YAZARLARIMIZ
Ahmet Sıcakyüz
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
Bağımsız Denetçi
Bilim Uzmanı
asicakyuz@ttmail.com



Ticari Kar’dan Mali Kar’a Geçme Durumu

Bugünlerde yine meslektaşlarımın kafasını kurcalayan bir durumdan söz etmeye çalışacağız. İSMMMO web sayfasında yayınladığı 4 Seri Nolu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği 18.03.1995 tarihli 22231 Sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 4 Seri Nolu Tebliğe istinaden açıklamalarda bulunulmuş.

1994 yılına ait olup Yıllık Gelir Vergisi Beyanlarında mükelleflerin 1995 yılından itibaren “ Ticari Kar’dan Mali Kar’a ulaşmak için yapılan hesaplamayı gösteren Bildirim”  formunu doldurup beyanlarına eklemeleri gerekir denilmekte.

Buna göre, muhasebe usul ve esasları dikkate alınarak tanzim edilecek mali tablolarda yer alacak "Dönem Kâr'ı (Ticari Kâr) veya Zarar'ı ile vergiye matrah olacak Kar (Mali Kar) veya Zarar arasında meydana gelecek fark, bilanço ya da gelir tablosu üzerinde giderilmeyecek, vergiye tabi safi kazanç, mükellefler tarafından mali tablolar dışında hesaplanacaktır.

“ Bu düzenleme ve hesaplama işleminde mükelleflere kolaylık sağlamak amacıyla Bakanlığımızca, bilanço esasına göre defter tutan gelir vergisi mükellefleri için bir örneği de bu Tebliğe ekli "Bilanço Esasına Göre Defter Tutan Mükelleflere Ait Ticari Kardan Mali Kara Ulaşmak İçin Yapılan Hesaplamayı Gösteren Bildirim" geliştirilmiş ve basımı yapılarak yıllık gelir vergisi beyannameleriyle birlikte illere (sisteme) gönderilmiştir.”

Şeklinde ifade edilerek, bu bildirim sadece bilanço usulüne göre defter tutan “Gelir Vergisi Mükellefleri” tarafından doldurulacaktır. Tebliğde açık bir şekilde bildirimin nasıl doldurulması gerektiği konusunda birçok açıklamalar yapılmakta.

  • Konumuz ile ilgili olan kısım sadece bu dönemlerde bazı meslektaşlarımızın gerçekten bu bildirim bize yükten başka bir iş olmaktan, faydasının olmadığını düşünüyor. Birazdan aşağıdaki Tablo:1 de de göreceğimiz gibi bazı durumlarda ilgili sütunların doldurulmasında eğer sonuç “0” olmaz ise göndereceğiniz beyannamede hata işareti görünecektir.

Tablo: 1

  • Eğer Kanunen Kabul Edilmeyen Giderleriniz var ise beyan zaten sıfır olmaz ve KKEG manuel yazılmalı, aksi durumda Bildirim tutmadığından dolayı Yıllık Gelir Vergisi Beyanı mesajlı yanacaktır.
  • Burada Gelir tablosunda Ticari Kazanç üzerinden bir hesap ile aşağıdaki Tablo:2 de de görüldüğü gibi ilgili Gelir Tablosundaki kalemlerin buraya aktarılması sonucu oluşan bir bildirimdir.

Tablo: 2

  • Genelde KKEG’ riniz yoksa bu tablo zaten Kar veya Zarar dahi olsa yazdığınız rakamlar tutacaktır.
  • Aslında olay sadece Karşılıkların ve KKEG’ lerin gösterilmesi amacıyla düzenlenen bir bildirim olduğu kanaatindeyim. Zaten “Mali Kar Vergi Matrahından düşüldükten sonra kalan Kar’dır. Yani KKEG’ ler mali kar’ dan sayılmamıştır.
  • Kısacası bu Tebliğin Giriş kısmında, vergi mevzuatına göre kabul edilmeyen bazı gider ve indirimlerin, Muhasebe Sisteminde zorunlu gider ve indirim olarak kaydedileceği belirtilmiş; ileri tarihli çeklerin reeskonta tabi tutulması ile kıdem tazminatları için karşılık ayrılması buna örnek olarak verilmiştir.
  • Bazı kazanç ve iratlar  Mali Kar’ dan “Vergiden İstisna”  tutulmuştur. Ticari kazançta ise hepsi dahil edilmiştir.

SONUÇ: Bu tebliğin bazı meslektaşlar açısından gereksiz görünmesi ve hatta Tabloyu doldurmadan göndermeleri hiçe sayılacak bir durum değildir. BU BEYANIN BİR AN ÖNCE REVİZE EDİLMESİ ve konunun Gelir Tablosu üzerinden ilgili hesapların kontrolü sağlanması gerektiği konusu, İSMMMO tarafından tekrar gündeme alınması durumu çok önemlilik arz etmekte. Meslektaşlar bir nebzede olsa boş ve gereksiz bildirimlerden kurtulmuş olurlar.

26.03.2021

Kaynak: www.MuhasebeTR.com
(Bu makale kaynak göstermeden yayınlanamaz. Kaynak gösterilse dahi, makale aktif link verilerek yayınlanabilir. Kaynak göstermeden ve aktif link vermeden yayınlayanlar hakkında yasal işlem yapılacaktır.)

GÜNDEM