YAZARLARIMIZ
Erhan Selim
Vergi Müfettişi
E. Gelirler Kontrolörü
erhanselim@yahoo.com



Twitch Online Yayın Platformunun Hacklenmesi ve Twitch Gelirlerinin Vergilendirilmesi

“Jeff Bezos bunun için 970 milyon dolar ödedi, biz bedava veriyoruz.” Twitch online yayın platformunu hackleyen kişi veya gruplar, 4chan isimli sosyal paylaşım sitesinde sızıntıyı işte bu açıklamayla duyurdu. Yakın tarihin en büyük sosyal platform sızıntılarından biri olabilecek bu vakada:

  • Twitch yayın platformunun kaynak kodunun tamamı, (geçmişe dönük versiyon bilgileri(commits) dahil)
  • İçerik üreticilerine 2019 yılından itibaren yapılan ödemeler,
  • Mobil, masaüstü ve oyun konsolu twitch kullanıcı bilgileri,
  • Yazılım geliştirme kitleri(SDK) ve AWS servisleri,
  • Steam oyun platformuna rakip olarak gösterilen ve henüz yayınlanmış ticari dijital bir platform,
  • Güvenlik ekiplerinin kullandığı araçlar dahil Twitch platformu tarafından sahip olunan çok sayıda dijital varlığa ilişkin veriler,

bir torrent dosyası(magnet link) üzerinden internet alemiyle paylaşıldı. Kısa sürede çok sayıda internet kullanıcısı tarafından indirilen dosyalardaki en çarpıcı detay Twitch yayın platformunun dünya geneli en yüksek abone ve izleyiciye sahip yayıncılarının 3 yıllık kazançlarının ortaya çıkması oldu. Sızıntı verisine ulaşanlar tarafından yapılan hesaplamalarda en bilindik Twitch yayıncılarından bazılarının (CriticalRole - 9 milyon USD, XQcOW -8,5 milyon USD, summit1g – 5,8 milyon USD) Ağustos 2019 – Eylül 2021 arası dönemde platformdan milyon dolarlar kazandığını ortaya çıkardı[1]. Twitch yayın platformu ise tüm bu gelişmeler karşısında bir twit atarak sızıntıyı kabul etmek zorunda kaldı[2]. Kaynak kodlarına ve yayınlanan verilere bakılırsa inkar edilmesi zor bir sızıntı olduğunu ifade etmemiz gerekli.

Türk Twitch Yayıncılarının Gelirleri

Sızıntıdan elde edilen veriler hızlı bir şekilde arama motoru(https://www.twitchearnings.com) haline getirildi. Bu arama motorundan yapılan sorgulamalardan da görülebileceği üzere eğer iddialar doğruysa bilindik Türk twitch yayıncıları[3] aynı dönemde Twitch yayın platformu üzerinden birkaç yüz bin dolar (Elraen - 511 bin USD, kendinemuzisyen – 312 bin USD, Hype – 112 bin USD, Toqtir – 106 Bin USD ) kazanmış görünüyor. Basına yansıyan haberler bu tutarların Twitch platformu tarafından ödenen vergi(kesinti) öncesi tutarlar olduğu yönünde. Daha açık bir ifadeyle bu tutarlar yayıncıların bağış, sponsorluk ve ürün satışı gibi bireysel kazançlarını kapsamıyor. Dolayısıyla çok daha yüksek tutarlar elde edilmiş olabileceğinin kabul edilmesi gerekli. Dilerseniz Twitch online yayın plaformundan nasıl kazanç elde edildiğini biraz daha detaylı açıklayalım.

Twitch kişilerin oynadıkları oyunların görüntülerini, kendi ses, görüntü ve yorumları ile birlikte çoğunlukla canlı olarak yayınladıkları bir yayın platformu. Bazı insanlara garip gelse de dışarıda bir oyunu oynamaktan ziyade izlemekten en az onun kadar zevk alan ciddi bir kesim var. Youtube’un bir dönem oyun videolarını silmesi ile beraber bu platformdaki içerik üreticilerinin geçişi neticesinde ivme kazanan Twitch, 2014 yılında Amazon tarafından satın alınmıştı.

Twitch yayın platformunda temel kazanç kapılarından birisi aboneler. Platforma üye olan herkes izleyici olarak bir içerik üreticisinin yayınını izleyebiliyor ancak bundan daha fazlasını istiyorsanız - online chat sekmesine mesaj göndermek, özel ifadeler kullanmak gibi - içerik üreticisinin kanalına abone olmanız lazım. Güncel tutarıyla bir aylık abonelik tutarı 9,90 TL ve bu ücretin yarısına yakınını Twitch kendisi aldıktan sonra kullanıcıya yansıtıyor.

Twitch platformunda izleyici ve abone sayısının çok olması ayrıca reklamlar üzerinden gelir elde etme imkânı sağlıyor. Affiliate(İştirak – Satış Ortaklığı) Programının bir parçası olarak yayınlarınıza reklam alabiliyor ve bu reklamların izlenmesi durumuna göre kazanç elde edebiliyorsunuz.

Dahası Twitch oyunların ve oyun içi satın alınabilir nesnelerin tanıtıldığı bir platform. Bir oyunun veya bu oyuna ilişkin bir nesnenin tanıtımını yapmışsanız video altına bu oyun veya nesnenin satın alınması için referanslı bir bağlantı yerleştirip bu bağlantı üzerinden satın almalarda %5 gibi referans geliri elde edebiliyorsunuz.

Bir başka gelir kalemi bağış ve bitler. İçerik üreticileri kendi profilleri altına girmiş oldukları bağlantılar ile (bynogame.com, foxngame.com, oyunfor.com gibi aracılar üzerinden) kendileri için bağış toplayabiliyor. Bitler ise Twitch yayın platformunun kendi parası olarak tanımlayabileceğimiz dijital para veya pinler. Twitch kullanıcıları (300 bit yaklaşık 25 TL olacak şekilde) para karşılığı bit satın alarak bunları yayıncıları hediye edebiliyor.

Eğer yayıncının ciddi bir takipçi kitlesi bulunuyorsa, firmalar doğrudan yayıncıya sponsor olarak yayınında belli ürünlerin kullanılması veya tanıtımı karşılığında sponsorluk ödemesi yapabiliyor. Ayrıca kendi ürünlerini tasarlayıp satan içerik üreticileri de mevcut.

Her Şey Önceleri Toz ve Gaz Bulutu, Youtuber ve Fenomendi

 İnternetten sadece youtuber ve fenomenlerin kazanç elde ettiğini varsayan bir mali iklimimiz var. Yasalar bile bunlara bir kolaylık sağlamak üzerine çıkarken internetten para kazanmanın backlink, premium domain satışı, affiliate marketing, tutorial (öğretici video) paylaşımı, stockphoto, dijital eserlerin satışı, nft gibi çok farklı yolları bulunuyor. Para kazanma yöntemleri sürekli gelişirken vergilendirilmiş kazanç kutsaldır mantığına uygun olarak ve vatandaşlar arasında eşit muamelede bulunmak için internet kazançlarının üzerinde daha aktif bir gözetim olması gerekiyor.

Twitch içerik üreticilerinin gelirlerine bakacak olursak (reklam geliri, sponsorluk geliri, referans linkten komisyon geliri gibi) bunların önemli bir kısmının ticari kazanç olarak nitelenebileceği açık bir şekilde görülüyor. Hemen belirtelim yayıncıların çoğu Türkçe yayın yapıyor, izleyici Türk ve reklam içeriğinin önemli bir kısmı Türk oyun piyasasını hedefliyor. Youtuber kazançlarındaki KDV tartışmalarını hatırlayalım. Kaldı ki adına ister bit deyin ister başkaca bir isim verin doğrudan veya dolaylı olarak bağış toplanmasının önünde 2860 sayılı Yardım Toplama Kanunu gibi bazı doğal engeller var. Söz konusu karşılıksız intikallerin ayrıca Veraset ve İntikal Vergisi yönünden de değerlendirilmesi şart.

Twitch içerik üreticileri youtuber ve instagram fenomenleri ile ilgili ortaya çıkan gelişmeleri ellerine çekirdek alarak izlemiş veya sıranın kendilerine geleceği şeklinde yorumlayarak endişe ile beklemiş olabilirler. Twitch yayıncılarının bir kısmının aynı zamanda diğer platformları da kullandığını belirtelim. Şu an bir gerçek var ki ortaya çıkan yeni gelişmelerle beraber ibre bu sefer kendilerini gösteriyor. Beyan verenlerin mevcut beyanlarının, vermeyenlerin muhtemel kazançlarının ortaya çıkan veriler ışığında yeniden değerlendirilmesinin faydalı olacağı inancındayız.  


[1] Twitter, En Çok Kazananlara İlişkin Hesaplamalar, https://twitter.com/KnowS0mething/status/1445663228831297545/photo/1 , Son Erişim 07.10.2021

[2] Twitter, Twitch Yayın Platformunun Sızıntıyı Duyurması, https://twitter.com/Twitch/status/1445770441176469512, Son Erişim 07.10.2021

[3] StreamCharts, Türkçe Yayın Kanalları En Bilinen Yayıncılar, https://streamscharts.com/channels?lang=tr Son Erişim 07.10.2021

07.10.2021

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM