BASINDAN YAZILAR
İş Kazasından Dolayı İşveren Ve Üçüncü Kişinin Sorumluluğu / Vedat İlki - MuhasebeTR

İş Kazasından Dolayı İşveren Ve Üçüncü Kişinin Sorumluluğu / Vedat İlki

 Adana’nın Kozan İlçesindeki Gökdere Köprü Barajı Derivasyon Tüneli Kapağının patlaması sonucu maydana gelen kazada ölenler,yaralılar ve baraj suları ile kaybolan çalışanlar var.

Bu patlama ile ihmali görülenler hakkında  soruşturmalar emniyet güçleri tarafından yapılıyor.

Sosyal Güvenlik Boyutu ile ilgili işlem  ise SGK tarafından irdelenecektir.

Bu kaza ile İş Kazasında Üçüncü Kişinin Sorumluluğunu yazımızda inceleyeceğiz.

İş Kazasının Tanımı:

İş kazası, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 13. maddesinin birinci fıkrasında sayılan hal ve durumları sonucunda meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen ya da ruhen özre uğratan olay olarak tanımlanmıştır.    

Bir olayın iş kazası sayılabilmesi için, kazayı geçiren kişinin sigortalı olması, sigortalının işyerinde ve ya işyerinden sayılan yerlerde bulunması, olayın işveren tarafından yürütülmekte olan iş nedeniyle meydana gelmesi, kaza ile sonuç arasında uygun bir illiyet bağının bulunması, kaza sonucu bedence veya ruhça özre uğraması ve bu unsurların bir arada gerçekleşmesi gerekmektedir

Adana’daki İş Kazasına Tanımı:

1.)Sigortalının iş yerinde bulunduğu sırada ,

2.)İşveren tarafından yapılan iş esnasında,

meydana gelmiş ve sigortalı çalışanlar yaralanmıştır.Ölenler ve suya kapılarak kayıp olanlar mevcuttur.

Bildirim:

Sigortalıları çalıştıran işveren tarafından, o yer yetkili kolluk kuvvetlerine derhal ve SGK’da  en geç kazadan sonraki üç işgünü içinde,Bölge Müdürlüğü’ne iki işgünü içinde bildirilecektir.

İş Kazası Kararı İçin SGK’nun  Yetkisi:

SGK  bildirilen olayın iş kazası sayılıp sayılmayacağı hakkında bir karara varılabilmesi için gerektiğinde, SGK’nun  denetim ve kontrol ile yetkilendirilen memurları tarafından veya Bakanlık iş müfettişleri vasıtasıyla soruşturma yapılabilir. 

Bu konuda yeni yapılan düzenleme ile SGK  Denetmenleri /Kontrol Memurları yetkili kılınmıştır.

Kusur ve Kasıt Varsa İşverenler Sorumlu Olurlar:

İş kazası,

1.)İşverenin kastı

2.)Sigortalıların sağlığını koruma ve iş güvenliği mevzuatına aykırı bir hareketi sonucu meydana gelmiş ise ;

SGK’ca  sigortalıya veya hak sahiplerine 5510 sayılı Kanun gereğince yapılan veya ileride yapılması gereken ödemeler ile bağlanan gelirin başladığı tarihteki  ilk peşin sermaye değeri toplamı, sigortalı veya hak sahiplerinin işverenden isteyebilecekleri tutarlarla sınırlı olmak üzere SGK’ca  işverene ödettirilir.

İşverenin sorumluluğunun tespitinde kaçınılmazlık ilkesi dikkate alınır.

İşverenin Kastı Nedir?

Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği’nin 45. maddesi ve 2011/50 sayılı Genelge’ye göre yukarıda geçen kasıt ibaresi, iş kazası veya meslek hastalığına işverenin bilerek ve isteyerek, hukuka aykırı eylemiyle neden olması hâlidir. Zarara neden olan eylemin bilinçli olarak yapılması kasıt için yeterli olup, sonuçlarının istenip istenmemesi kastı ortadan kaldırmaz. İşverenin eylemi hukuka aykırı olmamakla birlikte, yaptığı hareketin hukuka aykırı sonuç doğurabileceğini bilmesi, ihmali veya ağır ihmali sorumluluğunu kaldırmayacaktır.

İşçi Sağlığı ve Güvenliği Alınması Zorunluluğu:

İş kazası veya meslek hastalığı işverenin, sigortalıların sağlığını koruma ve iş güvenliği ile ilgili mevzuat hükümlerine aykırı hareketi sonucunda oluşmuşsa işveren sorumlu hâle gelecektir. Mevzuat, yasal olarak yürürlüğe konulmuş ve yürürlüğünü muhafaza eden, sigortalıların sağlığını koruma ve iş güvenliği alanında yasa koyucu ile yasa koyucunun yürütme veya idareye verdiği yetki sonucu bu organlarca kabul edilen genel ve objektif kural veya hükümlerin tümü olarak anlaşılmalıdır.

İşverenin Kaçınılmaz İlkesi Nedir?

İşverenin sorumluluğunun tespitinde kaçınılmazlık ilkesi dikkate alınacaktır. Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği ve 2011/50 sayılı Genelge’ye göre kaçınılmazlık, olayın meydana geldiği tarihte geçerli bilimsel ve teknik kurallar gereğince alınacak tüm önlemlere rağmen iş kazası veya meslek hastalığının meydana gelmesi durumudur.

İşveren alınması gerekli herhangi bir önlemi almamış ise olayın kaçınılmazlığından söz edilemeyecektir.

A.)İş Kazasını Zamanında Bildirilmesi Gerekir:

İş kazasını, 3 iş günü içinde işveren tarafından SGK’na  bildirilmemesi halinde, bildirim tarihine kadar geçen süre için sigortalıya ödenecek  geçici iş göremezlik ödeneği, SGK’ca  işverenden tahsil edilir.

B.)İşverene Rucü Edilir:

 İş kazası, üçüncü bir kişinin kusuru nedeniyle meydana gelmişse, sigortalıya ve hak sahiplerine yapılan veya ileride yapılması gereken ödemeler ile bağlanan gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değerinin yarısı, zarara sebep olan üçüncü kişilere ve şayet kusuru varsa bunları çalıştıranlara rücû edilir.

Kazazedelerin Sigortası Yok İse İşverenin Başı Derttedir:

Sigortalı çalıştırmaya başlandığının süresi içinde sigortalı işe giriş bildirgesi ile SGK’na bildirilmemesi halinde, bildirgenin sonradan verildiği veya sigortalı çalıştırıldığının SGK’ca  tespit edildiği tarihten önce meydana gelen iş kazası sonucu ilgililerin gelir ve ödenekleri SGK’ca  ödenir.

SGK’ca yapılan ve ileride yapılması gerekli bulunan her türlü masrafların tutarı ile gelir bağlanırsa bu  gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değeri tutarı, sigortalı veya hak sahiplerinin işverenden isteyebilecekleri tutarlarla sınırlı olmak üzere SGK’ca  işverene ödettirilir.

İşveren Genel Sağlık Sigortasından Sorumludur:

1.)İşveren, iş kazasına uğrayan  genel sağlık sigortalısına sağlık durumunun gerektirdiği sağlık hizmetlerini derhal sağlamakla yükümlüdür.

Bu masraflarını belgeleri ile birlikte SGK’nundan tahsil edebilir.

2.)İş kazasına uğrayan sigortalıya, sağlık durumunun gerektirdiği sağlık hizmetlerini derhal sağlamakla yükümlü olan işveren; bu yükümlülüğün yerine getirilmesindeki ihmalinden veya gecikmesinden dolayı, genel sağlık sigortalısının tedavi süresinin uzamasına veya malûl kalmasına veya malûllük derecesinin artmasına sebep olursa SGK’un bu nedenle yaptığı her türlü sağlık hizmeti giderini ödemekle yükümlüdür.

3.) İş kazası işverenin kastı veya genel sağlık sigortalısının iş sağlığını koruma ve iş güvenliği ile ilgili mevzuat hükümlerine aykırı hareketi sonucu olmuşsa, SGK’ca  yapılan sağlık hizmeti giderleri işverene tazmin ettirilir. İşverenin sorumluluğunun tespitinde kaçınılmazlık ilkesi dikkate alınır.

İşverenler  sorumluluk altında  ezilmek  istemiyorlar ise,İş Kazası Riskini ortadan kaldıracak tedbirleri alarak İşçi Sağlığı ve Teknik Emniyetine gerekli özeni göstermesi ile sorumlulukları hafifleyecektir.

(Kaynak: Alitezel.com | 27.02.2012)

GÜNDEM