YAZARLARIMIZ
Çağlar Karnıyarık
Gelir Uzmanı
ckarniyarik@gmail.com



Otomobil Üreticileri ÖTV İadesi Alabilecek

Otomotiv sektöründe Türkiye’de faaliyet gösteren Otomotiv imalatçıları belirlenen araçları üretirken kullandıkları oto radyosu, hoparlör, monitör, kamera,  ısıtıcı rezistansı, uzaktan kumanda cihazı ve navigasyon vb gibi cihazlar için alış anında ödedikleri Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) için iade talebinde bulunabilecekler.

01.04.2018 tarihinden itibaren Özel Tüketim Vergisi Kanuna ekli (II) sayılı listenin 8701.20, 87.02, 87.03, 87.04, 87.11 G.T.İ.P. numaralarında yer alan malların imalinde kullanılan (IV) sayılı listedeki malların alış faturaları ve benzeri belgeler üzerinde gösterilen ve beyan edilen özel tüketim vergisi, (II) sayılı listedeki malların imalatçısına iade edilebilmektedir. (ÖTV Kanunu’nun 9. maddesine 7103 sayılı Kanunla eklenen (A) bendi hükmü gereği)

İade uygulamasından sadece, sanayi sicil belgesine sahip Türkiye’de faaliyet gösteren Otomotiv imalatçılarının aşağıda belirtilen G.T.İ.P Numaralı araçları imal etmeleri halinde  bu araçların imalinde kullandığı (IV) sayılı listedeki mallara ödediği ÖTV ile sınırlı olmak üzere faydalanması mümkündür.

İmalatçı niteliği taşımayan motorlu araç ticareti yapan araç bayileri tarafından, taşıta eklenen ÖTV (IV) sayılı liste kapsamında yer alan mallar için ödenen ÖTV ise iade uygulamasının kapsamında değerlendirilemeyecektir.

ÖTV İadesi için imal edilmesi gereken araçlar şu şekildedir;

  • 8701.20 tarife alt pozisyonundaki TIR çekicisi,
  • 87.02 tarife pozisyonundaki minibüs, midibüs ve otobüs,
  • 87.03 tarife pozisyonundaki binek otomobili,
  • 87.04 tarife pozisyonundaki kamyon, açık veya kapalı kasalı kamyonet,
  • 87.11 tarife pozisyonundaki motosiklet,

Ancak; 8701.90 tarife alt pozisyonunda yer alan Traktör kanunda sayılmadığından dolayı Türkiye’de faaliyet gösteren Traktör imalatçıları için bu kapsamda ÖTV İadesi söz konusu bulunmamaktadır.

ÖTV İadesi için imalatta kullanılması gereken (IV) Sayılı Listede yer alan mallar şu şekildedir;

  • Oto radyosu,
  • Hoparlör,
  • Monitör,
  • Isıtıcı rezistansı,
  • Uzaktan kumanda cihazı
  • Navigasyon

gibi taşıtların tamamlayıcı parçası veya eklentisi niteliğinde olan ve ticari teamüllere göre mutat olarak taşıtlarla birlikte teslim edilen mallardan olması gerekir.

Taşıt Aracı İmalinde Kullanılan (IV) Sayılı Listedeki Mallara Ödenen ÖTV’nin İade  Uygulamasının usul ve esasları aşağıdaki şekildedir;

  • Sanayi sicil belgesine sahip Türkiye’de faaliyet gösteren Otomotiv imalatçı olunmalı.
  • Özel Tüketim Vergisi Kanuna ekli (II) sayılı listenin 8701.20, 87.02, 87.03, 87.04,  87.11 G.T.İ.P. numaralarında yer alan malların imal edilmesi esnasında;
  • IV Sayılı Listede yer alan oto radyosu, hoparlör, monitör, kamera,  ısıtıcı rezistansı, uzaktan kumanda cihazı ve navigasyon vb gibi cihazlar kullanılmalı,
  • IV Sayılı Listede yer alan mallar ÖTV mükelleflerinden satın alınmalı veya Taşıtın imalatçısı tarafından doğrudan ithal edilmeli,
  • (IV) sayılı listedeki malların alış faturaları ve benzeri belgeler üzerinde, ÖTV gösterilmeli ve beyan edilerek ödenmiş olmalı,
  • Taşıtların imalinde kullanılan (IV) sayılı listedeki mallar için ödenen ÖTV’nin iadesinin, taşıtın üretiminde kullanıldığı ayı takip eden aydan itibaren en geç bir yıl içinde talep edilmesi,
  • ÖTV mükellefinden satın alınan veya doğrudan ithal edilen ÖTV Kanununa ekli (IV) sayılı liste kapsamındaki malların, taşıtın imalatçısı tarafından belirlenen taşıtların imalinde kullanıldığının vergi inceleme raporu veya YMM tarafından düzenlenen raporla tespit ve tevsik edilmesi, (5.000 TL’yi aşmayan iade talepleri Vergi Dairesince yapılacak kontroller neticesinde sonuçlandırılacaktır.)

Şunu belirtmek gerekir ki: Otomotiv imalatçıları, söz konusu girdileri yine ÖTV'li olarak satın alacak, imalat aşaması bittikten sonra da iadesini taşıtın üretiminde kullanıldığı vergilendirme dönemini takip eden dönemden itibaren en geç bir yıl içinde talep edebilecekleri düzenlemesi Kanunda yer almamakta olup Genel Tebliğ ile getirilen bir şarttır.

Kanunda öngörülmeyen ancak Genel Tebliğ hükümleriyle getirilen 1 yıllık başvuru süre şartı bize göre yasal olmaktan uzaktır şöyle ki; kanunda iade talebi konusunda herhangi bir süre sınırlandırması öngörülmediğinden İade taleplerinin vergi kanunlarındaki genel zamanaşımı süresi içerisinde her zaman yapılabileceği kanaatindeyiz.

Ayrca; Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliği’nde herhangi bir açıklama yapılmamış olmasına rağmen bu uygulamada, satıcılar tarafından teslime konu mallar için bağlı oldukları vergi dairelerine ödenmiş olan ÖTV, KDV matrahına dâhil olduğundan, bu ÖTV’nin Özel Tüketim Vergisi (I) Sayılı Liste Uygulama Genel Tebliğinde yer alan usul ve esaslar çerçevesinde imalatçılara iade edilen kısmı üzerinden hesaplanan KDV de fazla/yersiz hesaplanan KDV niteliğine dönüştüğünden dolayı fazla/yersiz hesaplanan KDV niteliğine dönüşen verginin de belirlenen usul ve esaslar doğrultusunda iade edilmesi gerektiği düşüncesindeyiz.

Otomotiv imalatçıları, araç üretirken kullandıkları radyo, hoparlör, monitör ve navigasyon gibi cihazlar için ÖTV ödemek zorunda kalıyorlardı ve bu durum maliyetlerini arttırmaktaydı Yapılan düzenlemeyle Otomotiv imalatçılarına söz konusu ÖTV girdilerinin iadesi imkanı sağlanmıştır.

Araçların İlk İktisabını Yapacak Olan Nihai Tüketiciler Açısından Değerlendirmemiz;

Yapılan bu düzenleme ile otomobilin ilk iktisabını yapacak olan nihai tüketicilerin yüksek ÖTV ödemek suretiyle araç alımları mağduriyetleri giderilememiştir.

Konuyu örneklendirmek gerekirse;

Monitör Alışı;

Monitör Bedeli

794,24

ÖTV (%6,7)

53,21

KDV (%18)

152,54

TOPLAM

1.000,00

 









Araç Satışı;

TL

Monitörsüz

ARAÇ

Monitörlü ARAÇ

 

Monitör için ödenen vergiler

ARAÇ Bedeli

99.000

100.000

 

1.000

ÖTV (45)*

44.550

45.000

 

450

KDV (%18)

25.839

26.100

 

261

TOPLAM

169.389

171.100

 

1.711

* Aynı Monitörün ÖTV’si araçların segmentlerine göre yüzde 45, 90 veya yüzde 145 olabilmektedir.

Monitörün ÖTV Oranı %6,7 olarak belirlenmiş olup Otomotiv imalatçıları tarafından aracın üretiminde kullanılması halinde İade edilecek ÖTV Tutarı 53,21.-TL’dir.

Ancak; Otomotiv imalatçıları tarafından aracın üretiminde kullanılan Monitörün aracın alıcılarına oluşturacağı maliyet 1.711.- TL olacaktır ve bunun 450,00-TL’si ÖTV, 261,00.-TL’si KDV olmak üzere toplam 711,00.-TL’si hazineye intikal etmektedir. Bu bağlamda Otomotiv imalatçıları İade alabilecekleri 53,21.-TL ÖTV’yi satış fiyatından indirseler dahi alıcılar açısından çok bir anlam ifade etmeyecektir.

Otomotiv imalatçılarına yönelik getirilen makalemiz konusu ÖTV İade imkanı araçların ilk iktisabını yapacak olan nihai tüketiciler açısından herhangi bir avantaj sağlamamaktadır.  Bize göre olması gereken vergide eşitlik prensibi gereğince otomobillere eklenecek aksesuarların aracın satış bedeline dahil edilmemesi şeklinde bir düzenle yapılmasıdır.

14.10.2019

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM