BASINDAN YAZILAR
Eski emekli hâkimle savcı için destek primi alınamaz / Ali Tezel - MuhasebeTR

Eski emekli hâkimle savcı için destek primi alınamaz / Ali Tezel

Ekim 2009’da Bakırköy Basın Savcısı iken emekli oldum ve akabinde Burdur Çeltikçi İlçesi’nde noter olarak göreve başladım. 5510 Sayılı Yasa gereği Sosyal Güvenlik Destek Primi (SGDP) kesintisi için Cağaloğlu SGK Emekli Sandığı’na dilekçe yazıp emeklilik sonrası noterliğe başladığıma dair bilgi verdim. Oradaki yetkili şef, noterlerden, avukatlardan SGDP kesilmediğini söyleyerek dilekçemi alma gereği duymadı. Sonraki duyumlarımda ve araştırmalarımda benim gibi savcı olup da noterliğe başlayanlardan 1 Ekim 2008’den önce emekli olanlardan dahi SGDP kesintisi yapıldığını; ancak bu kişilerin yaptıkları itiraz sonucu kesinti yapılmadığını, yapılan kesintilerin kurumca kendilerine iade edildiğini bizzat muhataplarından duydum.

Sorum şu olacak: Şayet 5510 Sayılı Yasa çıkmadan emekli olanlar halihazırda çalıştıkları halde SGDP ödemesi yapmaz iken, 1 Ekim 2008’den sonra emekli olanlardan kesinti yapılması Anayasa’nın eşitlik ilkesine aykırı değil mi?

SGDP, bizim gibi kendi hesabına çalışan herkesten emeklilik tarihine

bakılmaksızın kesiliyor mu? Bu konuda açılan davalar var mı? Deneyimli bir uzman olarak öneriniz ne olabilir? Gerçekten o yetkili kişinin dediği gibi noterlerden SGDP kesintisi yapılmıyor mu? Şayet yasal bir kesinti ise neden itiraz edenlerin itirazları kabul edilerek kesintiler kendilerine iade olunmuştur? Ali Çakır

Sayın savcım, emekli olup da vergi mükellefi veya şirket ortağı olarak işyeri (büro) açan tüm emeklilerin aylıklarından yüzde 15 kesiliyor ama SGK genelgesiyle kamu (memur-avukat-hâkim-savcı) emeklisi olup da emekli olduktan sonra avukat olarak büro açanlar (noter olarak işyeri açanlar) genelgeyle muaf tutuldu, artık onlar prim ödemeyecek.

5510 Sayılı Kanun gereğince, nereden emekli olursa olsun, kim olursa olsun emeklinin birisi vergi mükellefi olursa, limitet şirket ortağı olursa, anonim şirket ortağı ve yönetim kurulu üyesi olursa, esnaf olursa aldığı emekli aylığının yüzde 15’ini SGK her ay peşin kesiyor. Ama aynı SGK 5 Mart 2009 günü yayınladığı “Sigortalılık İşlemleri” konulu 2009/37 sayılı genelgeyle 1 Ekim 2008 gününden önce kamudan emekli olan hâkim ve savcılar ile avukatları muaf tuttu.


MALUL ÇOCUĞU OLAN ERKEN EMEKLİ OLUR

Sayın Ali Tezel, programlarınızı yakinen takip etmekteyim ama maalesef telefonu bir türlü düşüremiyorum. Eşim 15.05.1971 doğumlu, 1994’ten beri öğretmen olarak MEB’de görev yapıyor. Bizim bir de otistik engelli çocuğumuz var. Eşim ne zaman emekli olabilir, engelli çocuğumuzun olması emeklilik tarihini etkiler mi? Ahmet Ayvaz

Yüzde 60 oranından fazla raporu olup da malul sayılan çocukların annelerine 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun "Yaşlılık sigortasından sağlanan haklar ve yararlanma şartları" başlıklı 28'inci maddesiyle, "Emeklilik veya yaşlılık aylığı bağlanması talebinde bulunan kadın sigortalılardan başka birinin sürekli bakımına muhtaç derecede malul çocuğu bulunanların, bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra geçen prim ödeme gün sayılarının dörtte biri, prim ödeme gün sayıları toplamına eklenir ve eklenen bu süreler emeklilik yaş hadlerinden de indirilir" hükmü getirilmiştir. Yani eşiniz de bu haktan yararlanabilir.

EMEKLİ YAŞI 50’YE İNEBİLİR

Bu haktan yararlanabilmek için, çocuğunun, başka birinin sürekli bakımına muhtaç durumda malul olduğunun tespitini isteyen kadınlar, SGK'ya müracaat etmeliler. Başvurusu kabul edilince de 01.10.2008 gününden ve çocuğun rapor tarihinden sonra olmak kaydıyla, eşinizin çalışma sürelerine, prim ödeme gün sayılarının dörtte biri,

a- Prim ödeme gün sayıları toplamına eklenecek,

b- Eklenen bu süreler ayrıca emeklilik yaş hadlerinden indirilecek.

1994 işe girişiyle normalde 51 yaşında, en az 20 tam yıllık prim ödeme süresiyle memuriyetten emekli olacak. Çocukla ilgili işlemleri yaparsanız da, bundan sonraki prim ödeme sürelerinin dörtte biri kadar bu yaştan indirilir. Yani, malul çocuğu adına kayıt olduktan sonra 4 yıl çalışırsa emekli yaşı 50'ye inecektir.

Yasada ayrımın hiçbir dayanağı ve gerekçesi bulunmuyor

“506, 2926 ve 5434 sayılı kanunlardan yaşlılık ve malullük aylığı almakta iken 1479 Sayılı Kanun kapsamında çalışmaları nedeniyle 1479 Sayılı Kanun’un mülga ek 20’nci maddeye göre sosyal güvenlik destek primi ödeyenlerle, 5510 Sayılı Kanun’un geçici 2’nci maddesine göre malullük ve yaşlılık aylığı bağlananların aylıklarından 2008 yılında % 12, takip eden her yılın ocak ayında bir puan artırılarak % 15 oranını geçmeyecek şekilde sosyal güvenlik destek primi kesilecektir.

5434 Sayılı Kanun’a göre emekli aylığı almakta iken 2008 yılı Ekim ayı başından önce serbest avukatlık ile noterlik mesleğini yapanlardan sosyal güvenlik destek primi kesilmeyecektir.” Peki neden? İşte bu soruya cevap verebilmek için önce uygulamayı yani SGDP uygulamasını bilmek gerekir. Ama sonunda göreceksiniz ki bu ayrımın hiçbir yasal dayanağı ve gerekçesi yok, sadece SGK’nın kıyağı. Öte yandan mülga 1479 Sayılı Kanun’un SGDP ile aşağıdaki maddesini sizler de okusanız, bu kişilere ayrım yapılamaz diyeceksiniz.

EŞİTLER ARASI AYRIM

“Diğer sosyal güvenlik kanunlarına göre yaşlılık ve malullük aylığı bağlananlardan, ticari kazanç veya serbest meslek kazancı dolayısıyla gerçek veya basit usulde gelir vergisi mükellefi olanlar çalışmaya başladıkları ayı takip eden aybaşından itibaren, çalışmalarının sona erdiği ay dahil... sosyal güvenlik destek primi öderler.” Siz, 1 Ekim 2008 gününden sonra emekli olduğunuz için emekli aylığınızdan her ay SGDP kesintisi yapacak. Ancak, 1 Ekim 2008 gününden önce emekli olsaydınız kesilmeyecekti. Bu durum tabii ki yasadışı. SGK yasayı genelgeyle ortadan kaldırmış ve eşitler arasında ayrım yapmıştır.

(Kaynak: Habertürk | 01.05.2010)

GÜNDEM