi açısından durumları incelenecektir.[1] Zira kaloriferli hale gelen binaların değeri artmakta ve emlak vergisi açısından beyanın yenilenmesini gerektirmektedir. 

II.Vergi Değerini Tadil Eden Sebepler 

1319 Sayılı Emlak Vergisi Kanununun 33. maddesinde vergi değerini tadil eden (değiştiren) sebepler sayılmıştır. Maddenin birinci bendinde yeni bina inşa edilmesi sayılmıştır. Aynı maddenin parantez içi hükmünde “mevcut binalara ilaveler yapılması veya asansör veya kalorifer tesisleri konulması yeni inşaat hükmündedir.” denilmektedir.  Yani sonradan kalorifer tesisatı yapılan binaların vergi değeri değişmektedir. Peki vergi değeri değişince ne olacaktır? Sorumuzun cevabını aynı kanunun Bildirimler başlıklı 23. maddesinde bulmaktayız. 

III.Beyan Durumu

Emlak Vergisi Kanununun bildirimleri düzenleyen 23. maddesinde;

“Bu Kanunun 33 üncü maddesinde (8 numaralı fıkra hariç) yazılı vergi değerini tadil eden nedenlerin bulunması halinde (geçici ve daimi muafiyetten faydalanılması hali dahil) emlak vergisi bildirimi verilmesi zorunludur. Devlete ait arazi için bildirim verilmez.  

Bildirimler;

  1. Yeni inşa edilen binalar için, inşaatın sona erdiği veya inşaatın sona ermesinden evvel kısmen kullanılmaya başlanmış ise her kısmın kullanılmasına başlandığı bütçe yılı içerisinde,
  2. Bu Kanunun 33 üncü maddesinde (8 numaralı fıkra hariç) yazılı vergi değerini tadil eden sebeplerin doğması halinde, değişikliğin vuku bulduğu bütçe yılı içerisinde,

Emlakın bulunduğu yerdeki ilgili belediyeye verilir.” denilmektedir. 

VI. Şimdi Ne Olacak? Vergiler Ne Kadar Artacak? 

Sahibi bulunduğu binasına ilk kez kalorifer tesisatı yaptıranlar belediyeye başvurarak emlak beyanlarını yukarıda belirtilen süre içinde yenileyeceklerdir. Emlak vergisi tutarları izleyen yıl itibariyle artmış olacaktır. Yani kalorifer tesisatının döşetilmesini ve emlak beyanının yenilenmesini izleyen yılda emlak vergisi tutarlarında artma olacaktır. 

Binaların emlak beyanlarının asgari bedellerinin hesaplanmasında;  arsa payının metrekare cinsinden miktarı ile arsa birim bedellerinin çarpılması ve bulunan tutara emlak vergisi genel tebliğlerinde yer alan binaların metrekare normal inşaat maliyet bedellerinin binanın net kullanım alanıyla çarpımı sonucu bulunan tutarın eklenmesi suretiyle hesaplanmaktadır. Eşitliğin ikinci kısmında yer alan binaların metrekare normal inşaat maliyet bedelleri ile binanın net kullanım alanının çarpımıyla bulunan tutara %8 lik bir tutar ilavesi yapılacaktır. Bunun emlak vergisi değerine etkisi arsa payının değerine bağlı olarak değişebilecektir. 

V. Sonuç 

Doğalgazla veya başka bir yakıtla ısınmak üzere binasına ilk kez kalorifer tesisatı yaptıranlar, binalarının vergi değerinde değişme meydana geldiği için yeniden emlak vergisi beyannamesi vereceklerdir.  

Beyannamesini kanuni süresinde vermeyenlerin beyanları 213 sayılı VUK 30. maddesi uyarınca belediyeler tarafından resen tarhedilmesi gerekmektedir. Bu hem zahmetli hem de masraflı bir yoldur. Bunun yerine doğalgaz abonelik ve gaz açım tarihleri esas alınarak idarece (belediyeler tarafından) tarhiyat yapılması önerilebilir.  


 

DİPNOT:
[1] Yaşadığımız Denizli ilinde 2006 yılında doğalgaz kullanımı başlamış olması dolayısıyla yazımız yeni kaleme alınmıştır. Bu itibarla doğalgaza yeni geçen illerde yazımız güncel olup, önceki yıllarda doğalgaza geçen iller açısından da emlak vergisi mükelleflerinin durumlarını gözden geçirmeleri tavsiye ederiz.

 

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale yazılı veya elektronik ortamda kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak göstermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır .)
 

GÜNDEM