YAZARLARIMIZ
Alparslan Kaya
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
Bilim Uzmanı
smmm.alparslan@gmail.com



Finansal Analiz’in (Mali Analiz) Tanımı Amacı ve Önemi

FİNANSAL ANALİZ NEDİR?                                                                        

İşletmenin finansal tablolarında yer alan finansal verilerin, işletmenin mali bünyesini yönlendirmek amacıyla analiz edilmesi sürecidir. Finansal analiz bir şirketin mali durumunu ve faaliyet sonuçlarını ölçmek ve değerlendirmek, gelişme yönlerini belirlemek ve o şirket ile ilgili geleceğe dönük tahminlerde bulunabilmek için mali tablolarda yer alan kalemler arasındaki ilişkilerin ve bunların zaman içinde göstermiş oldukları eğilimlerin incelenmesine yönelik faaliyetlerdir.

FİNANSAL ANALİZ’İN AMAÇLARI NELERDİR?                   

* İşletmelerin finansal politikalarının değerlendirilmesi ve işletme kararları için temel oluşturmak.

* Potansiyel büyüme ve gelişme olanaklarını tespit etmek.                                                         

* İşletmenin ihtiyacı olan kaynakları temi etmek.                                                             

* Kredi veren kurumlar için işletmelerin finansal yeterliliğini ölçmek.
 

FİNANSAL ANALİZ’İN FAYDALARI NELERDİR?                                                                 

* İşletmelerin temel ve ikincil amaçlara ulaşıp ulaşamadığı ölçülmektedir.                    

* İşletme amaçlarını gerçekleştirememişse nedenlerini araştırmaktadır.                       

* İşletmenin faaliyetlerinde başarı ve etkinlik düzeyi ölçülmektedir.                               

* İşletmenin üretim ve fiyatlama politikaları değerlendirilmektedir.                               

* İşletme faaliyetleri kontrol edilmektedir.                                                           

* Planlama yapma ve başarısızlığa karşı önlemler almada önemli faydalar sağlamaktadır.      

BAŞLICA FİNANSAL TABLO KULLANICILARI KİMLERDİR?                                               

* İşletme yönetimi                                                               

* İşletme sahipleri                                                               

* Yatırımcılar                                    

* İşletme ile ticari ilişkide bulunan kişi ve kurumlar (tedarikçiler)                       

* Kredi Kurumları (Banka ve Finans Kurumları)                                                                 

* Devlet                                                                    

* Genel olarak Kamu

FİNANSAL ANALİZ TÜRLERİ NELERDİR?

Finansal analiz türleri üçe ayrılır.

  1. Amacına göre Finansal Analiz,
  2. Kapsamına göre Finansal Analiz,
  3. Analizi yapan kişiye göre Finansal Analiz,                                                                                                   

1- Amacına Göre Finansal Analiz                                                                                      

a) Yönetim Analizi: İşletme yönetiminin alacağı kararlara dayanak oluşturmak üzere, yönetimin isteği doğrultusunda, işletme yönetimi için yapılan analizdir.  Bu analizde amaç her türlü finansal tablo ve bilgilerden yararlanarak işletme yönetimine, işletme ile ilgili çeşitli konularda gerekli verileri vermek ve alacakları kararlarda yönetime ışık tutmaktır.  Bu analiz türünde; İşletmenin verimlilik, karlılık, likidite ve finansal durumu gibi konularda saptamalar yapılarak işletmenin geçmiş dönemlerine, diğer işletmelere ve bütçe hedeflerine göre karşılaştırması yapılır. Yapılan karşılaştırmalar yoluyla işletmenin planlaması ve kontrolünün daha etkili biçimde yapılmasına olanak vermektedir.

b) Yatırım Analizi: İşletmeye ortak olan (hisse senedi olanlar) veya ortak olmayı düşünenler ile işletmeye uzun vadeli kaynak sağlayan (şirketin tahvilini elinde bulunduranlar) veya sağlayacak olanlar tarafından yapılan analiz türüdür. Uzun vadeli olarak işletme finansmanına katkı sağlayan veya sağlayacakların (hisse senedi ve tahvil yatırımcısı) bir başka ifade ile işletmeye devamlı sermaye koyan ya da koymayı düşünenler tarafından yapılan analiz türüdür.  Başlıca yapılma amacı işletmenin gelecek dönemlerdeki kazanma gücünün yeterliliğinin ortaya konulmasıdır. Yatırımcılar, yapmış oldukları yatırımın beklenen getirileri ile birlikte kendilerine zamanında ödenip ödenmeyeceği konusu ile ilgilendikleri için, bu analiz türünde işletmenin kazanma gücünün yeterliliğinin yanı sıra, yatırımın emniyeti ve karlılık durumu da analizin önemli birer parçalarıdır.                                                                                                                        

c) Kredi Analizi: İşletmenin kredi talebinde bulunduğu banka ve benzeri finans kuruluşları tarafından yapılan analizlerdir. Analizin amacı; öncelikle İşletmenin likidite durumu saptanarak Kısa Vadeli Borçlarını zamanında ödeyebilme gücünün araştırılmasıdır. Gerek işletmeye kredi sağlayan finansman kuruluşları, gerekse işletmeye kredili mal satan diğer işletmeler, işletmeye verecekleri borcun tutarını, vadesini ve teminat olarak isteyecekleri karşılıkların risk durumuna göre tutarlarını saptayabilmek için, kredi analizi yapmaktadırlar.                                                     

2- Kapsamına Göre (kapsadığı döneme) Göre Finansal Analiz                                                                                                  

a) Statik Analiz: İşletmenin tek bir dönemine (veya belli bir tarihe) ait finansal tablo verilerinin kendi aralarındaki anlamlı ilişkilerini saptamak üzere yapılan analiz türüdür. Yapılan analizlerde işletmenin varlık yapısı ve finansman yapısı ile faaliyet yapısının profili belirlenmeye çalışılır. Statik analizde tek 1 yılın (1 adet) finansal tablosu kullanılmaktadır. Bu analiz türüne örnek olarak Dikey (Yüzde) Analiz tekniği verilebilir.            

b) Dinamik Analiz: İşletmenin birbirini izleyen yıllarına ait (2 veya daha fazla) finansal verileri kullanılarak karşılaştırmaların yapıldığı veya yıllar arasındaki eğilimlerin saptandığı analiz türüdür.  Dinamik analizlerde işletmenin dönemler boyunca gösterdiği değişim ortaya konularak, işletmenin dönemler arasındaki karşılaştırması yapılmaktadır. Bu analiz türü İçeriğinden de anlaşılacağı gibi gelecek dönemlere ilişkin tahminlerin yapılmasında oldukça faydalı bir analizdir.  Bu analiz türüne örnek Mukayeseli Tablolar Analizi ve Trend Analizi teknikleri verilebilir.                                                                                                                                                                       

3- Analizi Yapacak Kişilere Göre Finansal Analiz                                                                                                                        

a) İç Analiz: İşletmenin kadrolu elemanları (işletmenin yöneticileri, mali müşavirleri ve iç denetçileri gibi) tarafından yöneticiler için hazırlanan analizlerdir.  Analizi yapan işletme içinden olduğu için, işletmenin yayınlamış olduğu temel ve ek finansal tablolarına ilaveten, işletmeye ait her türlü doküman (muhasebe defterleri, belgeler vs.) iç analizlerde kullanılmaktadır. Planlama ve Kontrol bakımından iç analizler oldukça önemlidir. İç analizin çoğu amacına göre aynı zamanda yönetim analizidir.                                                                                                                               

b) Dış Analiz;  İşletmenin kamuoyuna yayınlamış olduğu finansal raporlardan yararlanarak, işletmenin kadrolu elemanları olmayan üçüncü kişi ve kurumlar tarafından yapılan analizlerdir. Analizi yapanlar tamamen işletme dışından olduğu için, yalnızca işletmenin kamuoyu ile paylaşmış olduğu raporlar ve bilgilerle yetinmek zorundadırlar.

10.11.2020

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM