BASINDAN YAZILAR
Devlete borcu olanlara bayram müjdesi / Ahmet Yavuz - MuhasebeTR

Devlete borcu olanlara bayram müjdesi / Ahmet Yavuz

Daha önce prim ve vergi borcu bulunanların, bu borçlarını ödemelerinde kolaylık sağlamak üzere çıkarılacağı söylenen kanunun kapsamı gün geçtikçe genişliyor.

Kapsam genişledikçe de ortaya somut bir metin koymak gecikiyor. Son olarak Başbakan Tayyip Erdoğan, çıkarılacak kanunla ilgili arife günü bir açıklama yapacağını söyledi. Yani bugün vergi affının nasıl çıkarılacağını daha iyi anlayacağız.

Başbakan'ın açıklamasını beklerken afla ilgili duyumlarımı sizinle paylaşmak istiyorum. Hazırlanan tasarıyla birçok kalemde vatandaşın devlete borcu yeniden yapılandırılıyor. Tasarıya elektrik, su ve Emlak Vergisi borçları, kaçak elektrik kullananlar ve yükseköğretim kredisi ve harcını geri ödemeyenler de dâhil edildi. Çıkarılacak kanunla, kamu alacaklarında anaparanın tamamının alınması öngörülüyor. Faiz ve cezalar için de iki yol üzerinde çalışılıyor. Buna göre, faiz ve temettü borçlarının bütünüyle silinmesi ya da belirlenecek yeni bir faiz oranı hesaplamanın yapılması gündeme gelebilecek.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu, Sermaye Piyasası Kurumu, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu, Radyo ve Televizyon Üst Kurulu, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu ve Rekabet Kurumu gibi üst kurullara borcu olan şirketlere bu borçları indirimli olarak ödeme imkânı getirilecek. 2003'te çıkarılan ve başarılı bir af uygulaması olarak gördüğüm Vergi Barışı Kanunu'na benzer bir uygulama da kanuna dâhil ediliyor. Zamanaşımı kapsamındaki yıllar için matrah artırımında bulunularak ilgili yıllar için yapılabilecek incelemelerden muaf kalınabilecek. Ayrıca mahkemelere intikal etmiş vergi alacaklarından da belli bir oranda ödeme yapılarak kurtulmak mümkün olacak. Varlık Barışı uygulamaları ile ilgili olarak karşılaşılan ve daha önce bu köşede yer verdiğim sorunlara da çıkarılacak kanunda eklenecek hükümlerle çözüm bulunulacak.

İş ve sosyal güvenlik mevzuatında reform

Sosyal Güvenlik Reformu 2008 yılında yürürlüğe girdi. Ancak bir reformun bir anda oturması çok kolay olmuyor. Yaşanan bazı sıkıntılar dikkate alınarak Sosyal Güvenlik Kurumu'nda (SGK) yeni reformlar getiriliyor. Bu reformların hemen hepsi ekonomik boyutları dışında sosyal bir yönü de olan tedbirler. İşsizlikle ilgili atılan bu adım oldukça önemli. Ancak uzun vadede iş alanlarının artırılması ve işgücü piyasasına uyum sağlayıcı tedbirlerin alınması da önem arz ediyor. Getirilmesi düşünülen reformların bazıları şöyle:

İşverenler 5 puanlık prim indirimiyle birlikte genç, kadın istihdamı teşviki gibi haklardan birlikte faydalanabilecekler.

İlk defa işe alınan kadınlarla 18-29 yaş arası gençlerin sigorta primi üç yıl boyunca devlet tarafından karşılanacak.

İşkur kurslarını bitirenler işe alınırsa prim teşvikinden faydalanabilecek.

Özürlü çalıştırma konusunda güçlük yaşayan işverenler, başka işletmelerde, ilk defa işe alınan özürlülerin ücretlerini karşılayarak özürlü çalıştırma mecburiyetini yerine getirmiş olacak.

Staj imkânları artırılıyor. Halihazırda 20 işçi çalıştıran işyerlerinde staj yapılabilmekte iken, beş işçi çalıştıran işyerlerinde de staj imkânı getirilecek.

Kısa çalışma ödeneğinin genel ekonomik krizler yanında sektörel ve bölgesel krizlerde uygulanabilmesine imkân tanınacak.

İşsizlik Sigorta Fonu'ndan işsizliğin azaltılması için uygulanacak faaliyet ve projelerde kullanılacak kaynak miktarı artırılacak.

İş akdi sona eren işçilerin iş sözleşmesinden veya toplu iş sözleşmesinden doğan bireysel alacaklarına ilişkin şikâyetleri ortalama 6 aydan 15 güne indirilecek. Bireysel alacaklara ilişkin işçi şikâyetlerinin bakanlık bölge müdürlüğü memurlarınca incelenmesi sağlanacak.

Kısmi süreli çalışan vatandaşlar eksik kalan sürelerini isteğe bağlı ödeyebildiği gibi yeni düzenlemeyle artık borçlanabilecek.

Sosyal güvencesi olsun, olmasın trafik kazası geçiren bir kişinin tüm sağlık giderleri sosyal güvenlik sisteminden karşılanacak.

İşçiler bir yıl içinde bir ayı geçmeyen ücretsiz izin alırsa artık sağlık sisteminden faydalanabilecek.

Adlarına 17 gün prim ödenen taksi şoförleri ve sanatçılar, 30 gün prim ödenmiş gibi kabul edilecek.

Daha önce bu köşede belirttiğim üzere yeşil kartlıların çalışma sebebiyle kartları iptal edilmeyecek, bilgileri saklanarak askıya alınacak ve tekrar yeşil kart statüsüne dönmesi halinde başvurusuna ve diğer bürokratik iş ve işlemlere gerek kalmaksızın kartı aktif hale getirilecek.

İşverenlerin aylık prim hizmet belgesini işyerine asma mecburiyeti kaldırılacak.

İşverenlerin, işçilerin iş göremezlik hallerinde yapmaları mecburi olan bildirimlere bağlı idari para cezaları asgari ücretin 2-5 katından, sigortalı başına 10'da 1'i ile 2'de 1'ine düşürülecek.

Sosyal güvenlik kapsamında olmayan tarım ve orman işlerinde süreksiz çalışan mevsimlik işçiler sosyal güvenlik kapsamına alınacak. Bu sayede bu çalışanlar, iş kazaları ve meslek hastalıkları, Genel Sağlık Sigortası ve emeklilik sigortası haklarından faydalanmış olacak. Bu işçiler sigortalılık haklarından faydalanmak için çalışma şartları dikkate alınarak 30 günlük prim yerine 17 günlük prim ödeyecekler, bu prim 30 gün hizmet olarak sayılacak, ödenecek prime esas gün sayısı her yıl bir gün artarak 30'a kadar devam edecek.

Oda kaydı bulunan 65 yaşın üzerindeki çiftçiler isterlerse zorunlu sigorta kapsamından çıkabilecek.

Yeşil kart kapsamında da olmayan ve hiçbir sosyal güvencesi bulunmayan vatandaşların Genel Sağlık Sigortası kapsamına alınması 1 Ocak 2012 tarihine kadar ertelenecek. Bu kapsama alınmak isteyenlerin talepleri karşılanacak.

(Kaynak: Zaman Gazetesi | 15.11.2010)

GÜNDEM